Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 17:39

Qazanda başlanğan multfilmnar festivalendä tatarça äsär yuq


Bügenge köndä Qazanda mul’tfilm töşerüçe niçä studiäneñ buluı bilgele tügel. Televidenielär dä animatsiägä qorılğan reklama tasmaları töşerä ala bit, dide “Qazan kinostudiäse”neñ sänğat citäkçese, yäğni art-direktorı Alinä Rizvanova. Bu studiä 22 maydan 31 nä qädär däwam itäçäk “Mul'tenok” kinofestivalen oyıştıruçılarnıñ berse. Qazannıñ kinoteatrlarında häm mädäniät saraylarında barlığı 7 urında 23 film täqdim iteläçäk. Bilet bäyäläre 50 sum. Oyıştıruçılar äytüençä, festival' qısalarında xäyriä çarası bularaq, yätim balalar yortlarında tärbiälänüçelärgä buşlay da kürsäteläçäk. Rizvanova Rusiä animatsiäsenä bağışlanğan bu festival'dä şuşı 23 mul'tfilmnan tatar telendä ber genä äsär dä bulmayaçaq dide. “Qazan kinostudiäse” açıq aksionerlıq cämğiäte isä bu könnärdä “Qamır batır” äkiäte buyınça mul'tfilm äzerli. Rizvanova belderüençä, 20 minutlıq älege äsär Respublika kesäsenä ike yarım million sumğa töşäçäk. Xäzer ber minut animatsiä yazdıru 10 meñ dollar tora, di ul. 2007 yıl axırına äzer bulır dip kötelgän bu mul'tfilm urıs telendä bulaçaq, bälki şul uq waqıtta tatarça variantın da eşlärbez, dide Rizvanova. Ämma tatarçası turında özderep äytmäde. Ä menä ikençe ber berläşmädä “Tatarstan Sinema”da eşlänüçe “Şüräle” isä, tatar, ingliz häm urıs tellärendä dä yazılaçaq. “Şüräle” senariäsen yazğanda min, iñ berençe çiratta Tuqay poemasına tayandım, di Aysılu Xafizova.

Balaçağımda min qulı qısılğan Şürälene bik qızğana idem. Xäzer dä jällim min anı. Bez töşergän äsärdä ike ğailä- ber xalıq digändäy, monda ike dönya könküreşe çağılış tapqan: alar isä tabiğät balaları- Şürälelär häm aqıl iäläre- Keşelär dönyası. Monda ällä nindi tirän häm citdi fikerlär dä ezlärgä kiräkmäs. Şayan häm şul uq waqıtta qurqınıç küreneşlärgä tözelgän waqiğa bu. Ä mul'tfilm axırında keşelär belän şürälelär üzenä kürä ber kileşü, añlaşuğa kilälär. Rejisser Rämil Töxvätullin ssenariemnı uqığanda urın- urını belän räxätlänep kölep uqıdı.

di Aysılu Xafizova. Tatarstan ministrlar kabinetınıñ mädäniät häm tellär üseşe bülege citäkçese, 20 minut itep töşerelüçe “Şüräle” mul'tfil'mınıñ rejisserı Ramil Töxwätullinnıñ bu ikençe animatsiä filmı.

İkençe mul'fi'mğa totındıq bez. Berençese anıñ Musa Cälilneñ “Ana bäyräme”nä bağışlanğan mul'tfil'm. “Şüräle” mul'tfilmın menä xäzer eşläp yatabız. Problema- iğtibar yuq aña. Ğomumän, üseşeneñ konsepsiäse yuq. Bez inde bolay da şaqtıy artta qalğan kinoindustriä buyınça. Ä inde bügenge köndä ber, ike, öç proyekt parallel' barmasa ul da problemağa äylänäçäk. Kadrlardan başlana bit böten eş. Bez üzebezneñ animatorlarnı Mäskäwgä cibärep alarnı uqıtıp qayttıq. Soñğı yuğarı texnologiäle “Maya” programmasın öyrändelär. Az-maz bulsa da bezdä kadrlar bar. Läkin alar küp tügel. Qazannan ğına tügel, Çallıdan alıp kildem ike yegetne. Bezneñ 5-6 animatorıbız bar. Fakul'tet açarğa mömkin. Yäşlärne Qazanda uqıtırğa bula. Annan Mäskäwgä cibärep uqıtırğa. KAİ da bik osta programmist bulıp çığalar. İcatqa yünälderep, programmalarnı öyränep, kreativ yaqtan täcribä tuplatırğa tieş bez alarğa. Annan parallel' räweştä studiälär açılaçaq. İkençe mäs'älä, alarnı aqça belän tä'min itü bulaçaq.

di Rämil Töxwätullin. Anıñ äytüençä, älegä alar “Şüräle”ne millätpärwär yegetlär aqçasına töşerä. Xökümät qanatı astına kersäk, şäp bulır ide, di ul. Bu äsärne 2008 yılnıñ ğinwar axırına, fevral' başına beterergä isäp totalar. Ä annan soñ närsägä dä bulsa eşlärgä cıyınalarmı alar?

Kiläçäk proyektnı barıber tatar xalıq äkiätlärenä tuqtalırbız buğay. Berençe çiratta üzebezneñ mädäniätne populyarlaştırırğa kiräk.

di şulay Rämil Töxwätullin. Ul “Tatarstan Sinema” berläşmäse başlığı da.

Nail Alan

XS
SM
MD
LG