Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 01:33

Zur Sigezlektä qaralğan Klimat Kileşüeneñ asılında ni yata?


Alman kanslerı Angela Merkel, Pänceşämbe könne zur sigezlekneñ klimat üzgäreşe mäsäläsendä urtaq kileşügä ireşüen xuplap çıqtı. Kümer gazı çığarunı kimetü öçen alğa taba barı tik söyläşülärne genä küz aldında totqan bu räsmi köçe bulmağan kileşüne citdi qabul dip bulamı? Bu sorawnı bez Edinborodağı Atmosfera häm Tirä Yaq möxit fäne institutı belgeçe David Stevensonğa birdek.

Bu qarar turıda sezneñ ni uylisız? Kansler Angela Merkel kebek monı zur uñış itep isäplisezme?

"Bu döres yulda ber adım. Läkin, tormışqa aşmağan waqıtta ul, küpertelgän süz bulıpqına qalaçaq.

BMOda Kilimet üzgäreşläre mäsäläsendäkiläçäktä nindi adım yasalaçaq?

"Dikäbrda tağın ber cıyılış bulaçaq. Bu törkemneñ ikençe cıyılışı bulaçaq. Monda Kyoto kileşüenneñ däwamın başlatırğa cıyınabız. Amerika belän Qıtaynın qatnaşlığında çınnañ da köçle maqsatlar bilgeläw waqıtı bula."

Prezident Bush zur sigezlektä, kümer gazıñ kimetü tırışlıqları, Qıtaynı qatnaştırmıyçä täsere äz bulaçağın beldergän ide. Qıtay Kyoto Protokolına kermägän, läkin dönyanıñ iñ küp kümer gazı çığaruçı ikençe ile. Kiläçäktä Qıtaynın da kümer gazın kimitüdä köçle qararlar qabül itü mömkençelege barmı?

"Qıtaynın iqtisadı bik tiz üsä bu zur mäsälälärdän berse. Könbatış illärendä, arzan buluı häm başqa iqtisadı säbäblär arqasında küp Qıtayda yasalğan tawarlar qullanıla. Ägär dä älege tawarlarnı citeştergändä kümer gazları cäyelä ikän, çınnañ da moña Könbatış illäre cawaplı, çönki malnı taläp itüçelär - alar. Çikläwlärne tawarnı citeşterüçegäme me yäisä anı qullanuçığa kertergäme? Qarar qabul itkändä iñ awırı - närsägä nigezlänü mäsäläse."

Germaniä häm Yewropa Berlege, 2050nçe yılğa qadär 50 protsent kümer gazı kimetüne alğa sörä. Bu bik dramatik. Läkin xisaplar, yewropa illäreneñ küp öleşeneñ äle Kyoto Protokolında kileşengän 2010nçı yılğa qadär, kümer gazın 5 protsentkä kimitü qararında ütälmäwen kürsätä. Bu döresme?

"Yewropa däwlätläreneñ bik azı ğına Kyoto kileşüen ütärgä maqsat quyğan. Qaysı beräwlär inde kiläse 2-3 yılda alınaçaq citdi qararlarğa da bitaraf qalaçaq. Ä Protokolnı ütäwçe, Angliä kebek illär barı tik alternativ säbäblär öçen üti. Min äyter idem, klimat üzgäreşe mäsäläsendä citdi adımnar bulsa ide. Britanya monı üti ala, çönki songı ike distä yıl eçendä kümer sänäğätlären yaptı. Xäzer anıñ urnına gaz qullana. anıñ kümer gazı cäyelderüdä täsere äzräk."
XS
SM
MD
LG