Accessibility links

пәнҗешәмбе, 8 декабрь 2016, Казан вакыты 23:09

Iran Bağdad konferansiäsennäñ soñ üzenneñ şigen belderä


İrannıñ tışqı eşlär ministrlığı, Bağdad İminlek konferensiäseñ Ğiraqta tınıçlıq urnaşturı eşendä yaxşı ber “täwge adım” dip atadı. Läkin ayırım çığışlarğa kilgändä, İran Räsmiläreneñ AQŞ häm anıñ konferensiädäge qatnaşuı turındağı qaraşları üzgärep tora. Azatlıq analisti Wahid Seferig tikşerüençä, qabatlangan fikerlärneñ kübese, Ğiraqta Tınıçlıqnı urnaştıru öçen çit köçlärneñ ildäñ çıgıu kiräklege turında ide.

Bağdadta 10nçı Martta uzğan konferensiäga Ğiraqnıñ kürşe illäre wäkilläre belän, BM İminlik şurasınıñ 5 daimi äğzası häm Germaniä dä qatnaştı. Qatnaşuçılar ütkän konferensiä turında ğomümän alğanda, uñay qaraşta häm mondıy cıyınnıñ ikençese dä bulır dip ışana.

İkençe köngä genä İran üzenneñ rizasızlığın belderde. İrannıñ tışqı eşlär ministrı süzçese Mohammad Ali Hosäyni Ğiraqta uñışqa ireşü öçen säyäsi qaraşnı üzgärtergä kiräk dide. Ul bu eştä 3 çaranı atap ütte: İminlik eşeñ Ğiraqlılarga tapşıru, Çit il Köçlären ildän çıgaru waqıtın bilgeläw häm terror törkemnärenä qarşı citdi eş alıp baru. Menä bu 3 çara Hossäyni fikerençä, xälne üzgärtergä yardäm itäçäk.

Şul uq fikerne uñçı gazeta bulgan Resalat ta qabatlap, üz mäqäläsendä "Uzğan şimbäda Şiğilärneñ Karbalada ütkän yolasında Giraqnıñ iminlek köçläre, qan qoyunı buldırmıy qalıp, üzeneñ nindi köçkä iä buluın kürsätte" dip yazıp çıqtı.

İrannıñ Tışqı eşlär Minıstrı urınbasarı, şulay uq, kürşe illärneñ Ğiraq politsiäsenä, qorallı köçlärenä künegülär yasawda yärdäm itärgä kiräklegenä basım yasadı.

Reselat gazetäse farazlarına qarağanda, AQŞ şul uq waqıtta İranga da basım yasap, töbäktä üz xakimiäteñ saqlarga tırışa. Tik, gäzit yazuınça, anıñ bu omtılışı kilep çıqmayaçaq häm "Aq Yort qarçığaları" axır çiktä Tähran belän diplomatik çaralarğa barırğa mäcbür bulaçaq.

İran räsmiläre Konferensiädä AQŞnıñ qatnaşu säbäplärenä qarata şik belderde. Saqlanu Minıstrı kiñäşçese Aliriza Äxbäri, AQŞ dönyada “zur” rol uynasa da, Ğiraqta “iñ uñay rolne alay da İran uynıy, dip beldergän. Axbari süzlärençä, bu konferensiä, Ğiraqtagı köçlär häm anıñ kürşeläre arasındağı cäwaplılıq häm wazifalar yañadañ tigez itep bilgelänergä tieşlegen kürsätkän.

Bu belderülärdän şul kürenä: Amerikanıñ Ğiraqtagı täsere Tehrannı niçek şik astına salsa, şul uq räweştä İranıñ Ğiraqtagı täsere dä Amarikanı şik astına sala. Häm bu şiklänülär, Quşma Ştatlar Ğiraqta qalırğa teli, yaki anda dustanä ber rejim urnaştırırga teli häm dä İrannıñ Ğiraqta yoğntısı artuın telämi digän farazlar tudıra.
XS
SM
MD
LG