Accessibility links

сишәмбе, 6 декабрь 2016, Казан вакыты 05:54

Bosniä serblarınıñ elekke citäkçesenä 11 yıllıq törmä cäzası birelde


Suğış ixtimalına äzerlänü belän bergä Ğiraq prezidentı Saddam Xösäyenneñ yazmışı, anıñ üz xalqına qarşı cinayätlär qıluwı, monıñ öçen cawap totu mömkinlege tiräsendä dä qatı bäxäslär bara. Şunıñ sürätendä Berläşkän Millätlärneñ elekke Yugoslaviä cirlärendäge suğış cinayätlären qarawçı mäxkämäse, zamanında Bosniä serbalrı citäkçese bulğan Bilyana Plavşiçne, keşeçelekkä qarşı cinayätlär qıluda ğäyeple dip tabıp, anı 11 yılğa törmä cäzasına xökem itte.

Zamanında Bosniä serblarınıñ Republika Srpska digän däwläti berämlegen citäklägän şuşı xanım, biologiä fännäre doktorı Bilyana Plavşiç, Haagtağı xalıqara mäxkämä tarafınnan älegä qädär xökem itelgän iñ yuğarı däräcäle şäxes bulıp tora. Östäwenä ul, Balkan suğışları waqıtında nindi dä bulsa suğış cinayätläre qıluda şiklänelep totılğan 80-läp totqın arasında berdänber xatın-qız. Plavşiçneñ inde 72 yäştä buluwın, häm anıñ mäxkämä belän xezmättäşlek itüwen iskä alıp xökem bik ük qırıs bulmas dip farazlanğan ide, läkin xäkim Richard May üzeneñ soñğı cığışında, Plavşiçneñ Bosniädäge milli tazartularda qatnaşuwı meñlägän keşene yuq itügä häm qalğan meñlägänen iskitmäle wäxşät şartlarında torğan cirlärennän quwıp çığaruğa kiterde dip belderde, häm Bosniä serblarınıñ elekke citäkçesen 11 yılğa törmä cäzasına xökem itte.

Audio

“Bosniä serbları citäkçelege, şul isäptän Bilyana Plavşiç, üz köçläre qılğan cinayätlärgä iğtibar itmäde, Plavşiç xanım isä kiñ taralğan milli tazartular turındağı xäbärlärne kire qağıp, alarnı cämäğätçelek qarşında añlatırğa, alarnı aqlarğa tırıştı” di Berläşkän Millätlärneñ suğış cinayätläre mäxkämäse xäkime Richard May. Berük waqıtta ul Plavşiçneñ qılğan ğämällärenä täwbä itüwen, anıñ Bosniä suğışı waqıtında qılınğan suğış cinayätlären açu eşendä xezmättäşlek itüwen häm bigräk tä şul suğışqa çik quyğan Dayton kileşüwenä ireşügä yardäm kürsätüwen dä telgä aldı. May süzlärenä qarağanda, ul töbäktä nihayät solıxqa ireşü öçen dä zur öleş kertkän. Ğäyepläw yağı asılda Bilyana Plavşiçkä 15-tän alıp 25 yılğa qädär törmä cäzası birüne ütengän ide. Richard May moña, 72 yäşen tutırğan keşegä 8 yıldan artıq mötdät birü ğömerlekkä törmägä utırtuğa tiñ dip belderde. Läkin Plavşiçkä 11 yıl birügä dä küplär qänäğätsezlek belderä. Bigräk tä Bosniä möselmannarı arasında. 1995-nçe yılda Srebrenica şähärendäge wäxşät näticäsendä serblar yuq itkän 7 meñläp möselman ireneñ xatınnarın, änilären, tuğannarın berläştergän häm “Srebrenica anaları” dip atalğan xäräkätneñ wäkile Kada Hotic menä bolay dip belderde.

Audio

“Bar şul yuq itelgän ğömerlär häm şundıy qısqa törmä cäzası! Min ul mäxkämäne añlamıym, Haagtağı prokurorlarnıñ häm xäkimnärneñ mönäsäbäte xurlanırlıq, tawıq abzarın cimergän öçen genä dä sezgä qırısraq cäza birä alalar, bu bezne çirattağı märtäbä tübänsetü genä… Min ulım Xälältine dä, abıyımnı da, iremne dä başqa kürä almayaçaqmın di Srebrenitsada üzeneñ bar yaqınnarın yuğaltqan möselman xatını. Bosniä suğışı waqıtında Sarayevodağı urtaq citäkçelektä utırğan möselman Äyüp Ganiç ta, Plavşiç qılğan cinayätlär küläme belän çağıştırğanda 11 yıl ul bik keçkenä cäza dip belderde. Läkin xäzerge waqıtta şulay uq Haagtağı mäxkämä qarşında torğan elekke yugoslav prezidentı Miloşeviç yäisä Haagqa bu atnada ğına kilgän serb millätçese Şeşel’dän ayırmalı bularaq Bilyana Plavşiç üzeneñ çınnan da ğäyeple buluwın tanıdı. Xäkimnärneñ aña çağıştırmaça ciñel cäza birüwe şunıñ belän dä añlatıla.

Kärim Kamal, Praga.
XS
SM
MD
LG