Accessibility links

шимбә, 10 декабрь 2016, Казан вакыты 02:09

Birdemöxämmädov Törkmänbaşı külägäsendäge ildä üzgäreşlär ütkärä


Qorbanguli Birdemöxämmätovnıñ, Prezidentlek wazifasına kereşüenä 6 ay tula. Bu möddät eçendä ul törle yaña reformalar başqardı. Köptän tügel, elekke prezident Saparmarat Törkmänbaşı tarafınnañ keräksez dip tabılıp yabılğan Fännär Akademiäseñ yañadañ açtı, pensia aqçaların arttırdı. Şul uq waqıtta, üz biografiä kitabın çığardı. 50nçe yäş, tugan köne yübileyeñ zur tantana belän belgeläp üz räseme töşerelgän altın tänkälär dä bastırdı. Qaysı ber küzätüçelär üzäk aziäda üz eçenä biklänep qalğan bu ildä başqarılğan reformalarnı bik xuplap qabul itsälärdä, qaysı ber täñqiytçelär elekke prezident waqıtındağı kebek bu yulı da şäxesi-kultı ğadäte däwäm itäçägenä borçılu belderä.

Birdemöxämmätov üzenneñ 50 yäş yubiliyeñ üzen , yaqınça ber kilogram awırlığında altın häm asıltaştan eşlängän Watan Ordını belän büläkläp belgeläde. Şunıñ belän bergä, Prezidentqa 20 meñ Amerikan dolları tapşırıldı häm anıñ eş xaqın 30% arttırıldı.

Törekmän Prezidentına ber genä tapqır tapşırıla torğan Watan Ordenı, Birdemöxämmätovqa, soñgı 6 ayda yasağan “iskitkeç uñışlıqları” öçen büläk itep tapşırıldı.

Russiä häm Könbatıştağı xäbärçelär, Prezidentnıñ tuğan-kön xörmätenä yasalğan bu qupşı tantananı tänqitläp çıqtı. Alar monı elekke prezident Törekmänbaşı Saparmarat tarafınnañ kertelgän şäxes-kultın däwam itterü dip saniy.

Birdemöxämmätov, Niyazovnıñ ülüennäñ soñ Dekäbr axırında Prezidentlekkä belgelängän ide. Fevraldağı, xalıqara taläplärgä sıyışmağan, ğadel bulmadı dip bäyälängän saylawlarda Prezident bulıp saylandı.

Wazifägä kereşer aldınnañ, elekke xezmättäşe Saparmarat Niyazov yulınnañ baraçağın açıqtañ açıq beldergändä, bik äz keşe Birdemöxämmätov Törekmästannıñ eçke häm tışqı säyäsätenä üzgäreşlär kiterer dip kötkänder,

Şulayda ul, sotsial reformalar belän bergä üz eçenä biklängän tışqı mönäsäbätläre bötenläy çiklängän ilne dönyağa açu yulında reformalar buldırırğa süz birde.

Birdemöxämmätov, sotsial iminlek sistemına yaña tüzätülär kertte.

Monnañ qala şähär uramnarın şäxsi foto-albümenä äyländergän Niyazovnıñ räsemnäre alındı, ä qaysı beräwläreneñ urnına Birdemöxämmätovnıñqılar quyıldı.

Birdemöxämmätov, il eçendä säyäsi, sotsial häm ğilmi ölkädä reformalar belän bergä tışqı säyäsätne dä canlandırırğa tırıştı. Häm bu reforma Törkmäsntannañ gaz alırga telägän illärneñ iğtibarın kübräk cälep itte.

Başqala Aşqabatta 50 yäşlek yubileyeñ belgelägändä yasağan çığışında tışqı säyäsi qaraşın, ul bulay añlattı:

“Ber nindi dä säyäsi berektäşlekkä quşılmiça uz tırışlığıbız belän yaña gazütkärgeç yulları tüzü tırışlıqların däwam itterep, üz gazıbıznı Äfğanstan aşa, Pakstan, Hindstan, Qıtayğa häm Kazpi aşa Yewropağa quduraçaqbız. Bu, Russiä, Yewropa häm Amerika häm körşe illär belän ber uq tegez däräcä, şartlarda, urtaq faydada mönäsäbätlärebezne däwam itteräçäkbez digän süz.”

Sonğı waqıtta Amerkan energiä şirkäte Chervan, Törkmänstanda bülekçä açıp, Kazpiädäge tabiğiy baylıqlarnı üzläşterüdä qatnaşırğa niyäte bulğanıñ belderde.

Mathew Clement,Britaniädäge Jane mäğlümät törkemende illärneñ ışanıçlığı bülegeneñ evraziä möxärrire.

Clement, Törekmänstannıñ xalıqara cämäğatçelek belän mönäsäbäte çiklägän kileş däwam itäçäk. Birdemöxämmätov dä çit köçlärneñ Törkmänstannıñ eçke eşlärenä tıqşınuın telämi – di.

“Min Dönya illäreneñ Törkmänstan belän yuğarı däräcädä qızıqsına başlawın kürerbez dip uylim, Läkin bu – qabat äytäm –Törekmänstan teläge däräsendä çikle ber mönäbät bulaçaq. Min Könbatış belän, energi ölkäsendä xizmättäşlekkä kirmäyençä, mönäbätlärneñ ällä ni canlanuına ışanmim.”

Şul isäbdäñ Birdemöxämmätov yasağan reformalar älegä, Niyazov waqıtınnañ soñ küzätüçelär tarafınnañ qatı tänqitlängän keşe xoquqları häm şäxsi ireklek ölkäsendäñ bik yıraqta.

İke Prezidenttä keşelärneñ yäşäyeş däräcäsen kütärügä bik az öleş kertä aldı. İl Gaz yatmalarına bay bulsa da xalıqnıñ küpçelege faqirliktä

Birdemöxämmätov yasağan sotsial reformalar käğazdä yağımlı kürensä dä, xäqiqattä Törekmänstanda iñ tübän pensiä aqçası ni barı 25 Dollar.
XS
SM
MD
LG