Accessibility links

шимбә, 10 декабрь 2016, Казан вакыты 11:50

Bağdad häm Washington Ğiraqtağı qanqoyışnı niçek tuqtatırğa ciyına?


Tariq al Hashimi, Ğıraq vitse Prezidentı, New yorkta ütkän ciyında Quşma Ştatlarnıñ Ğıraq öçen yaña strategiäsen iğlan itüen kötüe turında belderde. Şul uq waqıtta, AQŞ Kongressınıñ Wäkillär Pulatınıñ qorallı köçlär komitetınıñ bulaçaq başlığı häm demokratlar wäkile İke Skelton da, Ğıraq mäsäläsenä üz qaraşın belderde. Ğıraq häm Quşma Ştatlar wäkilläre qan qoyışnı nindi yullar belän tuqtatırğa teli?

Ğıraqnı vitse prezidentı al-Hashimi äytkänçä, ul häm Ğıraqtağı başqa säyäsätçelär dä Quşma Ştatlarnıñ yaña säyästen iğlan itüen kötä. Bu mäsälädä süzu fayda kitermi, dip tänqitli Ğıraq vitse prezidetnı. Hashimi Quşma Ştatlar ğäskärläreneñ Ğıraqta qaluın telär ide. Läkin ul ğäskärlärne äkrenläp çığaru startegiäse dä uylanılırğa tieş dip tä äytä.

al-Hashimi ütkän atnada AQŞ prezidentı Gerge Bush belän oçraştı. Ul oçraşuda ul, Quşma Ştatlar idäräse Ğıraq keşelärenä beldergän ışanıçnı aqlarğa tieş, dip üzeneñ fikeren qabatladı. Ğıraqta anı borçığan berniçä mäsälä bar.

Mäsälärneñ berse, anıñ belän barlıq imenlek köçläre oçraşa, Ğıraqtağı ğäskärilärneñ azsanı buluı häm citmäwe. Bu sezne shok xälendä qaldırığa mömkin, ämma koalitisä köçläre belän bergä sanağanda 135 meñ soldattan, anda 20 –25 meñ soldat qına bar. Häm 100 meñ keşelek koalitisä ğäskäläre, barı täeminat öçen genä qullanıla.

Hashimi şulay uq, Al-Qayda häm ğısçançılarnıñ maqsatları arasında ayırmanı açıqlarğa täqdim itä. Bu köçlär säyäsi eşlärdä qullanıla ala, di ul.

“Sez anı “ğısyan” dip atıysız, bez – aña “qarlışıq” digän isem biräbez. Bez eşli alırlıq proyektnı täqdim itkän waqıttqa alar säyäsi tärräqiätkä yäräm itä häm anda qatnaşa ala,

di Ğıraq vitse prezidentı al-Hashimi. Şul uq waqıtta Quşma Ştatlar kongressında küpçelekne alğan demokratlar firqäse wäkille häm Wäkillär pulatında qorallı köçlär komitetınıñ bulaçaq başlığı İke Skeltonnıñ da Ğıraq startegisäe mäsäläsenä üz qaraşı bar. Anıñ äytüençä, Demokratlar qul astında bulğan Kongressnıñ Bushnıñ Ğıraq strategiäsenä nindi dä bulsa täesir yasar öçen 3 yulı bar.

Berençe yul, suğış öçen birelä torğan aqçalarnı kimetergä. Ämma monı Demokratlar eşlärgä telämi, çönki ul soldatlarnı qurqını astında quya ala. İkençe yul, Bushnıñ suğışnı cäyelderü mömkinleklären kimetüne küz aldında totqan qanunnı qabul itü.Öçençe yul, häm Skelton, Wäkillär Pulatınıñ kommitet başlığı bularaq şuşı yuldan barırğa cıyına, bu - Buşnıñ Ğıraqtağı suğışnı niçek itep ütkärüenä Kongress tarafınnan küzätü.

Yaña saylanğan Kongress eşli başlağan kiläse ayda, Demokartlar Bush idäräsenä, Ğıraqta närsä eşlärgä uylawı häm häm närsägä ireşüe turında awır sorawnı quya başlarğa cieyına.

Ğıraqta qan qoyışlarnı beter öçen Quşma Ştatlarnıñ Qıraqtağı köçlärenä östäp tağın 30 meñ keşelek ğäskär cibärü xaqınnda täqdimnär äytelde. Aq Yort häm Pentagon bu täqdimne xuplyı. Buş monı yaqlawı turında äytte. Ämma berläşterlegän ştab başlığı, monıñ kiresen äykän ide. Demokratlar firkäse wäkile İke Skelton anıñ belän kileşä häm östämä ğäskär mäsäläne xäl itmäs, di.

Bu mäsälädä, östämä ğäskär närsäder üzgärter dip uylamyım, kiläçäktä bu wäzğiätne tağı da qatlawlandıra ala. Häm bu armiä häm dingez xärbi köçläre öçen östämä yok bula ala dip borçılam. Belägengezçä, armiä başlığı häm dingez köçläre başlığı da, küptän tügel üzläreneñ qul astında bulğan ğäskärlärdä kierenkelek barlığı turında äytkän ide.

Berläşterlgän ştab citäkçelege ğäskärlärneñ arttırıluına qarşı, çönki alar, kübräk gäskär ğısyançılar öçen maqsatlarnı arttıra ğına, häm Al-Qaydağa üz oyışmasına da kübräk keşene cälep itärgä mömkinlek birä, dip sanıy.

Skelton fikerençä, Ğıraq citäkelege şunı añlarğa tieş - mäsxäbara bäreleşlär häm tınıç xalıqnı ğısyançılardan saqlaw mäsäläsen alar ğına xäl itä ala. Bu suğışnı tuqtatunıñ iñ yaxşı ulı, dip sanyı kongressmen häm Demokratlar firqäse wäkile.

Bikä Timerova
XS
SM
MD
LG