Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 13:06

7 Dikäber Rusiäneñ Däwlät Dumasına saylawlar ütte -- 5% kirtäne qaysı partiälär "sikerep" çığa alır?


Şulay itep bügen Rusiä xalqı Duma, yağni Parlamentnıñ tübän palatasın sayladı. Küp kenä töbäklärdä, şul sanda Başqortostanda, prezident yä gubernator saylawları uzdı...

Saylawlar ütte dip sanalsın öçen saylawçılarnıñ kimendä 25% qatnaşuwı kiräk. Qazan waqıtı belän köndezge 14.00tä Üzäk saylaw komissiä räise Aleksandr Veşnyakov tawış birgännärneñ sanı 33%-qa citte dip belderde. Şulay itep, saylawlar ütte dip sanala. Könçığış töbäklärdä tawış birü inde tämamlandı. İlneñ könbatışında saylaw urınnarı tağın ber säğättän yabıla.

Dumada 450 deputatnıñ yartısı ber mandatlı okruklardan, ikençe yartısı -- partiälärdän saylana. Dumağa ütü öçen partiägä kimendä 5% tawış cıyarğa kiräk. Bu kirtäne saylawda qatnaşqan 23 partiäneñ küp digändä 5-6sı üter dip kötelä. Qayber farazlarğa qarağanda Dumadağı urınnarnıñ 2/3sen xakimiät taraflı köçlär alırğa mömkin. Bu san Konstitutsiägä üzgäreşlär kertergä mömkinlek biräçäk. Kreml taraflı Berdäm Rusiä üzeneñ saylaw aldı kompaniäsen "Prezident belän bergä" digän şiğär belän alıp bardı. Prezident Vladimir Putin xatını Ludmila belän tawışın irtä belän Mäskäwneñ könyağında, Ximiä Fizikası İnstitutında urnaşqan saylaw urınında birde. Ber jurnalistnıñ, sez kem öçen tawış birdegez, digän sorawına Putin bolay cawap birde:

Audio (Vladimir Putin)

"Minem cawap östämä agitatsiä dip qabul itelergä mömkin, şuña kürä totılıp qalam, läkin minem qaraş mäglüm dip uylıym..."

Tawış birüne meñnän artıq küzätçe qarap bara. Küzätü Şurasına törle tärtip bozular turında inde 300läp xäbär kilgän. Berdäm Rusiädän soñ ikençe urın alaçaq dip kötelgän Komunistlar partiäse citäkçese Gennadi Zuganov, Azatlıqqa birgän äñgämäsendä "tawışlarnıñ urlanuwına" zarlandı:

Audio (Gennadi Zuganov)

"Bu wazğiättä min Putinnıñ berdän-ber köçle köndäşe, bezneñ tawışlarnı urlap Dumağa Berdäm Rusiäne ütkärü tırışlıqları kürelä."

Uñ Köçlär Berlege citäkçeläreneñ berse İrina Xakamada SPS häm Yablokonıñ 5% kirtäne ütä aluwına şik belderde:

Audio (İrina Xakamada)

"Wazğiät bik qurqınıç, SPS 5 % kirtä aldında tora, Yablokonıñ xälläre tağı da möşkelräk. Näticädä yaña Dumanıñ 2/3sen xakimiät partiäse alırğa mömkin."

Comğa könne Rusiäneñ könyağında bulğan intihar xöcüm näticäsendä 40-tan artıq keşe xäläk bulğannan soñ, saylaw könendä bar Rusiä buylap köçäytelgän iminlek çaraları kürelä. Älegä nindi dä bulsa qazalar turında xäbär itelmi. Mäglümät çaralarında taralğan berdän-ber waqiğa – premier-ministr Mixail Kasyanov tawış birergä kilgäç, ber millätçe partiä wäkile aña yomırqa atqan. Kasyanov "xäyer, bu da demokratiä" digän cawap qaytarğan. Saylawnıñ berençe näticäläre tağın berniçä sägättän kötelä.

Ali Gilmi, Praga
XS
SM
MD
LG