Accessibility links

якшәмбе, 11 декабрь 2016, Казан вакыты 11:02

III Bötendönya tatar kongressınıñ berençe yomğaqları


III Bötendönya tatar kongressınıñ berençe yomğaqları

Menä şundıy macaralı, faciğäle, qatlawlı waqiğalar bulıp yata. Tatarstannı ğına tügel, ä böten Räsäy ictimaği tormışın xäräkätkä kitergän waqığa — Bötendönya tatar kongressı, anda yañğırağan çığışlar, qabul itelgän qararlar, Vladimir Putinnıñ Qazanğa kilep, şähärneñ meñyıllığına äzerlek komissiäsendä qatnaşuı, kongressta saylanğan Başqarma komitet äğzäläre Rusiä häm çit illärdä yäşäwçe tatarlar belän oçraşuı. Bu turıda comğa, şimbä könendä radio, televidenie, gazetalar bik küp mäğlümätlär birde. Beräwläre, Putin tatarlarnı ciñde, ikençeläre — tatarlar bireşmi, wäkälätlär dawlıy, dip yazdılar häm söylädelär. Bez bügen bu turıda beraz açıqlıq kertergä telibez.

III Bötendönya tatar kongressınıñ töp waqığaları, qararları, anda yañğırağan çığışlar, ğomümi yomğaq belän tanıştıru öçen waqıt citmägän äle. Bügen sez berniçä töp waqığa turında işetersez. Tatarstan prezidentı Mintimer Şäymievneñ kongress açılışında yasalğan 20 minutlıq çığışı tatar milläte häm Tatarstan, respublika möstäqillege häm federalizm, tatarlarnıñ bötenlege, xäzerge çordağı problemaları, urtaq eşläre turında ide.

Prezidenttan soñ doklad belän Bötendönya tatar kongressı Başqarma komitetın 10 yıl buyı citäklägän, komitetnıñ berençe räise akademik İndus Tahirov çıqtı. Ul bernindi käğäzsez 40 minut däwamında millät häm Tatarstan yazmışı turında emotsional' formada çığış yasap, delegatlar küñelendä tirän tä'sir qaldırdı.

3 kongressta yañğırağan barlıq çığışlar da centekle iğtibarğa layıqlı. Alar turında kiläçäktä sezgä söylärbez. Ä xäzergä -- rezolyutsiä turında. 4 bitlek bu dokumentta tatar xalqınıñ bügenge xälenä, Rusiädäge säyäsi wäzğıätkä, milli säyäsätkä prinsipial' bäya birelä. Uñay küreneşlärgä dä, tiskäresenä dä iğtibar itelgän. Federal' xaqimiätneñ tatarlarnıñ milli xoquqları qısıluğa iğtibar birmäwe dä kürsätelä. Bigräk tä, millätneñ bötenlege, berdämlege assızıqlana. Nindi burıçlar quyıla bu rezolyutsiädä? Rusiädä federalizm, bazar iqtisadı, demokratik reformalar saqlanırğa tieş. Tatarstan -- tatar xalqınıñ üzbilgelänü forması, xaqimiät belän xezmättäşlek, mädäniätne, eşmäkärlekne üsterü, urtaq mäğlümät kiñlegen buldıru, Qazannıñ 1000 ğına äzerlek, ana telen belü, tuğan telne, milli mäğärifneñ torışın öyränü, latin grafikasına qaytaru eşlären däwam itü, milli-mädäni avtonomiälärgä federal' üzäkneñ yärdämen tä'min itü, milli bötenlekkä yanawçı etnik häm konfessional' törkemnärne ğäyepläw turında süz bara bu rezolyutsiädä. Proektqa bik küp täqdimnär kertelde. İntertat.ru gazetasında basılıp çıqsa da, bu tulı rezolyutsiä tügel, ä anıñ proektı ğına. Qabul itelgän dokumentnı redaksiäläü tämämlanğaç qına, anı räsmi räweştä çığaraçaqlar.
XS
SM
MD
LG