Accessibility links

якшәмбе, 11 декабрь 2016, Казан вакыты 07:26

Tatar icat kollektivları sınatmadılar


Bu könnärdä Sverdlovski ölkäseneñ Krasnoufim şähäre mädäniät yortında kürşe-tirädä urnaşqan Ärtä, Äçit häm Krasnoufim rayonnarı awıllarında eşläp kilüçe xalıq isemenä layık bulğan icat kollektivlarınıñ bu isemne aqlaw buyınça imtixan festivale bulıp uzdı. Festival'dä rus, tatar, mari icat kollektivları qatnaştı. Alarnıñ çığışın Sverdlovski ölkäse Xalıqlar icatı yortı citäkçeläre, xoreograf, vokal belgeçe, konservatoriädän kilgän professor kebek yuğarı däräcädäge ostazlardan torğan wäqälätle jyuri bäyäläde.

Festival'dä tatar kollektivlarınnan Äceğol xalıq teatrı häm Krasnoufim xalıq teatrı qatnaştı. Monnan tış, Urta Boğalış awılınnan “Yalqın” ansamble xalıq iseme alu öçen, Äceğoldan kilgän “Kübäläk” balalar ansamble “ürnäk” iseme alu öçen köräşte.

Äceğol teatrı 1956 yıldan birle eşläp kilä. 1989 yılda kollektiv “xalıq teatrı” digän maqtawlı isem alırğa ireşte. Ul waqıtlarda teatrnıñ rejisserı bulıp eşlägän Näğim ağa İdrisov kollektivnıñ professional' ostalığın üsterügä bik küp köç quydı.

Äytergä kiräk, teatr kollektivı üz isemenä tap töşermi, yılğa ikeşär spektal' säxnägä quyıp, älegä qädär äybät kenä eşläp kilä. Ämma problemalar küp. Teatrnıñ bügenge rejisserı Azat Fazıylov äytüençä, finans qıyınlıqlardan tış, p'yesalar tabu zur mäs'älä bulıp tora.

Äceğol xalıq teatrı festival'gä “Qartayameni soñ yöräk” digän spektakl' alıp kilgän ide. Artistlar üzläreneñ xisle, matur itep uynawları belän soqlandırdılar. Äceğol mädäniät yortınıñ bayançısı, spektal'lärneñ bersen dä qaldırmıy uynap kilgän Marat ağa Bäyrämov töp geroy Xafizulla obrazın bik matur itep gäwdäländerde.

Krasnoufim xalıq teatrı kollektivı unaltınçı yıl eşläp kilä. Anıñ tarafınnan festival'gä dip äzerlägän “Söydergeç bötie” dip atalğan komediä tamaşaçılar küñelenä bigräk tä xuş kilde.

Töp rol'ne başqaruçı Räfis äfände küptän tügel Qarağanda şähärennän küçep qaytqan. Teatrğa äle ber genä yıl yörsä dä, säxnädä üzen bik ğadi totuı, obrazğa tulısınça kerep betüe belän soqlandırdı.

Ğomumän, ike kollektiv quyğan spektakl'lär dä küñellärdä bik uñay tä'sir qaldırdı. Zaldağı tamaşaçılar alarnı bik yaratıp qabul ittelär.

Krasnoufim rayonı tatarlarınıñ milli-mädäni avtonomiäse räise Räsimä xanım Safina, teatrnıñ elekkege rejisserı bularaq, problemalarnı eçtän belä. Anıñ äytüençä, finans qıtlığı arqasında xätta dekoratsiälär dä öydän alıp kilgän cihazlardan yasala. Ämma tatar keşese, küñelennän icat çişmäse urğılıp torğanğa, bernigä qaramıy eşli, säxnägä menä, di ul. Räsimä xanım fikerençä, tatar kollektivlarınıñ saqlanıp qaluı näq menä şuşı eçke köçebezdän kilä.

Şulay itep, ike tatar teatr kollektivı da “Xalıq teatrı” digän maqtawlı isemne aqladı. “Kübäläk” balalar ansamble häm “Yalqın” ansamble çığışların jyuri qänäğätlänerlek dip taptı.

Bügenge köndä alarğa isem birü-birmäw turında qarar älegä qabul itelmägän. Jyuri äğzası Raisa İleeva süzläre buyınça, barlıq kiräkle dokumentlar äzerlänep betkäç, jyuri äğzaları soñğı utırışqa cıyılıp qararnı qabul itäçäklär. Soñğı süzne Sverdlovski ölkäse mädäniät ministrı boyırığı çıqqaç qına äytergä bula, dide Raisa Petrovna.

Şulay da, festival' barışında küzgä taşlanğan qayber närsälärgä tuqtalıp kitmiçä bulmıy. Tatar kollektivları böten küñellären birep, bik yaratıp häm tırışıp çığış yasasalar da, üzeşçän sänğät däräcäsendä qalğan kebek. Bigräk tä kiem, kostyumnar yağınnan, alar qayber rus kollektivlarınnan qalışalar. Çağıştırıp qarasañ, rus kollektivlarınıñ kostyumnarı küz yawın alırday bay da, zäwıqlı da. Alarnıñ citäkçeläre professional' belgeçlär ikänlege kürenep tora, säxnä kul'turası digän äyber küzgä taşlana.

Şuña kürä, milli mädäniätebezne başqalardan qalışmaslıq itär öçen eşlise dä eşlise bar äle.

Fäwiä Safiullina,Yekaterinburg

XS
SM
MD
LG