Accessibility links

сишәмбе, 6 декабрь 2016, Казан вакыты 08:46

Vietnam Ğiraq öçen sabaq bula alamı? Bush Ğiraqta çigenmäskä çaqırdı


Comğa könne amerikan prezidentı George Bush Aziä-Tın Okean İqtisadi xezmättäşlek forumında qatnaşu öçen Vietnamğa kilde. 30 yıl elek Vietnamda ciñelü kiçergän ilneñ citäkçese xäzer Ğiraqta barğan suğışta cigenmäskä çaqırdı. Ul arada Ğiraqnıñ üzennän Quşma Ştatlar öçen küñelsez xäbärlär kilä tora.

Uzğan ğasırnıñ 60-70nçe yıllarında Quşma Ştatlar Könyaq Vietnam yağında Tönyaq Vietnamnıñ komunistik köçlärenä qarşı suğışıp bu ildän ciñüsez kitep barırğa mäcbür bulğan ide. Prezident Bush fikerençä, ul çigenü xata bulğan, andıy xatanı Ğiraqta qabatlarğa yaramıy:

"Ägär çigenmäsäk, bez ciñäçäkbez. Koalitsiä köçläre eşen betermiçä çığıp kitmäsä, Ğiraq xökümäte ciñügä ireşäçäk" di amerikan prezidentı.

Bush suğıştan soñğı Vietnamğa kilgän ikençe amerikan prezidentı buldı. Aña qädär 2000 yılda anda Bill Clinton bulıp kitkän ide.

Quşma Ştatlarnıñ üzendä Ğiraq suğışına qarşılıq arta bara. Ğiraqtan naçar xäbärlär kilügä qaramastan, Bush dönyanı häm amerikan xalqın tüzemle bulırğa çaqıra.

Hanoida jurnalistlar belän oçraşıp ul, Vietnam suğıştan soñ ütkän waqıt eçendä alğa taba zur adım yasadı, tüzemle bulsaq, Ğiraq ta axır çiktä näq şulay eşliäçäk dide:

"İreklek ideologiäse näfrät ideologiäsen ciñer öçen ozaq waqıt kiräk. Bez bügen näticä şunduq bulsın digän dönyada yäşibez. Ğiraqta äle şaqtıy eşlärgä kiräk" di amerikan prezidentı.

Ul arada Ğiraqtan küñelsez xäbärlär kilä tora. Quşma Ştalarnıñ xärbi mäxkämäse Ğiraqta cinäyät qılğan tağın ike xärbine xökem itte.

14 yäşlek Ğiraq qızın köçläp, üzen häm ğailäsen ütergän amerikan xärbie James Barker 90 yıl törmägä xökem itelde. Ülem xökemennän qotılu öçen ul ğäyeben tanıdı häm bu cinäyättä qatnaşqan iptäşläre östennän tanıqlıq itergä rizalaştı.

April ayında Xämdäniä qalasında 52 yäşlek İbrahim Awadnı üterüdä ğäyeplängän keçe kapral Tyler Jackson 21 ay törmägä xökem itelde. Bu cinäyättä ğäyeplängän tağın ike xärbi elegräk xökem itelgän ide.

Comğa kilgän xäbärlägä qarağanda könyaqtağı Nasiriä qalası yanında Ğiraqta eşlägän ber Küwäyt şirkäteneñ qärwanı qamawğa eläkkän. 14 keşe, şul isäptän 4 amerikan urlanğan dip xäbär itelä.

Ali Ğilmi
XS
SM
MD
LG