Accessibility links

пәнҗешәмбе, 8 декабрь 2016, Казан вакыты 03:13

Ğiraq suğışınıñ 12-nçe köne Bagdadnı utqa totudan başlandı. Colin Powell İran belän Süriägä kisätü yasadı


Düşämbe irtäsendä Bagdad üzägendä berniçä köçle şartlaw yañğıradı. Raketalarnıñ berse mäglümät ministrlığı binası yanına töşte. Äl-Cäzirä häm Abu-Dabi telekompaniäläre anda çıqqan yanğınnı turı efirda kürsätte. Koalitsiäneñ Qatarda urnaşqan idarä üzäge ministrlıq binasına Tomahawk raketası cibärelüwen äytte. Reuters xäbärçese äytüençä, binağa zur zıyan kilgän. Tağın ike şartlaw Saddamnıñ ulı Qusay qullanğan prezident sarayında buldı. Tigris yılğası buyında urnaşqan bu saray, kampaniäneñ berençe könendä ük utqa totılğan ide. Tağın berniçä şartlaw başqalanıñ könyak bistäsendä yañğıradı. Bagdadqa kilüçe koalitsiä köçlären tuqtatırğa äzerlängän Respublikan gvardiäse anda nığıtmalar qora.

Uzğan töndä Respublika saqçılarınıñ Kerbala şähäre tiräsendäge nığıtmaları da utqa totılğan. Bezneñ xäbärçebez äytüençä, Bagdadtan 80 çaqırım yıraqlıqta urnaşqan bu şähär yanıda amerikan xärbiläre häm gvardiä köçläre arasında qatşı bäreleşlär bara. Kerbaladan könyaqtaraq urnaşqan Nacaf şähären amerikan xärbiläre qamawğa alınğan häm xäzer şähärgä kerergä äzerlänä. Bu qala inde berniçä kön köçle qarşılıq kürsätä. Kiçä könyaqtağı Basra şähärendä bulğan bäreleşlär waqıtında Britan xärbiläre ber Ğiraq generalın häm berniçä ofitsernı qulğa alğan. Ber Britan xärbie xäläk bulğan. Ğiraq yağı äytüençä, alar kolaitsiäneñ 2 tankın häm 9 BTRın yuq itkän. Şulay uq könyaqta, amerikan boralağı qazağa oçraw näticäsendä 3 desantçı xäläk buldı, berse yaralandı. Amerikan xärbiläre äyütençä, boralaqqa ut açılmağan, qazanıñ säbäpläre älegä äytelmi. Atna axırında B-52 oçqıçları tönyaqtağı Kirkuk häm Mosul şähärläre tiräsen bombaladı. Amerikan räsmiläre äytüençä, terorçı Ansar Äl-İslam törkemeneñ nığıtması yuq itelgän.. Koalitsiä yärdäme belän körd suğışçıları tönyaqnı aqrınlap üz qulına ala bara. Yäkşämbedä alar tağın 15 çaqırım alğa kitkän dip xäbär itelä.

Şimbä könne koalitsiä köçlärenä berniçä kön tänäfes bireläçäk digän xäbär taralğan ide. Xärbilär monı tä’minat qıtlığı häm Ğiraq xärbiläreneñ köçle qarşılığı belän añlattı. Yäkşämbedä berniçä amerikan räsmie, şul isäptän Saqlanu ministrı Donald Rumsfeld, operatsiä citäkçese genereal Tommy Franks tänäfes turındağı xäbärlärne kire qaqtı. Ğiraqtağı xärbi planğa qarata soñğı waqıtta kisken tänqitlär äytelsä dä, Rumsleld alarnı kire qağıp, kampaniäneñ plannaştırğança baruın äytte.

Düşämbe irtäsendä, Waşingtonda äle tön ide, Quşma Ştatlar däwlät sekretare Colin Powell, Amerikanıñ İsrael belän bäyläneşlär komitetında Ğiraq mäsäläsendä çığış yasadı. Alqışlap belän barğan çığışında Powell, Ğiraq kampaniäsen 40-tan artıq il citäkçese xuplawın äytte. Ul şulay uq İran belän Süriägä kisätülär yasadı. İrannıñ atom programmasına işarä itep, Powell Tährannı küpläp üterü qoralın citeşterüne tuqtatırğa çaqırdı. Süriäne Ğiraqtağı terorçı törkemnärne xuplawda ğäyepläp, Powell, ägär Damask monı däwam itsä cawap totaçaq, dip kisätte. Berniçä kön elek Donald Rumsfeld Süriäneñ Ğiraqqa xärbi yärdäm kürsätüwe, şul isäptän qarañğıda kürä torğan küzleklär cibärüwe turında äytkän ide.

Şimbä könne koalitsiä köçlärenä berençe tapqır intixar xöcüm yasaldı. Nacaf şähäre yanında sivil kiemgä kiengän Ğiraq ofitserı üzen şartlatıp 4 amerikan xörbien üterde. Amerikan räsmiläre bu ğämälne terorçılıq dip atadı. Ğiraq vitse-prezidentı Taha Yassin Ramadan, Amerikanıñ ABC televideniesendä çığış yasap, ğiraqlılar - basıp kerüçelärgä qarşı här törle çara qullana ala dip äytte. Ğiraq räsmiläre äytüençä, 4 meñläp ğäräp keşese Ğiraqqa kilep intixar bulırğa äzerlek beldergän. Alar arasınad Ğiraq fedainnarı ğına tügel, başqa ğäräp illäre watandaşları da bar. Fälestinneñ Cixad törkeme üz intixarlarınıñ Bagdaqa inde cibärgän. Ğiraqnıñ Tışqı eşlär ministrı Naci Sabri BMOnıñ general sekretare Kofi Annanğa, Ğiraqta xärbi kampaniä başlanğannan birle 420 sivil keşeneñ ülüwe, 4 meñnän artıq keşeneñ yaralanuwı turında xat cibärde. Atna axırında dönyanıñ törle illärendä Ğiraq suğışına qarşı demonstratsiälär ütte.

Ali Gilmi, Praga
XS
SM
MD
LG