Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 05:38

Putinneñ İtaliägä säfäre çınnan da uñışlı buldımı?


Russiä prezidentı Putin İtaliadağı söyläşülären tämamlap Parijğa kilde. Ul prezident Şiraq belän dä oşraştı. Vladimer Putin Rimdä çaqta Yevropa Berlegeneñ altı ayğa cirattağı prezidentı vazıyfasın ütävçe premier Berluskonidä üzeneñ advokatın taptı. Berluskoni Yukos häm Çeçnä mäsäläsendä Putinne yaqlap çıqtı. Mäskäv Çeçnädäge xällärne Estoniä häm Latvidä urısça söyläşüçe azçılıqlarnıñ xoquqları belän çağıştırğan. Putin Yukos mäsäläsendäge tänqitlärne kire qaqtı.

Putin Berluskoninneñ dä yardäme belän Çeçnä, Kiyoto protokolı, Moldova mäsäläsenneñ urtaq belderügä kertelmävenä ireşte. Läkin, Yevropa Berlegeneñ säyäsäten Berluskoni bilgelämi häm anıñ prezidentlıq möddäte dikäber azağında tula. Şul säbäple, İtaliä premiereneñ Putinneñ advokatı rolen uynauı, qayber mäsälälärdä , misal öçen viza ölkäsendä oyışmadağı başqa illärneñ qatıraq pozitsiä alularına da kiterä ala. İsemeneñ äytelüen telämägän Yevropa Berlege räsmizeneñ süzlärençä, oyşma urtaq deklaratsiägä Çeçnä mäsäläseneñ kertelüen telägän. Läkin, Russiä räsmiläre Estoniä häm Latviädäge rus telle azçılıqlar mäsäläse kertelgän xäldä genä moña riza bulaçaqların beldergännär. Yevropa Berlege monı kire qaqqaç, Çeçnä mäsäläse deklaratsiägä kertelmägän. Mäskävneñ bu pozitsiäse Putinneñ Bötendönya Tatar kongressı vaqıtında äytkän häm keşelärne şaqqatırğan süzlären iskä töşerä. Ul Mäskävdä çeçennärgä yäşäv qıyın , läkin, Qazanda urıslarğa da yäşäv ciñel tügel dip döreslekkä ber dä turı kilmägän fiker beldergän ide. Şulay uq Çeçnädäge xällärne, Latviä häm Estoniädäge urıs telle azçılıqlarnıñ xäle belän çağıştıru da, velisopednı aftomobil belän çağıştıru belän ber. Putin press-konferensiädä keşe xoquqları mäsäläsenä global mönäsäbät kürsätergä çaqırdı.

Audio

Berluskoni Çeçnä turında sorau quyılğaç uq Putinne yaqlap çığıp bolay dide

Audio

" Çeçnädä küpkenä Russiä vatandaşlarına qarşı terroristik aktivlıq bara. Şuşı höcümnärneñ qorbanı bulğan Russiä Federatsiäse tieşle reaksiä kürsätmäde."

Putin şulay uq Yevropa berlegeneñ Xodorkovskiynıñ qulğa alınuınıñ qanunqa tulısınça turı kilüenä şik belderüenä dä qağılıp bu turıdağı tänqitlärne kire qaqtı.

Audio

Ul ber yaqtan 90-nçe yıllardağı xosusiläşterüne tulısınça küzdän kiçerü maqsät itep quyılmıy dip äyttı.

Audio

Läkin, ber ük vaqıtta başqa eşquarlarnıñ da xökemgä tarıluı mömkinlegeneñ buluın da inqar itmäde.

Audio

Putin Berluskoninıñ da yardäme belän qayber mäsälälärneñ deklaratsiädä telgä alınmauına ireşsä dä, ul üz maqsätenä ireşte dip tö äytep bulmıy. Berluskoni närsä genä äytmäsen, Yevropa Berlege Russiä vatandaşlarına yaqın kiläçäktä vizasız söyöxöt itü röxsäten birmiäçäk. Russiä monıñ öçen başta qayber şartlarnı ütärgä , mäsäläsen illegal immigrantlarnı kire alu kileşüenä qul quyarğa, çiklären nığıtırğa , Estoniä, Latviä belän çik kileşülärenä qul qyarğa tieş. Yevropa Berelege oyışma kiläse yılda kiñäytelgännän soñ Russiägä finans kompensatsiä tülävgä dä rizalıq birmäde. Russiäneñ 2004-nçe yılnıñ azağına qädäre Dönya Sävdä Oyışmasına ağza bulıp kerüe yaqlansa da, bu mäsälä dä äle qätği räveştä xäl itelmägän. Yevropa Berlege Komissiäseneñ süzçese Reijo Kemppinen bügen press-konefernsiädä yasağan çığışında, bez İtaliä premiere Berluskonineñ Yukos yäisä Çeçnä turındağı fikeren urtaqlaşmıybız . Bu anıñ şäxsi qaraşı ğına dip belderde. Qısqası, Putinneñ İtaliä säfäre berençe qaraşta kürengän qädäre uñışlı bulmadı digän yomğaq yasarğa bula.

Färit İdelle, Praga.
XS
SM
MD
LG