Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 13:38

Tatar tele möxiten suqırlar yäşätä?


90% mäğlümatnı keşe küzlär aşa qabul itä. Küzlärneñ niqädär qimmätle buluın yaqtı dönyanı kürü bäxetennän mäxrüm qalğan keşe üze genä añlıydır. Andıylar niçek yäşärgä tieş? Näq şuşı keşelär öçen Qazanda maxsus kitapxanä eşläp kilä. Anıñ maqsatı - suqır keşegä mäğlümat birü. Häm bu unikal' kitapxanä inde 70 yıl däwamında kürmäwçelärgä häm naçar kürüçelärgä tuğrı xezmäten kürsätä.

70 yıl elek kitapxanäneñ 19 uquçısı bulsa, bügen alarnıñ sanı 4 meñgä yaqın. Rus häm tatar tellärendä yazılğan 300 meñläp kitap bar anda. Ul kitaplarnıñ da törlese bar - ere xäreflär belän yazılğan kitaplar, suqır keşe barmaqlar yärdämendä uqığan maxsus şriftlı däresleklär häm “söyläşüçe” kitaplar da bar - alarnıñ tekstların keşe disk häm kassetalar aşa tıñlıy. Alay ğına tügel, xäzer suqır keşe kitapnı komp'yuter aşa da uqı häm tıñlıy ala. Komp'yuter aşa alarğa rus, ingliz, fransuz, ispan, alman telendä uqu mömkinlege bar. Ä tatar telendäge programma äzerlänä genä. Kitapxanä mäktäp, yuğarı uqu yortlarında uquçılarnı da maxsus däresleklär belän tä'min itä. Häm alar uñışlı ğına itep VUZlarda belem ala häm eşkä dä urnaşa. Aralarında komp'yuter belgeçläre dä az tügel.

Kitapxanä respublikanıñ mädäniät ministrlığı tarafınnan finanslanıp kilä. Häm kitapxanä citäkçese äytüençä, ministrlıq alar öçen aqçanı cällämi. Şulay da kitapxanäneñ dä problemaları yuq tügel. Alar küptän tügel çıqqan federal' qarar belän bäyle. Tatarstannıñ suqırlar kitapxanäse citäkçese Nail Säfärgaliev söyli:

122 qarar buyınça bez uquçılarıbızğa maxsus magnitofonnar, kitap tekstı yazılğan başqa caylanmalarnı birä almıybız. Alar öçen aqça federal' byudjettan birelergä tieş. Ämma yuq. Häm bu mäs'älä soñğı ber-ike yılda bik qatlawlı tora. Kemneñ mömkinlege bar, alar bu “söyläşüçe” kitaplarnı üzläre satıp ala. Ä kemneke yuq - alar uqı almıy inde. Andıylar bezdä ike meñ. Şulay itep dürt meñ genä tügel, altı meñgä dä citkerä alır idek uquçılarıbıznı, ägär mömkinlek bulsa. Kiläse yılğa federal' byudjettan aqçalar kiler dip ömetlänäse qala.

Tatarstanıñ suqırlar kitapxanäse respublika xalqın ğına tügel, ä Rusiä häm SNG töbäklären dä tatar kitapları belän tä'min itkän berdänber kitapxanä. Tatar kitabı bu kitapxanädä tuzan astında batıp yatmıy, alarnı uqırğa teläwçelär küp. Nail Säfärgaliev däwam itä:

Ufada, Sarıtawda, başqa töbäklärgä çıqqanım bar, bezneñ tatar kitabın anda böten ğailä belän tıñlıylar. Bu kitaplarnıñ tekstın bit saf tatarça itep artistlar üze uqı. Törle mäktäplär dä sorap ala anı bezdän. Balalar tuğan telne yaxşıraq üzläştersen öçen. Bu kitaplarnıñ qimmäte zur.

Tatarstannıñ suqırlar kitapxanäse citäkçese Nail Säfärğaliewne işettegez. Nail äfände üze dä, kitapxanädä eşläwçe qayber xezmätkärlärneñ dä küzläre kürmi. Ämma bu alarğa başqa keşene mäğlümatlı itärgä, tormışlarına yäm östärgä qomaçawlamıy. Kiresençä, suqır keşene tağın da yaxşıraq añlarğa ğına yärdäm itäder. Küñel küze kürsä, tormıştağı bik küp xällärne xätta suqır kileş tä belep bula, dilär alar.

Al'bina Zäynulla

XS
SM
MD
LG