Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 08:58

Pension reforma qaya taba bara?


Azatlıq Radiosınıñ Qazan Byurosına Çallıdağı tıñlawçıbız Wil Räxmätullin xat aşa berniçä soraw belän möräcäğät itte, xörmätle tıñlawçılar. Uzğan tapşırularıbıznıñ bersendä yañğırağan Makarturlar waqıfınıñ Gumanitar İnitsiativalar Uzäge turında işetkäç, Wil äfände bu xaqta östämä mäğlümatlar sorağan. Ul, şulay uq, bu waqıf Rusiädäge bik tübän pensiälärgä qarata berär çara täqdim itä almasmı digän sorawnı dä birgän. Cawap biräbez.

Bez söyläp ütkän Gumanitar İnitsiativalar Üzägen Amerikadağı Makarturlar waqıfı Rusiädä törle keşe xoquqlarına bağışlanğan ğilmi tikşerülärne xuplaw öçen oyıştırğan. Makarturlar waqıfı ayırım keşelärgä posobielär tülämi, ul keşe xoquqlarına bağışlanğan proyektlar öçen genä aqça birä. Xäzer sorawnıñ ikençe öleşenä küçäbez. Wil äfände süzlärençä, Rusiäneñ pensiälär turında yaña qanunı çıqqanğa qädär añıñ eş stajı 47 yıl bulıp sanalğan. Läkin 2001nçe yılda yaña qanun çıqqaç anıñ institutta uqığan 6 yılı häm armiädä xezmät itkän 3 yılı stajdan töşep qalğan. Äye, bu öleşçä döres, çönki çınlap ta, qanun buyınça yuğarı uqu yortlarında uqığan waqıt keşeneñ eş stajına kertelmi. Şuña kürä, Sovetlar zamanında pensioner däwlättän bertörle summa aqça alsa, bügenge köndä anıñ pensiäse tübänäyergä dä mömkin. Ämma şul uq qanun buyınça, ir keşeneñ armiädä xezmät itkän waqıtı eş stajınnan ayırıla almıy. Şulay itep, pensiä fondınıñ xezmätkärläre Wil äfändeneñ armiädä xezmät itkän yılların eş stajınnan çınlap ta töşerep qaldırğan bulsa, bu qanunğa qarşı kilä. Şuña kürä, bez tıñlawçıbızğa yä 930788 telefonı buyınça Qazan keşe xoquqların yaqlaw Üzägenä möräcäğät itärgä, yäisä Çallıdağı "Za prava Rossiän" xoquqlar yaqlaw oyışmasına xat yullarğa täqdim itäbez. Bu oyışmanıñ adresı 423826, Çallı, abonent tartması 16.

Wil Räxmätullin xatında yazılğança, anıñ aylıq pensiäse 900 sum, dimäk 30 dollarğa yaqın. Şundıy az aqça aluğa aptırap, ul Awrupa illärendä, Amerikadağı pensiälär belän qızıqsına. Bu soraw bik qatlawlı, çönki çit illärdä keşelär eşlägän waqıtta uq üzläreneñ pensiägä digän aqçaların törle däwläti häm däwläti bulmağan fondlarğa cibärä toralar. Häm şuña kürä, pensiägä çıqqaç alar ala torğan aqçanıñ küläme ayırıla. Ämmä, şunısın da äytep ütmiçä bulmıy. Çit il pensionerlarınıñ niçek yäşäwlären bik ğadi misalda kürergä bula. Eşläwdän tuqtağaç, alar ğädättä böten dönya buylap turistik säfärlärgä çığa. Fotoapparat totqan, şortı kigän andıy olı yäştäge turistlarnı dönyanıñ törle illärdä yäş turistlardan da yışraq kürep bula. Şul uq waqıtta, Rusiä häm elekkege SSSR illärendä yäşägän olı keşelär andıy säfärlärdä ber dä kürenmi. Rusiädä barğan pensiä reforması kiläçäktä kemgä fayda kiterer, älegä bilgesez. Ämma, ğömer buyı Sovet ile öçen köçlären qızğanmağan äbi-babaylar haman da biçara xäldä qala birä.

Azatlıq Radiosı öçen Qazannan İskändär Nurmi.

XS
SM
MD
LG