Accessibility links

шимбә, 10 декабрь 2016, Казан вакыты 11:59

Törkiä: Prezident saylawları xäzer qaya taba bara?


Xäkimiättäge AK partniäneñ prezident namzäte Abdullah Gül, yäkşämbe kön parlementta citärlek tawış alalmawı näticäsendä, namzätlektän baş tartuın belderde. İslamçılarnıñ küpçelekne täşkil itkän AK Partiäneñ Prezidentlek däğwäsennäñ çegenüenä, ällä dönyäwe däwlät taraftarı - oppozitsiäneñ köçle qarşılığı mı säbäb buldı? Bu sorawnı Azatlıq xäbärçese, Britanyanıñ Economist jurnalınıñ İstanbul xäbärçese. Amberin Zamanğa soradı.

AK partiä namzäte Abdullah Gülneñ saylawlarğa qatnaşüdañ baş tartuı, xaqimiättäge AK partiäne yaña ber yul çatına kiterde. Xäzer yaña parliment saylawları uzarğa tiyeş. Yaña parlamentta Abdullah Gülneñ yañadañ köpçelek partiäneñ nämzäte buluı mömkin. İkençe ber mäsälä isä, konstitutsiägä üzgäreşlär kertep, prezidentnıñ parlament aşa tügel ä xalıq tarafınnañ saylanu mömkençeleklären qaraw. Bu ike mäsäläne sez niçek añlata alasız?

Soñgı waqıtta kilep tuğan qarışılıqlanı küz aldında totqanda, minem uylawımça AK partiä öçen iñ imin adım, yaña parlament saylawlarınnañ soñ, yañadañ prezidentnı saylawlarıñ oyıştıru. Bu zur tänqitlärgä eläkmiçe, alğa taba saylanaçaq iñ uñay yul bulır ide.

Ni öçen şulay dip uylısız?

“AK partiäneñ prezidentlıgına qarşı çıqqan, dönyäwi däwlät taraftarları, oppozitsiä häm armiädän köçle basımnar bulğan xäldä, bügen parlementnıñ qılğan barlıq eşläre qanun küzlegennäñ şik belän qarala. Ägär dä parlamentta Prezidentnı turıdañ-turı xalıq tarafınnañ saylaw turında konstitusion täqdime xuplansa häm axırda xalıq AK partiağa prezidentlıqqa tawış birsä, analitiklar bu oçrakta armiä xökümätne yuqqa çığara ala dip farazliy.”

22nçe yüldä bulaçaq yaña parlement saylawları näticäsendä, AK partiä, oppozitsiäneñ qararın tanımiyça üz köçennäñ çığaru mömkinçelegen qısarlıq küpçelekgä iyä bulıp köçlärne tigezlär şikelle tora. Xäzerge parlamentta belüebezçe oppozitsiä berdergän qarşılıq belän citärlek tawışnı alırğa mömkinlek yuq. İkençe yulı AK partiäneñ parlimantnı üz üz qulına alu mömkinçelegen sez niçek bäyälisez?

“Fiker beleşü näticälärenä qarağanda, äye AK partiä bik äybät başqaraçaq, yañadan täxetkä utıru, älbättä partiä eçendä zur ışanıçlıq tudıraçaq. İkençese, ägärd ä saylawlar 22nçe Yüldä uzsa, ul waqıtta inde dönyäwi däwlätne yaqlağan xalıqnıñ köpçelege dingez yarlarına yallarğa çıqqan waqıtqa turı kiläçäk häm alarnıñ şul säbäble tawış birügä qatmaşmawları da ixtimal. Bu AK partiäneñ faydasına bula ala. Läkin bu bik möhim waqiyğa, bu tarixne bilgeläw däräcäsendäge ber eş, Törkiäneñ kiläçägen xäl itäçäk ber waqiğa, şuña da uramnarda millionlağan dönyäwi däwlät taraftarları täserlären belderä”

Älbättä, AK partiägä qarşı çığar öçen dönyäwi däwlät tarafdarları üzläreneñ qarşılıqların köçle ber partiä belän işetterergä tieş. Monıñ öçen qaysı partiägä taba burılaçaqları turında berär ninde işarä barmı?

“Qaysı partiäneñ bu köçne cıyaçağı äle alar küzenä tomanlı kürenä. Belüegezçä ike urta-uñ partiä atna axırında bergä quşuluların iğlan itte. Keşelägä bu yaña ber tawış birü mömkinçelege birä- alar öçen ömetle ber ixtimal kilep tua. Dönyäwi däwlät yaqlı CHP partiäse dä kiçekräk uñ-qanat partiälär belän berläşergä cıyına. Bu berläşülär waqıtında döresrägen äytkängä keşelärneñ qaysı partiağa tawış birüen farazlaw bik awır.”

M.K.
XS
SM
MD
LG