Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 19:52

Basaev İçkeriäneñ vitse-prezidentı itep bilgelände – kem öçen häm nindi signal?


Çeçen separatislarınıñ internet säxifäläre xäbär itüençä, Beslan faciğäse öçen cawaplılıqnı üz östenä alğan, Rusiädä iñ ezlängän keşelärneñ berse - Şamil Basaev - İçkeriäneñ vitse-prezidentı itep bilgelängän. Qayber belgeçlär fikerençä, ğisyançılarnıñ salmaq citäkçelären yuq itep kilgän räsmi Mäskäw mondıy näticä öçen üze cawaplı.

İçkeriäneñ yaña prezidentı Doku Umarovnıñ bu qararı sişämbedä çeçen separatislarınıñ internet säxifäsendä dönya kürde. Döresen äytkändä, kötelmägän närsä tügel. Prezident bulğançı Umarov üze Basaevnıñ urınbasarı ide. Xäzer Basaev – prezidentlıqtan ber adımda. İçkeriä xökümätendäge şuşı üzgäreş turında Tışqı eşlär ministrı urınbasarı Usman Firzauli radiobızğa telefon aşa Daniädän bolarnı äytte:

NC062852 "İçkeriä konstitutsiäse nigezendä, prezident wazifasın başqara almasa – awqırsa, ülsä – anıñ wazifası vitse-prezidentqa küçä. Prezident Umarovnıñ Basaevnı urınbasar itüe dönya cämäğätçelegenä signal bulıp tora" di İçkeriäneñ Tışqı eşlär ministrı urınbasarı.

Bu üzenä kürä Mäskäwgä dä signal. Berniçä kön elek kenä Umarov höcümnärne Rusiä cirlegendä başqaru niäten beldergän ide. Beslan faciğäsen oyıştıru öçen cawaplılıqnı üz östenä alğan Basaevnı ul urınbasar itte.

1999 yılda Çeçnädä ikençe suğış başlağannan birle, Rusiä seperatist çitäkçelärne ber-ber artlı yuqqa çığara. Uzğan ylnıñ martında maxsus köçlär Aslan Masxadovnı üterde. Anıñ urınına kilgän Äbdel-Xälim Sadullaev uzğan ayda yuq itelde.

Monnan soñ Çeçnäneñ Mäskäw taraflı xökümät citäkçese Ramzan Qadırov separatist xäräkätneñ "başı çaıblğan" dide.

Separatisltlar üzläre başqaçaraq fikerdä:

NC062853 "Ägär Rusiä Umarovnıñ citäkçelege waqıtında Çeçnädä tınıç çişeleş taba almasa häm Umarovnı ütersä, anıñ urınına büläk alaçaq - Basaev kiläçäk" di İçkeriäneñ Tışqı eşlär ministrı urınbasarı Usman Firzauli.

Rusiäneñ elekke Duma räise, İminlek Şurası sekretare, 1996-98 yıllarda Çeçnädä solıx söyläşülärendä qatnaşqan İvan Rıbkin seperatislar citäkçelegenä Basaev kebek radikal şäxesneñ kilüe öçen Kreml üze ğäyeple di:

NC062854 "Rusiä xakimiäte general Dudaev, polkovnik Masxadov kebek salmaq citäkçelär belän söyläşergä telämiçä, xäzer radikal keşelär belän eş itergä mäcbür" di İvan Rıbkin.

Firzauli süzlärençä, seperatist citäkçelär genä tügel, xäzer Çeçen cämğiäte dä radikälläşä:

NC062855 "Bezdä ike Çeçen suğışı waqıtında üskän yaña buın barlıqqa kilde. Alarnıñ eşe, beleme yuq. Qısqa ğına ğömerläre eçendä alar Rusiä ğäskärläreneñ wahşilegen genä kürep üste. Alar barı tik Rusiä maşinasın şartlata, xärbilärenä ata belä" di Usman Firzauli.

Firzauli süzlärençä, Könbatış xökümätläre bu mäsäläne çişüdä kübräk yärdäm itergä tieş. Älegä Europa Berlege dä, Quşma Ştatlar da yomşaq tänqit belän genä çiklänä. Töbäktä ğäyre-räsmi oyışmalar, bäysez jurnalistlar da citärlek tügel.

Sişämbedä Xaılqara Qızıl Xac oyışması Rusiä prezidentı Vladimir Putinğa möräcäğät itep, Rusiä xärbiläre tarafınnan Çeçnädä qulğa alınğan totqınnarnı barıp kürergä röxsät soradı.

ali ğilmi
XS
SM
MD
LG