Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 18:41

Törkmänstanda Azatlıq xäbärçeläre qulğa alınu uñayınnan xalıqara xoquq yaqlaw oyışmaları çañ suğa


Azatlıq radiosınıñ Törkmänstandağı ike xäbärçese qulğa alınuğa ber atna buldı. Meret Xommadov belän Cumadurdı Ovezovtan älegäçä ber xäbär dä yuq. Yewropa häm Amerikadağı xoquq yaqlaw oyışmaları, xökümätlär häm xalıqara oyışmalarnı, Aşğabadqa basım yasarğa çaqıra.

Azatlıq xäbärçeläreneñ qulğa alınuına bügen Mäskäwdäge xoquq yaqlawçı Memorial üzäge dä borçuların belderde. Oyışmanıñ Üzäk Aziä bülege citäkçese Vitali Ponomarev süzlärençä, Meret Xommadov belän Cumadurdı Ovezov uzğan atnada qulğa alınğan, tuğannarı alar turında berni belmi, cirle militisiä bülegendä alar yuq. Ponomarev süzlärençä, alarda bulğan mäglümätkä kürä, jurnalistlar KGBnıñ warisı bulğan Törkmänstannıñ İminlek Ministrlığına tapşırılğan. Bu xäbärçelär Törkmänstandağı sotsial wazğiät, mäğärif sistemasındağı töşenkelek, pensiä aluçılar sanın kimetü qararı turında daimi xäbär itep kilgän.

"Bu bik borçulı wazğiät. Alarnıñ ni öçen qulğa alınğanı turında ber mäglümät tä yuq. Alar irekkä çığarılırğa, eşen däwam itergä tieş", di Venadağı Xalıqara Matbuğat İnstitutınnan Darla Orlova. Matbuğat İnstitutı Törkmänstan xökümätenä añlatma taläp itep möräcäğät yullağan.

Sişämbedä Amnesty İnternational oyışması da xäbärsez yuğalğan ike jurnalist yazmışına borçılu belderde, alarnı "wöcdan totqınnarı" dip atadı. Azatlıq xäbärçeläre elek tä räsmilär tarafınnan daimi qısılıp kilde, dielgän oyışma belderüendä.

Şul uq eçtälektäge belderüne bügen Parijda Çiklärne tanımağan jurnalistlar oyışması yasadı. Bu waqiğa Törkmänstandağı wazğiätne yaxşı sürätli, di oyışma, häm jurnalistlarnı kiçekmästän azat itergä çaqıra.

Düşämbedä Xalıqara Helsinki Federatsiäse belän Törkmän Başlanğıçı digän xoquq yaqlaw oyışması urtaq möräcäğät bäyän itte. Anda äytelgänçä, Azatlıq xäbärçeläre Törkmänstanda berdän-ber bäsyez mäglümät çığanağı bulıp tora. Şul säbäpe räsmilär tarafınnan daimi ezärleklänä. Bu soñğı oçraq - çığarma tügel.

Şul uq könne Human Rights Watch oyışmasınıñ Yewropa häm üzäk Aziä bülege citäkçese urınbasarı Rachel Denber bu xäl uñayınnan borçılu bedlerde. "Azatlıq jurnalistları yazmışı öçen bez nıq borçılabız. Alarnıñ qayda, nindi şartlarda totılğanı turında ber mäglümät tä yuq. Bez Törkmanstan xökümäten kiçekmästän alarnıñ qayda ikänen äytergä häm irekkä çığarırğa çaqırabız", dide ul.

Monıñ işe möräcäğätlärne räsmi Aşğabad moñarçı iğtibarğa almıy kilde. Bu yulı xoquq yaqlawçılar basımnı başqa oyışmalar belän bergäläp yasamaqçı. Helsinki Federatsiäse belän Törkmän Başlanğıçı bäyän itkän açıq xatta Yewropada İminlek häm Xezmättäşlek Oyışması isemenä möräcäğät bar. Anda äytelgänçä, "Törkmanstan Yewropada İminlek häm Xezmättäşlek Oyışması eşendä qatnaşa. Şuña kürä, oyışmanıñ Daimi Şurası, Törkmanstandağı keşe xoquqları mäsäläsen mömkin qädär tizräk kön tärtibenä quyarğa tieş."

Ali Gilmi
XS
SM
MD
LG