Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 20:35

Keşe xoquqları mäxkämäsendä tarixta berençe märtäbä elekke sovet cirlärendäge ber däwlätneñ ikençesenä şikayäte tikşerelä


Mart azağında Gruziäneñ Yustitsiä ministrlığı Yewropanıñ Keşe xoquqları mäxkämäsenä üzençälekle ber şikayät tapşırdı. Anda Tiflis Mäskäwne uzğan közdä Rusiädän küpläp gruzinnarnı quıp çığaruda ğäyepli. Strasburgta urnaşqan şuşı mäxkämädä älegä qädär öç däwlätara eş qaralğan ide. Gruziä şikayäte elekke sovet däwlätläre arasında berençe bulıp tora.

Uzğan üktäbrdä Rusiädä yäşägän yözlägän gruzin militsiä tikşerülärenä duçar itelep, ilneñ imigratsiä qanunnarın bozuda ğäyeplände häm küpläp oçqıçlarğa töyälep, watannarına - Gruziägä qaytarıp cibärelgän ide. Şuşı deportatsiälärne Mäskäw, Tiflistä Rusiä faydasına küzläwdä ğäyeplänep 4 xärbie totqarlanğannan soñ cawap bularaq başlap cibärde. Küpläre Rusiädä qanun nigezendä häm inde şaqtıy waqıt yäşäsä dä, militsiä alarda waq-töyäk citeşsezleklär tabıp, sanawlı könnär, xätta säğätlär eçendä küp kenä gruzinnı ildän quıp çığardı.

Smolenski ölkäsendä yäşägän şuşı gruzin xatını, bezneñ pasportlarda nindider xata taptılar da, ildän kitü öçen bezgä 10 kön waqıt birdelär, sez Gruziä watandaşları, bar üzegezneñ Saakaşviliegez yanına qaytığız didelär, dip zarlanğan ide şul çaqta.

Gruziäneñ tışqı eşlär eşlär ministrlığı mäğlümätenä qarağanda, şul çorda 4600-dän artıq gruzin quılğan bulğan. Şularnıñ kimendä ikese deportatsiä waqıtında wafat buldı.

Menä şunıñ öçen Tiflis xäzer Mäskäwneñ şul ğämällären mäxkämägä birä, di Gruziäneñ Yewropa Keşe xoquqları mäxkämäsendäge wäkile Bessarion Boxaşvili:

"Däwlätara şikayät ğarizası asılda uzğan köz Rusiä xakimiäte oyıştırğan deportatsiä waqıtındağı keşe xoquqların bozu oçraqlarına nigezlänä", di Gruziäneñ mäxkämädäge wäkile.

Rusiä isä, tışqı eşlär ministrlığı aşa, bu Gruziäneñ propaganda maqsatlarındağı tawış çığaruı bulıp tora, dip belderde häm mondıy ğämäl bolay da näzberek mönäsäbätlär öçen "yaman xäbär" dip kisätte.

Rusiäneñ Keşe xoquqları mäxkämäsendäge täcribäse ällä ni yaxşılardan tügel. Anda urıs däwlätenä qarşı şikayätlär artqannan-arta bara, häm alarnıñ zur öleşen Rusiä ottıra. Küptän tügel genä Mäskäw xätta mäxkämädäge daimi wäkilen dä almaştırırğa mäcbür qaldı. Elekke sovet respublikaları arasındağı berençe däwlätara mäxkämä eşen Rusiä hiç ottıru belän başlarğa telämäs ide.

Xökümätlär ğädättä ike aradağı bäxäsne Strasbourgqa, yäğni Yewropanıñ keşe xoquqları mäxkämäsenä ük citkerergä tırışmıy. Moña qädär anda şundıy däwlätara eş ike märtäbä genä qaralğan ide - 1978-dä Britaniä irland totqınnarına tieşle möğämälä kürsätmäwe eşen ottırdı, 2000-nçe yılda Törkiäneñ Daniä watandaşın cäfalaw oçrağı tikşerelde.

Kärim Kamal
XS
SM
MD
LG