Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 03:34

Futbol häm Säyäsät: Germaniädä Dönya Berençelege başlana


Şulay itep, futbol söyüçelär zarığıp kötkän kön kilep tä citte. 9 Yün comğa könne Germaniädä dönya berençelege başlana. Millionlağan can atar, milliardlağan dollar aqça häm dä säyäsätne iskä alsañ, ber ay buyına dönyanıñ iğtibarı şuşı tamaşağa töbälgän bulaçaq dip, ikelänmi äytergä bula.

Ber qarasañ, ğadi tup tibü şikelle, läkin, küplär öçen 4 yılğa ber bula torğan futbol berençelege, Olimpiä uyınnarınnan da däräcäleräk waqiğa bulıp tora. Säyäsätneñ moña ni qatışı bar diergä aşıqmağız.

Dönya çempionı kem bulır? Braziliäne berärse ciñä alırmı?

Küplärne bu sorawlar ğına tügel, ä İran prezidentı Mäxmüt Äxmädinecad Germaniägä kilerme? digäne dä borçıy.

İran taqımı üz törkemennän bäygeneñ kiläse öleşenä çığa alsa Äxmädinecad Germaniägä kilü ixtimalın ıçqındırdı.

İrannıñ atom programması tiräsendäge bäxäsne häm dä Äxmädinecadnıñ Holokost turında äytkän süzlären iskä alsañ, anıñ Germaniägä kilüe – üze ber waqiğa bulaçaq.

"Bu xäzer şundıy zur säyäsätkä äwerelde. Holokostnı kire qaqqan İran prezidentı Germaniägä kertelergä tieş tügel diyüçelär bar. Kanlser Angela Merkel tordı da, min anı tuqtata almıym, ul bit futbolğa kilä dide" di ozaq yıllar The İnternational Herlad Tribune gäzite öçen futbol turında yazuçı Rob Hughes.

İran cıyılması äzğası Wahit Haşemian "bez säyäsät tügel, futbol turında ğına uylıbız" disä dä, dönya berençelegeneñ 76 yıllıq tarixında säyäsätçelärneñ futbol tiräsendä tuplağan abruynı üz maqsatlarında qullanu oçraqları küp buldı.

1934 yılda İtaliäneñ çempion buluın Mussolini üz faydsına qullandı.

1954 yılda berençelekne äle dä suğış xäräbälärendä yatqan Könbatış Germaniä aldı, bu anıñ iqtisadına ber etärgeç buldı.

1986 yılda Argentina Angliäne çiñep Faulkland utrawları öçen üzenä kürä üç aldı.

1990 yılda Germaniä taqımı Futbol Käsäsen 3nçe tapqır otıp ike Germaniäneñ quşılu waqiğasına xuplaw östäde.

Bu yulı kem ciñer, Germaniä üz öyendä 4nçe tapqır çempion bula alırmı? Üze dä dönya çempionı, mäşxür alman futbolçısı Lothar Matheus fikere:

"Älbättä favotirlar - Braziliä, Argentina, İtalia, Anglia. Bälki Hollandalar şaq qattırır. Şvetsiäne istän çığarırğa yaramıy. Ukraina da köçle, Serbiä häm Montenegro, Xorvatiä yaxşı. Şulay uq Fransiä, İspaniä, Portugaliä."

Lothar Matheus bäygedä qatnaşqan 32 taqımnıñ yartısın diärlek sanap çıqtı. Çınlap ta, tup tügäräk, faraz qılu bik qıyın.

Kötergä küp qalmadı. Comğa könne Münxenda Germaniä-Kosta Rika uyını belän dönya berençelege başlana. Näq ber aydan 9 Yül könne Berlinda ütäçäk final uyında dönyanıñ yaña çempionı bilgele bulaçaq.

ali ğilmi
XS
SM
MD
LG