Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 19:33

İtaliädä saylawlar yaqınlaşa, Berlusconi xakimiättä qalu öçen köräşä


İtalia premier-ministrı Silvio Berlusconi Yewropada iñ qarşılıqlı citäkçelärneñ berse. Eşquar, millarder, AC Milan futbol klubın häm ildäge mäglümät çaralarınıñ zur öleşen kontrol itä. Şuña da qaramastan, 5 könnän ütäçäk saylawlarda anı awır köräş kötä. Soñğı fiker beleşügä qarağanda, anıñ köndäşe Yewropa komissiäseneñ elekke prezidentı Romano Prodi 3-5 protsentqa alda bara.

İqtisadtağı töşenkelek, üsä barğan eşsezlek, İtaliäneñ Amerika citäklägän terrorğa qarşı suğışta qatnaşuı kebek kisken mäsälälärne iskä alıp, qayber küzätüçelär Aprilneñ 9-10nda ütäçäk ğömüm saylawlarnı soñğı yıllarda iñ möxim saylawlar dip atıy. Ämmä Rimdağı däwlät institutı belgeçe Jean-Pierre Darnis süzlärençä, iğtibar üzägendä bu mäsälälär tügel, ä bötenläy başqa närsä:

"Bar saylaw aldı köräşe Berlusconi şäxsiäte tiräsendä bara. Sulçılar aña qarşı, uñçılar – anıñ öçen, möxim mäsälälär tiräsendä ällä ni bäxäs yuq", di Jean-Pierre Darnis.

Saylaw aldı köräşeneñ bu qarşılıqlı şäxsiät tiräsendä baruın añlap ta bula: mäğlmät çaraları, reklama, azıq-tölek, tözeleş, sport – cämğısı 12 milliard dollar külämle imperiä başında toruçı Berlusconi äledän-äle korrupsiädä ğäyeplänä.

Uzğan töndä Berlusconi belän Prodi arasında soñğı televidenie debatları ütte. Yewropa komissiäseneñ elekke prezidentı Romano Prodi ilneñ iqtisadın sälämät dip kürsätergä tırışqan Berlusconinı iserek belän çağıştırdı:

"Yazuçı Bernard Shawnıñ şundıy süzläre bar: uydırma sannarğa tayanğan keşe bağanağa tayanğan iserek kebek", di Romano Prodi.

Tieşle cawap qaytara almağaç, Berlusconi Salqın suğış çorı öräklären iskä töşerde, Prodinıñ partnerları arasında keçkenä genä komunnistlar partiäse buluın iskärtte. Bu turıda ul yış iskä ala, äytik uzğan atnada xättä bolay digän digän ide:

"İmeş min kommunistlar balalarnı aşıy, yä aşağan dip äykänmen. Alar xaman şulay dip kilä. Läkin "Kommunizmnıñ qara kitabı" digän kitapnı uqıp qarağız. Anda Mao çorında Qıtayda balalar aşlama itep qullanılğan dielgän. Bu qotıçqıç, läkin xaqiqät", di Silvio Berlusconi.

Saylaw aldı köräşe şaqtıy qızu barsa da, älegä Berlusconinıñ köndäşläre anıñ çit ilärdä abruyı tiskäre buluına basım yasamıy. Könbatışta Berlusconi üz mänfäğätlären östenräk quyğan, xakimiätkä yabışıp yatuçı, tupasraq citäkçe dip qabul itelä. Möselman dönyası isä anıñ 11 Sintäber höcümnärennän soñ äytkän süzlären äle dä xäterli.

"Bez üzebezneñ sivilizatsiäneñ östenlegen, xalıqlarğa mullıq kiterüen, keşe xoquqların, dinnärne ixtiram itüen añlarğa tieş. Möselman illärendä andıy ixtiram yuq", digän ide Berlsuconi Berlinda ber İtalian jurnalstına.

Küzätüçelär fikerençä, xäzer Berlusconi da, Prodi da kemgä tawış biräsen xäl itep betermägän saylawçılar öçen köräşä. Eş urınnarın arttıru, salımnarnı kimetü, iqtisadnı üsterü wäğdäläre birelä.

Zur 8-lekkä kersä dä, İtaliäneñ burıçqa batqan, exportqa tayanğan iqtisadı Euro valutasına küçkännän birle töşenkelek kiçerä. Yaña premier kem genä bulmasın, şuşı wazğiätne tözätü öçen çaralar kürergä mäcbür bulaçaq.

ali ğilmi
XS
SM
MD
LG