Accessibility links

сишәмбе, 6 декабрь 2016, Казан вакыты 22:46

Tөrek xalqı xәrbi operatsiә kөtә


Tөrkiәneñ kөntәrtibendә kөrd partizan oyışması PKK belәn kөrәş teması kөn tәrtibennәn tөşmәde. Bu atnada da berençel temalarnıñ berese bu ide. Bu atnada da Ğıyraqqa çiktәş rayonnarda PKK belәn bәreleşlәr buldı. Generalştab başlığınıñ belderüwenә kürә, өç Tөrek ğәskәre ülgәn bәreleşlәrdә 15 PKK partizanı da üterelde. PKK yul qırıyına urnaştığan ber mina tabıldı. Generalştabnıñ şuşı xәbәrennәn ber kөn uzğaç Şırnaknıñ Gabar tawından yığılıp tөşkәn ber ğәskәneñ ülem xәbәre kilde. Ә bu arada ütkәn atnada PKK tarafınnan orlanğan 8 ğәskәr turında xәbәr yuq. Tege yaqtan şәhit cinazlarına unar meñlәp keşe qatnaşa hәm bu çinaza yolaları PKK-ğa protest mitingalarına әwerelә. Ber şәhit cinazasında ülgәn ğәskәrneñ abziyı mladşiy leytenant Kemal Çiçekneñŋ “Bez dә kөrtbez.Bolarnıñ mәqsatı kөtçelek tügel, başqa ber nәrsә” dip әytkәn süzlәre barlıq kiñ külәm mәğlümәt әsbalarında çağılış taptı. Tөrkiәdәge genә tügel, ә çit illәrdә dә tөreklәr tarafınnan kөrdlәrgә reaksiә artqaç, rәsmi şәxeslәr “kөrd-tөrk ber tuğan” digәn belderülәr yasap xalıqnı tınıçlandırırğa tırışa başladılar. Almaniәneñ Kөln şәhәrendә PKK yaqlılarnıñ өç Tөrek eş urnına hөcüm itülәre dә xәbәr itelde. Qısqası kiyerenkelek dәwam itә.



Tөrkiәdә kiyerenkelekneñ artıwuna kөrdlәrneñ Demokratik Cәmğiәt Partiәse (DTP) dә өleş kertә dip әytergә bula. 26 belәn 28-nçe Uktәberdә küpçelek Kөrdlәr yәşәgәn Diyarbakırda ütkәrelgәn “Demokratik Cәmğiәt Kongresın” yomğaqlap dokumentında, Kөrd xalqunıñ citәkçese Abdullah Өcalan kөrd problemasın cişü dә bik mөhim etәrgeç, anı tөrmәgә yabu xata buldı, irekkә çığarılsın; Bayraq belәn rәsmi tel bөten Tөrkiә xalıqı өçen urtaq bulsa da, hәr aftonom rayon üz tөslәre belәn simvolların qullanu xoquqına ireşsen; cirle parlamentlar tөzelsen; konstitutsiәdәge tөrek xalqı termine Tөrkiә xalqı termine belәn almaştırılsın kebek talәplәr bar ide. Asılda bu kongresta şuşı talәplәrne parlament ağzalarınıñ yasauwı bәlki dә kөrdlәrneñ berençe mәrtәbә rәsmi çığışları bulu yağınan tarixi әhәmmiәtkә iә. Tabiği bu talәplәrgә sәyәsilәrdәn, jurnalistlardan qatı qarşı reaksiә kilde. Asılda bu talәplәr Tөrkiәdәge unitar sistemanı üzgәrtep, federatsiә tөzüne talәp itü bulıp tora. Ayruça DTP tөrmәdә totılğan PKK citәkçese Abdullah Өcalannı әle dә üz liderı bularaq qabul itüwen raslıy. Tөrkiәdәge sәyәsi konflikt qatmarlıraq tөs ala.



Tөrek Qorallı Kөçlәreneñ Tөnyaq Ğıyraqqa ütep kerep biredәge xәrbi bazalarnı yuq itü operatsiәse mәsәlәse әle dә kөrçektә. Premier Erdoğannıñ aynıñ 5-nde Prezident Bush belәn oçraşuwına xәtle bu mәsәlәdә ber nindi dә tәrәqqiәt bulmayaçaq. Annan elek isә AQŞ tışqı eşlәr ministere Condollezza Rice aynıñŋ ikesendә İstanbulda ütkәrelәçәk “Ğıyraqqa çiktәş illәrneñ konferensiәsenә” qatnaşaçaq. Şiksez Rice Tөrek yağın tınıçlandırırğa tırışaçaq. Lәkin uñışlı bulaçağına sәyәsi küzәtüçelәr ışanmıylar. Şul sәbәple Premier Erdoğannıñ Washington vizitına zurıraq әhәmiәt birelә. Tөrkiәneñŋ bu vizitqa zur әhәmiәt birüwe Generalştab başlığınıñ urınbasarı armiә generalı Ergun Saygun belәn tağı dürt generalneñ Wasingtonğa Erdoğan belәn baraçaqları turındağı xәbәrlәrdәn dә kürenә. Gәrçә alar Prezident Bush belәn premier Erdoğan arasındağı oçraşuğa qatnaşırlar mı, bilgele tügel. Armiә generalı Saygun uzğan atnada da AQŞ-ta ide. Tөrek xөkümәte tege yaqtan Ğıyraqqa, bigrәktә Tөnyaq Ğıyraqtağı Kөrd idarәsenә qarşı ekonomik çaralar kürü turında da qararlar aldı. Anda baytaq qına tөrek şirkәtlәre eşli.



Qısqası, küp kenә il Tөrkiәne PKK terorınnan qotılu өçen çaralar kürergә telәwendә xaqlı sanıy, lәkin Tөnyaq Ğıyraqqa xәrbi opperatsiә yasamasqa da çaqıralar. Şuşı illәr arasında Rosiyә Federatsiәse dә bar. Әmma Tөrek cәmağәtçelegeneñ qatı basımı astındağı xөkümәt өmeten Bush әytәçәk süzlәrgә bağlağan kebek. Lәkin AQŞ Tөrkiәne qәnәğәtlәnderә almasa, TQK-neñ ütep kerü ixtimalı da yuq tügel.

İstanbul, Әxtәm İbrahim

XS
SM
MD
LG