Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 17:39

Görciädä xakimiät alışındı: Rusiäneñ bu ilgä qarata säyäsäte nindi bulır?


Saylaw näticäläre belän kileşmägän opozitsiäneñ öç atna däwam itkän basımınnan soñ, yäkşämbedä prezident Eduard Şevarnadze urınınnan kitüwen belderde. Şuşı xälitkeç adım aldınnan Şevarnadze belän opozitsiä arasında ütkän söyläşülärdä aradaşçı wazifasın Rusiäneñ tışqı eşlär ministrı İgor İvanov başqardı. Qayber küzätüçelär fikerençä, alğa taba räsmi Mäskäw üzeneñ Görciägä yoğıntısın arttırırğa tırışaçaq

Yäkşämbegä qarşı töndä Görciä opozitsiäse Parlament binasın basıp alğannan soñ räsmi Mäskäw aşığıç räweştä Tbilisğa tışqı eşlär ministrı İgor İvanovnı cibärde. Opozitsiä belän prezident Şevarnadze araısndağı söylöşülärdä aradaşçı wazifasın näq menä ul başqardı. Änise yağınnan görci bulğan İvanov Şevarnadzenıñ ğädättän-tış xäl kertmi genä urınınnan kitü qararına ni däräcädä tä''sir itkänder, äytüwe qıyın. Ämmä, xättä görci opozitsiäse bu könne aña uñay mönäsäbät kürsätte. İvanov parlament aldında cıyılğan xalıq aldında çığış yasap, Rusiä Görciä eşenä tıqçınmayaçaq, ämmä mäsäläneñ konstitutsiä qısalarında xäl itelüwen teli, dip belderde:

Audio (İgor İvanov)

Ser tügel, soñğı waqıtta Mäskäw-Tbilisi araları taqır bulmadı. Rusiä üzeneñ könyaq kürşesen Çeçen suğışçılarına yärdäm itüdä ğäyepläde, xättä Pankisi tarlawığın utqa tottı, Görciä watandaşlarına viza kertte. Tbilisinıñ könbatış belän yaqınayuwı da Mäskäwdä rizasızlıq uyattı bulsa kiräk. Rusiäne uratıp Baqı-Cäyxan neft ütkärgeçen tözü diseñme, amerikan xärbilärennän künegülär alu diseñme, NATOga kerü telägen belderü diseñme. Şuña da qaramastan, Mäskäw soñğı waqıtqa qädär Şevarnadzenı totrıqlıq tä''min itüçe citäkçe dip sanadı. Uzğan yäkşämbedä wazğiät kisken üzgärgännän soñ, Mäskäw Görciägä qarata säyäsäten kire qararğa mäcbür. Tanılğan säyäsät belgeçe Andrei Piantkovski süzlärençä, xäzer Mäskäw, üzeneñ xataların tözätergä, monısı könbatış yaqlı, ä monısı Rusiä taraflı dip bülgäläw ğädätennnän baş tartırğa tieş:

Audio (Andrei Piantkovski)

Piantkovski süzlärençä, könbatış yaqlı härnärsäne şunduq Rusiägä qarşı dip taswiralawdan tuqtarğa waqıt. Anıñ fikerençä, Görciädäge wazğiät Rusiä belän Quşma Ştatlarnıñ elekke sovet kiñlegendä köndäşlek itmiçä, xezmättäşlek itü mömkinlegen kürsätte.

Görciä opozitsiäseneñ parlament binasın basıp alu ğämälenä räsmi Mäskäw başta "qabul itmäslek" digän bäyälämä birgän ide. Bügen Mäskäwdä ütkän xökümät utırışı waqıtında Rusiä prezidentı Vladimir Putin, Görciäneñ qanuni räweştä saylanaçaq yaña citäkçelege ike il arasındağı duslıqnı qaytarır, digän ömeten belderde:

Audio (Vladimir Putin)

Süz dä yuq, Rusiä belän Görciäne küp närsä bäyli, tarix qına tügel, ä bügenge könküreş, şul isäptän iqtisad. Görciädä yanğan gaz älegä tulısınça Rusiädän kilä. Rusiägä könyaq çigendä totrıqlı kürşe kiräk. Bu yaqtan qarağanda Görciäneñ yaña xakimiätenä bik qatlawlı miras qala. Rusiä çigendä urnaşqan separatis Abxazia, Törkiä yaığnda urnaşqan, Şevarnazde taraflı bulğan Acarstan. Bu töbäkneñ çeterekle mäsälä bulıp qaluın şul da kürsätä. Tbilisida xakimiät alışınğannan soñ Acarstan citäkçese Aslan Abaşidze ğädättän-tış xäl kertte. Tbilisda söyläşülären tämamlaw belän İgor İvanov Abaşidze belän oçraşu öçen Acarstanğa kitte.

Ali Gilmi, Praga
XS
SM
MD
LG