Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 11:40

AQŞnıñ Ğiraqtağı yuğarı xärbi başlığı David Petreaus Kongresta Ğiraqtağı xärbi eşçänlekläre turında çığış yasadı. Bu çığış ayıruça qızıqsınu tudırdı, çönki prezident saylawındağı 3 töp namzät, Obama, Clinton häm McCain Petreausqa Ğiraqtağı wazğiät turında sorawlar birde.

Şuña da bu çığış xärbi xällärne añlatudan kübräk, saylaw aldı çarağa äylänä digän farazlar tuğan ide.

Soñgı waqıtta Ğiraqta barğan xärbi çaralarnı kimetü planı aldınnan General Petraeus bügen kongress aldında üz taqdimnäre belän çığış yasadı.

Soñgı xärbi planga kürä, yül ayında kimendä 5 xärbi nığıtmanın AQŞqa kire qaytarıluı planlaştırıla. Läkin Petraeus, xärbilärne tiz waqıtta qaytaru qararınnan elek, başta Ğiraqtağı iminlek mäsäläsen xäl itär öçen waqıt taläp itte. Bäğdadtağı ğisyançı xöcümnär häm mäzxäp-ara bäreleşlär belän köräşü maqsatında ğaskär sanı 140.000näñ 170.000gä arttırılğan ide. Generalnıñ plannı tuqtatu taqdime bu utırışta räsmi bularaq telgä alındı.

Kongressnıñ aldınğı saflarında prezidentlıqqa däğwä beldergän 3 namzät qatnaştı. Namzätlär Ğiraq mäsäläsendä alğa taba üz yünäleşlären belgelär öçen Generalğa küzbräk soraw birde. Bu älbättä Ğiraqtağı xärbi wazğiätnen nindi töskä äylänäçägen küzallawda zur rol uynıy.

Respublikannar partiäsennän namzät, John McCainnıñ Generalneñ taqdimenä uñay qaryaçağı düşämbe könne Veteran xarbilär aldında yasağan çığışınnañ uq belgele ide:

“Ğiraqtağı xaqiqat turında keşelärdä inde şik yuq, xäzer bez andağı bäreleşlärneñ betmäyäçäk töpsez qoyı sıman kürenüenä qaramibız. Bez alğa taba bu plannıñ uñışlı ğına tämamlanuı mäsäläsenä genä iğtibar biräbez”

McCain Amerikan xärbiläreneñ Ğiraqta qaldıru fikeren yaqlıy. George Bush kebek, ul da ğaskär sanın arttıru yäisä kimetü mäsäläsendäge qararlarnıñ andağı xärbi başlıqlar tarafınnañ xäl itelüe xuplıy.

Läkin Demokratlardan prezidentlıqqa 2 namzät, Barrack Obama belän Hillary Clinton, saylaw aldı çaraları barışında AQŞ ğaskärlären kimetüne tizäytergä çaqıra. Bu isä General taqdime belän kileşmi. Häm inde bu xäl Ğiraqta alıp barılaçaq strategiälär turında Amerika xalqı arasında bäxäslär tudıra.

AQŞnıñ xärbi köçlären arttırıuı belän Ğiraqta soñgı waqıtta bäreleşlär ozın waqıtqa tınıp qalğan ide. Läkin Basradağı xärbi çaralardan soñ bäreleşlär tağın arta başladı. Basra suğışı Amerika xärbilärenä totırıqlıqnıñ ni qadär tiz arada bozıla alaçağın kürsätte.

Şuña Petraeus xäzer eşne saylawlarğa qaldırmıyça, qarar birü mäsäläsendä üz taqdimnären aqlarğa tırıştı. Xärbilärne kire qaytarunı waqıtlıça tuqtatu belän general ildä iminlek urnaşu häm säyäsätçelärne Ğiraqta urtaq mänfäğatlärdä berläşüe öçen Ğiraqqa äzräk tağın möddät birergä omtıla.
XS
SM
MD
LG