Accessibility links

якшәмбе, 11 декабрь 2016, Казан вакыты 01:31

Ukraina: Yanukoviç partiäse Qırımda urıs telenä räsmi status birergä taläp itä


Ukraina Regionnar partiäseneñ Qırımdağı bülekçäse urıs tele mäsäläsen referemdumğa çığaru öçen 300 meñ imza cıyğanın iğlan itte. Oyıştıruçılar urıs telenä Qırımda räsmi tel statusı birüne häm Mart ayında ütäçäk saylawlar waqıtında bu mäsälädä referendum ütkärergä taläp itä. Älegä bar Ukainada räsmi tel – Ukrain tele.

Ukrainanıñ Regionnar partiäse Qırımdağı saylaw aldı kampaniäsen urıs telenä räsmi status birü taläbennän başlap cibärde. Partiäneñ Qırımdağı citäkçese, Qırım parlamentınıñ räis urınbasarı Vasil Kiselev süzlärençä, ğinwarnıñ 5nnän fivralneñ 5nä qädär, ber ay eçendä alar 300 meñ imza cıyğan. Referendum ütkärü öçen saylawçılarnıñ 10 protsentı, yağni 155 meñ citä. Kiselev süzlärençä, xakimiät bu imzalarğa küz yoma almıy. "Qırım konstitutsiäse bar, Ukrainada referendum ütkärü turında qanun bar. Referndumnıñ isemendä ük – ul kiñäşmä-referendum dielgän. Ber ay eçendä 300 meñ imza cıyılğan ikän, xakimiät moña küz yoma almıy, di Vasil Kiselev."

Ukrainanıñ elekke premier-ministrı Viktor Yanukoviç citäklägän Regionnar partiäse urıs telenä bar Ukraina buylap ikençe däwlät tele statusın birergä täqdim itä. Bar Ukrainada niçekter, ämmä Qırımğa kilgändä, bu täqdimneñ xuplaw tabaçağına şik yuq. 2001 yıl xalıq sanın alu näticälärenä kürä, Qırımdağı 2 million keşeneñ 3-tän ikese urıs telen tuğan tele dip atağan.

Prezident Yuçenko taraflı Qanun häm Ğädellek partiäseneñ Aqmäçet bülege başlığı Andrei İvanets süzlärençä, imza quyğannarnıñ kübese urıslar, älbättä alar täqdimne xuplıy, läkin referendum çiçeleş tügel, bu mäsäläne Ukraina Radasında kütärergä kiräk, di ul. İvanets Regionnar partiäsen 26 Mart parlament saylawları aldınnan milli xislärdä uynawda ğäyepli. "Monıñ saylaw aldı kampaniäse ikänen şul dä kürsätä, Regionnar partiäse xakimiättä buldı, Yanukoviç 2 yıl premier-ministr bulıp tordı, bu mäsäläne ber tapqır da kütärmäde", di Andrei İvanets.

Qayber belgeçlär Yanukoviç partiäseneñ saylawlar aldınnan "urıs kartasın" uynatuın anıñ öçen aqıllı adım dip bäyäli. "2004 yılda da, ciñmäsä dä, ul bu kartanı şaqtıy uñışlı qullandı. Bu yulı da qullanaçaq. Ägär saylawlar könenä referendum da bilgelänsä, tawış birergä kileçülär sanı artaçaq, häm alarnıñ kübese Yanukoviç taraflı bulaçaq. Bu anıñ yağınnan bik aqıllı adım di", Londondağı Economist İntelligence törkeme belgeçe Suart Hensel.

Hensel şunı da iskä töşerde. 2005 yıl axırında Ukrainadağı säyäsi şaw-şu waqıtında ilneñ könçığışındağı Rusiä taraflı qayber säyäsätçelär Kievtan kübräk möstäqillek taläp itä başladı. Bu öndäwlär soñnan sürelde, läkin mäsälä üze yuqqa çıqmadı.

Ali Gilmi
XS
SM
MD
LG