Accessibility links

якшәмбе, 4 декабрь 2016, Казан вакыты 17:29

Russiә militsiәsendә kiŋ cәyelgәn korrupsiәne ciŋel genә hәm qýsqa vaqýtta beterep bulmayaçaq.


Oligarxlar Berlege dip tә yөretelgәn Industriәçelәr hәm Eþquarlar Berlegeneŋ 25 vәkile Çәrþәmbe kөnne Kremldә prezident Putin oçraþýp, ildә riþvәtçelekne beterergә kirәklegen belderdelәr. Korrupsiә soŋðý 10 yýlda 30 miliard dolarða citkәn dip xisaplana. Xәzer korrupsiәne beterü yaðýnda bulðan oligarxlar, baylýqlarýn üzlәþterüdә üzlәre riþvәt birü hәm aluda qatnaþmadýlar dip әytü berqatlýlýq bulýr ide. Russiәdә bu çirneŋ þulay cәyelüendә alar üzlәre dә ðәyeple. Prezident Putin riþvәtçelekkә qarþý kөrәþtә oligarxlarný qatnaþýrða, tәqdimnәr belәn çýðarða çaqýrdý. Russiәdә tormýþnýŋ hәr tarmaðýnda korrupsiәneŋ cәyelgәn buluý ber kegә dә ser tügel. Monýŋ bigerәk tә militsiәdә cәyelgәne dә mәðlüm. Bu xaqta Putin üze bu ayda ðýna belderde. Radiobýznýŋ Mәskәvdәge xәbәrçese militsiәdәge korrupsiәne tikþerde.

Militsiәdә korrupsiәneŋ buluý xaqýnda dәlil tabu ber dә qýyýn tügel. Әle küptәn tügel genә tөrmәdә utýrýp çýqqan militsioner, әytik Anatoli, üze turýnda sөylәvdәn baþtartsa da, militisәdә korrupsiәneŋ buluý açýq küzgә çaðýla dip belderde.

Audio

Militsiә kөçlәren kontrol itüçe Eçke Eþlәr ministerlege mәðlümәtlәrenә kürә, uzðan yýlda ðýna da 21 meŋ militsionerða qarþý tikerü eþe quzðatýlðan , 17 meŋe eþtәn quýlðan. Alar arasýnda militsiә baþlýqlarý da bar. Prezident Putin ministerlek xezmәtkәrlәre belәn bu ayda oçraþqanda, militsiәneŋ üz vazýjfalarýn ütәmәve xalýqný borçýy dip belderde.

Audio

Putin korrupsiә mәsәlәsenә turýdan-rurý qaðýlmýyça uratýp qýna bolay dide

Audio

Eçke Eþlәr ministere Boris Grýzlov militsiә korrupsiәgә qarþý tieþençә kөrәþmi dip iqrar itsә dә, bu ðýna citәrlek tügel. Anatoli Russiәdә namuslý keþegә yәþәv qýyýn dip belderde. Anýŋ süzlәrençә, militsiәdә xezmәt itüçelәrneŋ 90 protsentý riþvәt ala. Uzðan yýlda ütkәrelgәn ber tikþerügә kürә, GAIda eþlәvçelәr yýlýna ber miliard dolarlýq riþvәt alalar. Anatolinýŋ süzlәrençә bu aŋlaþýla. Çөnki ayýna 100 dolardan küberәk xezmәt xaqý almaðan ber militsioner moŋa yәþi almýy. Þulay itep militsionerlar riþvәt alýrða yәisә ber ük vaqýtta ikençe ber eþtә eþlәrgә mәcbürlәr. Anatolinýŋ belderüenә qaraðanda, militsiә cinayәtlәrne terkәv hәm tikþerüne dә kire qaða. Çөnki, militsiә eþlәngәn cinayәtlәrne açýqlau өçen aylýq quotaný tutýrýrða tieþlәr. Dimәk statistikaný falsifikatsiәlәrgә turý kilә.

Audio

Militsiә quotaný tutýru өçen agentlarý yardәmendә yәþәv urný bulmaðan keþelәrne yәisә baþqa vaq cinayәtçelәrne menә þul urýnda baylýq yata dip ýþandýrýp cinayәt eþlәrgә ügetlilәr. Bilgelәngәn urýnda isә militsionerlar kөtә hәm alarný qulða ala. Militsionerlar þulay uq ðәyepsez keþelәrneŋ maþinasýna yәisә өyenә narktoka yәisә qoral yәþerө, alarný totqan bulýp quotaný tutýra. Totqýnnardan da faydalanýla. Militsiә amnistiәdәn faydalaalmayaçaq ðәmerlekkә tөrmәgә xөkem itelgәn totqýnnarða yaxþýraq yәþәv þartlarýn birergә vәðdә itep, alarnýŋ eþlәmәgәn cinayәtlәrne dә üz өstlәrenә alularý yulý belәn dә quotaný tutýrýrða týrýþa. Militsiә strukturalarýnýŋ üz arasýnda da korrupsiә bar. Anatolineŋ süzlәrençә,

Audio

Ekonomist Otto Latsisnýŋ fikerençә, militsiәdәge korrupsiә baþqa tarmaqlarnýqýna qaraðan da qurqýnýçýraq, çөnki ul cәmðiәtkә qanunný bozu qabul itelә digәn yalðýþ iþarә cibәrә. Anýŋ süzlәrençә, militsiәdә korrupsiә SSSR cimerelgәnnәn soŋ xasýyl bulða ekonomik sistemaný çaðýldýra.

Audio

Әlbәttә, Latsisnýŋ fikerençә, militsiәdә korrupsiәne qýsqa vaqýtta beterep bulmýy. Moŋa qarþý kөrәþtә cәmðiәtneŋ zur өleþe qatnaþqan hәm xezmәt xaqlarý þaqtýy kütәrelgәn xәldә genә yýllardan soŋ bu çirne beterüdә nindider ber dәrәcәdә uŋýþqa ireþep bulýr. Anatolinýŋ da süzlәrençә, xәzer bik keçkenә bulðan urta qatlam zurayðan hәm namuslý rәveþtә qazanýlðan aqçaða yәþi alýrlýq xәlgә kilgәn oçraqta ðýna korrupsiәne kimetü mөmkin bulaçaq.

Fәrit Idelle, Praga
XS
SM
MD
LG