Accessibility links

якшәмбе, 11 декабрь 2016, Казан вакыты 13:06

BMO İminlek Şurasında Ğiraq İdarä Şurası wäkilläre çığış yasap yaqlaw soradı


Ğiraq suğışınnan soñ BMO İminlek Şurasında berençe märtäbä Ğiraq xalqın wäkillek itüçe İdarä Şurası äğzaları çığış yasadı Sişämbe könne ütkän şuşı utırışta alar Ğiraq xalqın isemennän çığış yasawların belderde häm tiz arada demokratik räweştä saylanğab xökümät oyıştırırğa wäğdä birde. AQŞ häm BMO räsmiläre 25 wäkildän torğan Ğiraq İdarä Şurasına xalıqara yardäm kiräklege turında çığış yasadı.

Ğiraq İdarä Şurası wäkilläre törkemen BMO räsmiläre häm İminlek Şurası xuplap qarşılasa da alarnı BMO tarafınnan räsmi räweştä tanırğa çaqırular işetelmäde. Ğiraqlılar törkeme wäkile elekke diplomat Adnan Paçaçi Ğiraq xalqı isemennän çığış yasawı turında belderde.

Paçaçi Ğiraqta qabat berqayçan da qurqu häm ğädelsezlek bulmayaçaq disä dä, bügenge köndä ildä iminlek citmäwgä, tormış şartlarınıñ naçarayuına rizasızlıqnıñ arta baruın tanıdı. Xäzer İdarä Şurasına Ğiraqlılarnıñ yaqlawına ireşergä kiräk dide Paçaçi:

AUDİO: Bezneñ alda çınnan da bik zur çawaplılıqlar tora. İdarä Şurasınıñ cawaplılıqları bik nıq küp, qıyın häm törle. Bez Ğiraq xalqınıñ yaqlawına moxtac bulaçaqbız häm bez Ğiraq xalqına, alarnı bu tarixi çorda citäkläw öçen ışanıçlı häm layıqlı buluıbıznı kürsätergä tieşbez.

Paçaçi äytüençä, İdarä Şurası xäzerge küçeş çorı xakimiäten ozaqqa suzmıyça, tiz arada irekle häm ğädel saylawlar ütkärüne maqsat itä. Şura şulay uq 30 meñlek politsiä köçläre buldırıp alarnı eşkä öyrätergä, kimendä meñyarım mäktäp häm xastaxanälär açarğa, däwlät xezmätkärlärenä eş xaqların tülärgä häm demobilizatsiälängän 200 meñnän artıq soldatnı yañadan xärbi künegülär aşa ütkärergä cıyına.

Ğiraq İdarä Şurası waqıtlı räsmilär bilgeläp quyu, budget bilgeläw häm säyäsi täqdimnär yasaw wäkalätlärenä iä. Ämma şul uq waqıtta AQŞ citäkçelegendäge koalitsiä anıñ qararlarına veto sala ala.

İdarä Şurası äğzaları jurnalistlarğa tizdän şuranıñ ministrlar, şul isäptän tışqı eşlär häm neft'' öçen cawaplı ministrlarnı bilgeläw eşenä kereşäçägen belderde.

İdarä Şurası äğzalarınnan berde Äxmät Çäläbi jurnalistlar aldında çığış yasap, xalıqara yaqlawğa moxtaclıq turında söyläde:

AUDİO: Bezgä şulay uq BMO tarafınnan, Yaqın Könçığıştağı däwlätlär tarafınnan häm birgäk tä kürşelärebez tarafınnan yaqlaw buluı bik möhim. Bez alarnıñ Ğiraqtağı xällärgä uñayraq qarawına moxtac.

BMO general'' sekretare Kofi Annan häm anıñ Ğiraqtağı wäkile Sergio Vieira de Mello Ğiraqnıñ suverenlığın tizräk torğızırğa çaqıra. Alar Ğiraqta AQŞ citäkçelegendäge waqıtlı koalitsion idaräneñ okkupatsiäne tämamlaw çorın tögäl bilgelärgä öndäde häm İdarä Şurasın konstitutsiä qabul itelü, demokratik saylawlar ütkärelü belän däwam itärgä tieşle möhim eşneñ berençe möhim adımı dip bäyäläde. Bu İdaräne tözügä Ğiraqtağı AQŞ administratorı Paul Bremer belän bergäläp öleş kertkän Vieiro de Mello İdarä Şurasın bügenge Ğiraqtağı iñ wäkalätle oyışma dip yaqlap çıqtı. BMO wäkile bu İdarä Şurası qararlarınıñ Ğiraqlılar qararı bularaq tanıluına ireşergä çaqırdı. Älegä Ğiraqtağı küp kenä sönni häm şiği din ähelläre bu Şuranı Amerikan idaräseneñ ber säyäsi qoralı ğına buluda ğäyepli.

Vieira de Mello keşe xoquqları, xoquqıy reformalar häm idl barğan säyäsi üzgäreşlär kebek ölkälärdä BMOnıñ tä''siren arttırunı täqdim itte. Bügenge şartlarda bu İdarä Şurasın tänqitläw bik çiñel, ämma xäzer alarğa bu kiräk tügel dip ul şurağa şik beldermäskä, yaqlaw belderergä çaqırdı. Ğiraq İdarä Şurasına yaqlaw kürsätergä BMOdağı AQŞ ilçese John Negroponte da öndäde.

Ğiraqta iminlek saqlaw mäs''älälärenä kilgändä, Negroponte tağın ber märtäbä xäzerge waqıtta bu eş belän şöğellänüçe koalitsiägä yardämgä BMOnıñ başqa äğzaların da çaqırdı. Germaniä belän Fransiä wäkilläre isä tağın ber märtäbä, Ğiraqnı tözekländerü eşlärendä BMOğa töp rol''ne birüçe yaña rezolütsiä buldırırğa täqdim itte.

Naif Aqmal, Praga.
XS
SM
MD
LG