Accessibility links

сишәмбе, 6 декабрь 2016, Казан вакыты 03:53

Qazaxstanda islamçı törkemnär östennäñ mäxkämä eşe bara


Qazaxstan xäzergäçä, kürşe Üzäk Aziä illäre başına bälä bulğan İslamçı törkemnär prorblemalarınnañ çittä yäşäp kilde. Läkin soñgı waqıtta, İslamçı exrtremistlär dip tamğalanğan keşelär, Qazaxstanda tağın da äwzemräk bula başladı digän imeş-mimeşlär tarala başladı. Qazaxstannıñ tönyağında tıyılğan islam törkemeneñ 40 äğzäse östennäñ barğan ike mäxkämä eşe moña ber işarä. Xaqimiät alarnı ilne tärtepsezlekkä kiterü öçen astırtın niätläre buluda häm xaqimiätne cimerergä tırışuıda ğayeple.

Qazaxstan ike terorçı törkem däğwäseñ mäxkämädä qarıy.

Könyaq Qarağanda şähäreneñ Qazibizski Mäxkämäse, Üzäk Aziada İslam xälifäte buldırırğa niätlängän XizbutTaxrir törkemeneñ 30 äğzäse östennäñ barğan mäxkämäneñ berençe utırışı, çärşämbe könne buldı. Törkem bu niätlären tormışqa aşıru öçen köç qullanuğa qarşı buluların açıqlağan bulğan.

Qazax Milli İminlek Şurası, KNB süzçese, Botagoz İbraeva bu tikşerelgän eş xaqında radiobızğa bolay añlatma birde.

“Mäxkämä, törkemneñ barlıq töbäklärdäge citäkçeläre, aqça eşlärenä qarawçı häm alar ädäbiäteñ näşer itkännär östennäñ bara.”

Şiklänelgän 30 keşe dekäberda qulğa alındı. KNB 6 ay alar eşeñ tikşerep çıqtı häm 300 şaxitkä törle sorawlar birde. XizbutTaxrir taratqan 35 meñ dänä kitapçıq, 6 sanaq cıyıp alındı häm ber niçä qanunsız näşeriät yortın yabıldı. Mäxkämä aldına basuçılar, cinäyätçe törkem buldıruda, din ara näfrät uyatu häm extrimist eşçänlek alıp baruda ğayeplänä.

Könyaq Stepnegorsk şähärendä barğan ikençe ber mäxkämä eşe isä, Xizbuttaxrir däğwäsenännäñ serleräk bulıp çıqtı. Bu xaqda, İbraeva äytä:

"30nçı Yüldä Stepnogorsk şähär mäxkämäsendä, terorçı törkem oyıştıru häm başqaru, qanunsız alıp-satu , qanunsız qoral häm şartlatqıç äyberlär totu wä millät ara näfrät uyatu belän ğayeplängän, törkemneñ 10 äğzäse östennäñ mäxkämä başlandı. KNB tikşerenüläre 2006nçı yılnıñ Dekäbrında başlanğan ide."

Bu 10 keşe başqala Astana häm säwdä başqalası Almatıda terorçı höcüm äzerläwne planlaştıruda ğayeplänä. KNB süzlärençä törkem, Qazaxstanda İslam xälifatın kiterü öçen banka talarğa, keşe urlarğa häm politsiä häm İdarä Binalarına höcüm oyıştıru niätläre bulğanıñ belderä.

Çıñbarlıqta bu keşelärneñ kem buluı belgesez. KNB, Waxabiçılıqtan ilxamlanğan bu keşelärdän , qorallar häm şartlatqıçlar, höcüm urınnarı kürsätelgän haritalar tabıluın belderä.

Stepnegorskta mäxkämä aldına basqan keşelärneñ çınnañ da terrost bulularına ışanmawçılar küp. Çönki alarğa belderelgän ğayepläwneñ, ğadi cinäyätçelärgä belderelgän süzlärdän ällä ni ayırması yuq kebek kürenä.

Ninel Fokina, Hälsinki Komitetıneñ Almatı başlığı. Ul, Stepnogorskta terorçılıqta ğayepläw - beraz arttırılıp kürsätelä dip isäpli.

"Extrezm häm terorçılıqqa qarşı köräş dip atalğan mondıy qotqığa birelü, Qazax xaqimiäteneñ kontrolnı arttıru öçen üzenä yaña qoral buldırudañ başqa ber ni dä tügel"

Fokina, Üzak Azia illärendäge iminlek köçläre tarafınnañ ğadättä terorçılıqqa qarşı köräş ısılu, oppozitsidäge köçlärne törmägä utırtu öçen başlatıla, di. Yäisä ğadi cinäyätçelärne terorçı dip atap dönyağa, üzläreneñ dä terrorğa qarşı global suğışnıñ ber öleşe buluların kürsätergä teli, dide Hälsinki Komitetıneñ Almatı başlığı.
XS
SM
MD
LG