Accessibility links

чәршәмбе, 7 декабрь 2016, Казан вакыты 23:14

Yekaterinbur üzägendä yaña mäçet salınaçaq


Yekaterinburg şähärendä urnaşqan Tınıçlıq häm Duslıq yortında Swerdlovski ölkä xaqimiäte wäkilläre, ölkä häm şähär dumasına saylanğan tatar deputatları, tatar eşmäkärläre, din ähelläre qatnaşında kiñäşmä-utırış bulıp uzdı. Utırışta Yekaterinburg şähäre üzägendä sobor mäçete tözü turındağı mäsälä qaraldı. Olılar äytüençä, uncidençe yıl inqıylabına qädär Yekaterinburg şähärendä altı mäçet bulğan. Bügenge köndä Swerdlovski ölkäse şähärlärendä häm awıllarında yaña mäçetlär tözelep torsa da, ölkä üzäge bulğan quätle qala Yekaterinburg bu mäsälädä küpkä artqa qaldı. Şähärneñ tatar, başqort, häm başqa möselman xalqı küpläp yäşägän Ordjenikidze rayonında cimerek iske mäktäp binası tözekländerelep mäçet wazifasın üti, “Çegännär poseloğı” dip atalğan bistädä ike qatlı ağaç yort mäçet itep yasalğan, anda Ufa diniä näzarätenä qarağan dini idarä eşli, ä inde iñ çittä urnaşqan Ximmaş bistäsendä xäzer yaña, zur mäçet torğızılıp kilä. Törle zurlıqtağı çirkäwlärneñ altın gömbäzläre belän balqıp torğan şähär üzägendä küptän tügel yaña sinağoğa da eşli başladı. Ölkä buyınça sanı yartı millionnan artıp kitkän möselman xalqı ğına şähär üzägendä ruxi üzäk buldırudan mäxrüm qala birde. Swerdlovski ölkäse Qazıyat idaräse citäkçeläre, ölkä aqsaqallar şurası bu mäsäläne inde küptän kütärep kilä. Häm, nihäyät, ölkä xaqimiäte citäkçeläre möselmannar ixtıyacına yöz belän borıldılar. Bu cäydä Swerdlovski ölkäse ğubernatorı Eduard Rossel Yekaterinburg şähäre urtasında zur sobor mäçete tözü turında Uqazğa qul quydı. Anıñ artınnan uq mäçetkä cir bülep birü häm tözeleş eşlären başlaw tärtibe turında ölkä xökümäte qararı çıqtı. Bu eşlärneñ başlanğıçında torğan aqsaqallar şurası citäkçese Räis ağa Nurimanov küptän tügel Hindiä ilenä barıp, Tac Maxalda bulıp, anıñ maqetın da alıp qayttı. Bilgele inde, Ural cirendä dä mondıy moğciza tudırıp bulır dip äytep bulmıy, ämma Yekaterinburg Sobor mäçete nigezendä Tac Maxalğa oxşaşlı proyıqt bulır digän xıyal bar. Utırışqa cıyıluçılar bulaçaq mäçetneñ texnik parametrları turında fiker alıştılar, bu zur proyıqtnıñ finans nigezen buldıru yulları turında kiñäştelär. Ölkä duması räise urınbasarı, deputat Nail Şäymärdänov äytüençä, ğubernator bu tözeleşkä ayıruça zur ähämiät birä, anı kiläçäktä şähär üzägen bizäp toraçaq yözek qaşı dip sanıy. Utırışta qatnaşuçı din ähelläre arasınnan Qazıyat idaräse citäkçese Danis xäzrät Däwlätov ğubernator fatixası belän totınğan eş uñışlı bulır dip sanawın belderde.

Yaña mäçet tözü Swerdlovski ölkäse ğubernatorı proğramması fondı xisabına baraçaq. Mäçet tözü öçen cıyılğan här tien dä xisaplı bulaçaq, dip belderde ölkä xökümäte wäkile Yüriy Pinayıv. Cıyıluçılarnı yaña tözeläçäk mäçetne qaysı ruxi idarägä birerlär ikän digän soraw da qızıqsındırdı. Yuğarı Pışma mäçete imamı Ayrat xäzrät Möxämmätcanov fikerençä, Mäskäw häm Ufa dini näzariätläreneñ yuğarı dairäläre arasında berläşü turında küptän süz alıp barılsa da, “astağılar” arasında qarşılıqlar citärlek äle. Bu utırışqa çaqırılğan Ufa diniä näzariäte wäkilläre nikter kilmäde, dide ul. “Xaqimiät tarafınnan citäkçelek itelgän bu igelekle eş bälki berläşügä yärdäm itär. Mäçet tözü genä tügel, anda bik aqıllı, millätçel, dinçel imam quyıp, döres säyäsät alıp bara belü dä bik möhim”, - dide Ayrat xäzrät.

Utırışta qatnaşuçılar yaqın kiläçäkkä eş plannarın bilgelädelär. Xäzerge waqıtta qäpitäl tözeleş idaräse tarafınnan proyıqt-smeta eşlären, annan soñ tözeleş eşlären alıp baru xoquqı öçen qonqurs iğlan itelä. Şähär başlığı belän üzäk uramnarnıñ bersendä cir bülep birü turında nnde kileşengän, räsmi doqumentlarnı eşläp beteräse qalğan. Bu eşlärne tizlätü öçen cıyıluçılar arasınnan maxsus eş törkeme tözelde. Utırışta qatnaşuçılar Ural möselmannarı öçen tözeläçäk Allah yortınıñ tiz arada safqa basaçağına tirän ışanıç belän taralıştılar.

Fäwiä Safiullina, Yekaterinburg

XS
SM
MD
LG