Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 01:32

Rusiä premyer-ministrı prezident süzlärenä çınnan da qarşı çığamı?


Tämamlanıp kilgän yılğa üz näticälären Rusiä premyer-ministrı Mixail Kasyanov ta yasadı, xörmätle tıñlawçılar. Anıñ fikerençä, Rusiäneñ xalıq xucalığı 2003-nçe yılnı uñışlı ğına tämamlıy häm bıyıl küztelgän üseş ildä kiläse yılda da däwam itäçäk. Kasyanov bu xaqta Mäskäwdä xäbärçelär belän ütkärgän oçraşuwında äytte. Berük waqıtta ul qayber mäs''älälärdä prezident Putin belän kileşep betmäwenä dä işarä itte.

Rusiä xökümäte üzeneñ çirattağı atnalıq utırışın ütkärde, xörmätle tıñlawçılar, häm anıñ bıyıl inde soñğı buluwı säbäple anda süz üzennän-üze 2003-neñ näticäläre turında buldı. Şunnan soñ premyer-ministr Mixail Kasyanov maxsus matbuğat oçraşuwı oyıştırıp, xäbärçelär belän dä näq şul xaqta söyläşte. Anıñ fikerenä qarağanda, uzıp barğan yıl Rusiä xalıq xucalığı öçen şaqtıy uñışlı bulğan. "Könbatıştağı belgeçlär Rusiä qazanışların tä''sir qaldırırlıq dip bäyälär ide, bez isä alarnı ğädäti, qänäğätlänerlek dip kenä atıybız" dide ul. Şuşı süzlären raslaw yözennän premyer üz çığışında tieşle sannar da kiterde. Farazlarğa qarağanda, bıyılğı iqtisadi üseş aldan planlaştırğannı da uzıp kitep, 6.7 protsent tiräsendä kötelä. İndustriä üseşe isä kimendä 7 protsent bulaçaq dip farazlana. Mixail Kasyanov, şuşı uñışlar kiläçäktä dä däwam itäçäk häm 2004-nçe yıl Rusiädäge iqtisadi üseşneñ 6-nçı yılı bulaçaq dip isäpli. Läkin Rusiä xökümäte başlığı citeşsezleklär buluwın da tanıy. Şularnıñ iñ citdiläre arasınnan ul Rusiäneñ bıyıl da Dönya Säwdä Oyşımasına kerä almawın, Yevropa Berlege belän vizasız säyäxät turında kileşügä ireşmäwen häm Belarus belän urtaq aqça berämlegenä küçmäwne, hiçyuğı bu ölkädä uñay täräqqiat küzätelmäwen atıy. Soñğısın Mixail Kasyanov xäyer üz xökümäteneñ tügel, ä räsmi Minskineñ xatası itep kürä. Kiläse yıl manzarasına kilgändä, ul xäzerge premyer öçen şaqtıy üzençälekle bula ala. Mart ayında Rusiädä prezident saylawları uzaçaq häm "annan soñ xökümätne kem citäkliäçäk soñ?" digän soraw iñ qızıqlılarnıñ berse bulıp tora. Ul şäxesneñ xäzerge premyer bulmawı bik mömkin. Matbuğat oçraşuwında Kasyanov üzen qıyu tottı, bu isä, yä ul üzeneñ xökümät başında qalaçağın inde belä, yäisä kiresençä, annan kitäçäge belän inde kileşkän digän xis qaldırdı. Küptän tügel genä Rusiä prezidentı Vladimir Putin, 90-nçı yıllarda ildä xosusilaştıru barğanda 5-7 keşe qanunnarnı bozğan ide dip beldergän ide. Matbuğat oçraşuwında xäbärçelär Kasyanovtan, sez şularnı beläsezme dip soradı. Rusiä premyerı moña ike dä uylap tormıy, yuq, miña ul isemnär bilgele tügel dip belderde. Gärçä Putin, inde üzeneñ belderüwe belän, telgä alınğan şul 5-7 keşeneñ kimendä 3-e kem buluwına işarä yasağan ide. Rusiä prokuraturası bügenge köndä Mixail Xodorkovski, Platon Lebedev häm Vasiliy Şaxnovskigä qarşı cinayät eşe alıp bara häm prezident atağan törkemgä näq menä alarnıñ kerüwe şik uyatmıy. Qalğannarınıñ kem buluwına prokurorlar älegä cawap birmäde. YUKOS şirkäte häm anıñ tiräsendäge xällär uñayınnan Rusiä premyer-ministrı inde elek tä xoquq saqlaw oyışmalarınıñ çamadan tış tırışıp eşläwen tänqitlägän ide. Xäzer dä ul üzeneñ şul qaraşın qabatladı häm süz uñayınnan, kiläçäktä xoquq saqlaw oyışmaları wäkalätlären kisüne wäğdä itte. Ber qarağanda, bu prezident süzlärenä turıdan-turı qarşı kilü bulıp kürenä, läkin Kasyanov çığışın ikençe törle dä añlatıp bula - Putin prokurorlarnıñ bik üsenep kitüwen telämi häm premyer-ministr aşa alarnı awızlıqlarğa da tırışa.

Kärim Kamal, Praga
XS
SM
MD
LG