Accessibility links

якшәмбе, 4 декабрь 2016, Казан вакыты 13:07

Xalıq deputatları töp qanunnı tözätälär...


3nçe sıntäberdä Tatarstan Däwlät Şurasınıñ közge 18nçe plenar sessiäse eşli başladı. Kön tärtibendäge töp mäs'älälär Tatarstan konstitutsiäseneñ parlament tözeleşenä qağılışlı 69, 70 häm 88nçe matdälärenä häm xalıq deputatları saylaw tärtibe turındağı qanunğa üzgäreşlär kertü. Cämäğätçelek öçen bu kötelmägän mäs'älälär tügel. Xakimiät vertikalen nığıta başlağannan birle federal' üzäk belän qanunnarnı täñgälläşterü protsessı bara. Bu protsessnıñ ber yaq mänfäğätlärendä genä baruı da inde kuptän añlaşıldı. Xalıq deputatların saylaw, parlament räweşläw turındağı qanunnarnı täñgälläşterü dä şulay federal' üzäkkä yaraqlaşuğa äylände. Yaña konstitutsiägä Däwlät Şurası 50 deputattan tora häm alar daimi räweştä eşli digän tözätmälär kertelde. Uzğan köz bu üzgäreşlär saylawlar turındağı qanun proyektına kertelep tikşerelä başlarğa tieş idelär. Läkin Mäskäw saylawlar turında federal' qanunnarnı üzgärtügä totındı. Firqä isemlekläre turında farazlar işetelä başladı. Ul arada cirle oppozitsionerlar Tatarstan parlamentınıñ legitimlığın bäxäsläwçe mäxkämä eşläre quzğatıp cibärdelär. Mondıy eşlär federal' üzäk yağınnan xuplandı älbättä. 11nçe yüldä Rusiä Yuğarı mäxkämäse Tatarstan Üzäk saylaw komissiäseseneñ xalıq deputatlarınıñ saylanuın raslawçı qararın yuqqa çığardı. Şulay itep Däwlät Şurası kiläçäktä federal' üzäk telägänçä räweşlänäçägenä şik yuq ide. Moña cämäğätçelekneñ mönäsäbäte dä törleçä buluı mäğlüm buldı. Şuña kürä sessiädä komissiä räise Midxät Kormanov Däwlät Şurasınıñ nigä 100 deputattan toraçağın, şularnıñ 50se daimi räweştä eşläyäçägen töple itep nigezläp birgäç, şunda uq bu üzgäreşlärgä bartörle qaraşlarnı da söyläp birüçelär äzer ide inde. Ğädättägeçä ğadi xalıq fikeren elekkege proletariy deputat Oskolok işetterde. Yäğni anıñ fikerençä bu üzgäreşlär Tatarstan salım tüläwçeläre östenä östämä çığımnar ğına. Ä federal' üzäkkä Tatarstan parlamentınıñ 100 keşedänme, yä elekkeçä 130 keşedänme toruı barıber. Deputat Ştanin tiränräk qazırğa tırıştı. Yäğni bu üzgäreşlär barı tik Rusiä Yuğarı mäxkämäseneñ 11nçe yül qararın tizräk ütäw öçen genä başqarıla. Anıñ fikerençä Tatarstan inde 90nçı yıllar başınnan birle yaltırawıqlı käğäzgä törelgän demokratik qanunnar qabul itü, annan soñ şıpırt qına alardan çigenü belän şöğellänä. Däwlät Şurası räise mondıy gäyepläwdän soñ çirattan tış süz aldı. Yäğni Färit Möxämmätşin fikerençä Tatarstan qanunnarına tözätmälär kertü Rusiädä barğan demokratik täräqqiät belän bäyle. Rusiädä wäkilçelek xakimiätkä saylanğan deputatlarnıñ yartısı firqälärdän bulırğa tieş digän qanun qabul itelgän ikän, bu Tatarstanda da şulay bulaçaq. Şulay itep Däwlät Şurasınıñ 18nçe plenar utırışında Tatarstan konstitutsiäsenä 1 uqılışta qabul itelgän tözätmälärgä añlatmadan ber özek. Qanun proyektında Tatarstan Respublikası Däwlät Şurası deputatlarınıñ sanın 50дäн 100gä qädär arttıru; deputat eşçänlegenä bäyle çikläwlär turındağı normanı yaña redaksiädä bäyän itü; Tatarstan Respublikası Däwlät Şurasınıñ wäqälätlären waqıtınnan alda tuqtatqanda Tatarstan Däwlät Şurasına saylawlarnı ütkärü 120 könnän dä soñğa qalmıyça bilgelänü küzdä totıla.

Azatlıq radiosı öçen Qazannan Yunıs Ätnäle.

XS
SM
MD
LG