Accessibility links

якшәмбе, 4 декабрь 2016, Казан вакыты 02:50

Yevropa Berlege summitı aldında qıyın problema tora. Küpçelek mäs''äläse


12-nçe Dikäberdä Brusseldä Yevropa Berlegeneñ tarixi summitı açıldı. Anı tarixi dip atap bula , çönki anda berlekneñ berençe konstitutsiäse qabul itelergä tieş. Ämma , läkin, kompromiss tabılmağan xäldä, anıñ näticäsez tämamlanuı da ixtimal. Töp bäxäs qarar qabul itü öçen zarur bulğan küpçelek häm nindi ilneñ küpme tauışqa iä buluı turında bara. Germaniä belän Fransiä, İspaniä belän Polşa azıraq tauışqa riza bulmağan xäldä, konstitutsiäne blokadalau belän kisätälär.

Töp bäxäs kiñäytelgän Yevropa Berlegendä tauış mäsäläsendä bara. Fransiäneñ Nis şähärendä 2000-nçe yılda ireşelgän kileşügä kürä. İspaniä belän Polşa küp tauışqa iä illär safında ide. Alarnıñ 27-är tauışı bulırğa tieş ide. Ä inde İtaliä, Fransiä , Britaniä häm Germaniäneñ 29-ar tauışı bulırğa tieş. Bu inde illärneñ xalıq sanına proportsiäle tügel. İspaniä belän Polşanıñ yaqınça 40-ar milion , İtaliä, Fransiä häm Britaniäöneñ 60-ar milion häm Germaniäneñ 82 milion xalqı bar. Polşa belän İspaniä şuşı çağıştırmaça östenlek , zurıraq illärneñ xakimiätenä qarşı balans öçen kiräk dip raslıylar. Üz nävbätendä Fransiä belän Germaniä kiñäytelgän Yevropa Berlegendä qararlarnıñ şoma ğına qabul itelüe öçen sistemanı reformalarğa kiräk digän pozitsiädä toralar. Şul säbäple alar illärneñ yartısı häm tulay xalqnıñ altmış protsentı yaqlağan xäldä qararlar qabul itelergä tieş digän täqdim belän çıqtılar. Bu inde kiñäytelgän Yevropa Berlegendä 25 ilneñ 13 häm tulay xalıqnıñ 60 protsentı yäşägän illär yaqlağan xäldä qarar qabul itelä. Şulay uq Berlektäge xalıqnıñ 40 protsentı bulğan illär ber qararğa blokada sala ala. Germaniä belän Fransiä Nistäge tauış sisteması bulası urınğa yaña konstitusiä bulmasa xäyerleräk dip belderälär. Germaniä kanslerı Şröder Brusselgä kilgäç yasağan çığışında,

Audio

"Bez Konstitutsiä telibez , läkin ul nigezle bulırğa tieş "

dip belderde. Yevropa Komissiäseneñ italian prezidentı Prodi dä bu pozitsiäne yaqlap kiçä bolay dip belderde.

Audio

"Yevropa Şurası Summitı Yevropanıñ integratsiäseneñ kiläçäge öçen cavaplı , şul säbäple möhim häm qätği qarar qabul itäräg tieş. Bez telägän Yevropa Konstitutsiäseneñ qabul itelüe öçen yaxçım balanslı konpromiss tabarşa kiräk. yarım-yirtı kompromiss belän protsessnı tämamlau belän täväkkälek itä almıybız."

Summittan elek Britaniä premiere Blair, Fransiä prezidentı Şiraq häm Germaniä kanslerı Şröder oçraşıp söyläştelär. Summit ike kön dävam itärgä tieş. Korrespondentlarnıñ belderüenä qarağanda, şuşı vaqıt eçendä kompromissqa ireşelmägän xäldä, anıñ Yäkşämbedä dä dävam itüe mömkin. Läkin, kompromiss tabılmağan xäldä, summitnıñ konstitutsiäne qabul itmiçä tämamlanuı da mömkin.

Färit İdelle, Praga.
XS
SM
MD
LG