Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 09:02

Ğiraqtağı şığıy citäkçese saylawlarnı mömkin qädär tizräk ütkärü yağında, Paul Bremer moña qarşı


Ğiraq şığıylarınıñ ruxi yulbaşçısı baş ayatolla Ali Sistani ildäge ictimaği-säyäsi täräqqiatne üzençä kürä, xörmätle tıñlawçılar. Ul inde şuşı yılda uq Ğiraqta ğomumi saylawlar ütkärüne yaqlap çıqtı. İldäge amerikan xakimiate isä bıyıl Ğiraqta barı tik waqıtlı idarä genä kertüne küz aldında tota.

Ayatolla Sistanineñ Ğiraqtağı yaña xakimiatne mömkin qädär tizräk saylap quyu teläge inde elek tä belderelgän ide, yäkşämbedä ul anı yañadan ber märtäbä qabatladı häm bu yulı, ägär dä saylawlar ütmäsä bu Ğiraqta yaña çualışlarğa kiteräçäk dip kisätte. Şuşı belderüen ul Ğiraqnıñ küçeş çorı öçen amerikannar tarafınnan oyıştırılğan Waqıtlı şurası äğzaları belän oçraşqanda yasadı. Alar ayatolla yäşägän Näcaf şähärenä, anı näq menä kiresenä, älegä saylawlarnı kiçekterergä, ä waqıtlı xakimiatne bilgelängän wäkillär tarafınnan oyıştırırğa digän qaraşqa künderü öçen kilgän ide. Bagdadta, törle cirle törkemnär başqalağa üz wäkillären cibärep, alardan anda yaña mäcles tözeläçäk, ul inde üz çiratında küçeş çorı xökümäten bilgeliäçäk digän plan äzerlänä. Monı amerikannar da xuplıy, döresräge bu alar yaqlawı belän alıp barıla. Waşington Ğiraqta saylanğan xakimiat kiläse yıl azağına, yäğni ilneñ yaña Konstitutsiäsen qabul itkännän soñ ğına bula ala dip uylıy. İldäge xalıqnıñ küpçelegen täşkil itkän şığıylarnıñ ruxi başlığı ayatolla Sistani isä, andıy bilgeläp quyğan xökümät Ğiraq xalqın tulısınça wäkillek itmiäçäk, yaña problemalar kilep çığaçaq häm bu axırğı çiktä ildäge säyäsi wä iminlek wäzğiateneñ tağın da naçarlanuına ğına kiteräçäk dip kisätä. Şuña kürä ul saylawlarnı mömkin qädär tizräk ütkärüne, yaña xökümätne dä şul saylawlar näticäsendä qorunı täqdim itä. Häm ayatolla fikerençä, 1-nçe yüldän soñ amerikannarnıñ Ğiraqta qaluın da näq menä bilgelängän tügel, ä saylanğan xakimiat röxsät itärgä tieş bulaçaq. Waşington älegä qädär üz ğäskärläreneñ Ğiraq cirendä kimendä ike-öç yılğa, andağı xällär tulısınça totrıqlanğançı qaldırırğa cıyınuın beldergän ide. Şuña kürä dä ul ayatolla Sistanineñ taläbe belän kileşmi, Ğiraqtağı amerikan xakime Paul Bremer monı düşämbedä açıqtan-açıq belderde. Anıñ fikerençä, bu ölkädä uzğan noyäbrdä ireşelgän kileşü nigezendä eş itü xäyerleräk, anda waqıtlı mäclesne saylawlar aşa tügel, ä cirle törkemnär tarafınnan bilgelängän wäkillärdän qoru qaralğan ide.

Audio, Paul Bremer

"Bezneñçä, Ğiraq xalqına suverenlıqnı qaytarunıñ iñ qulay yulı bularaq 15-nçe noyäbr kileşüen ğämälgä quyu bik möhim, ul İdarä şurasında da xuplanğan ide, Berläşkän Millätlärgä dä cibärelde, bu ber yıl eçendä saylawlar ütkärügä häm inde şunnan soñ daimi mäcles qoruğa yul aça" dip belderä Paul Bremer. Anıñ süzlärenä qarağanda, Ğiraqnıñ waqıtlı idarä şurası xäzerge waqıtta baş ayatolla Sistani belän kiñäşläşülär alıp bara.

Audio, Paul Bremer

Ayatollanı bik xörmät itüwen beldergän Bremer, İdarä şurası bu mäs''äläne ayatolla belän üze xäl itsä, iñ yaxşı yul şul bulır dip uylıy. Amerikannarnıñ saylawlarnı şulay bik irtä ütkärüdän qurquı añlaşıla - Ğiraqtağı tawış birü, bu niçek kenä säyer yañğıramasın, ildä başlanğan demokratik üzgäreşlärne tuqtata ala. Saylawlar aşa totrıqlı xakimiat buldıru öçen ildä äle aña qädär ük iminlek buluı, irekle mäğlümat çaraları eşläwe, çın saylawaldı äzerlege alıp barırlıq säyäsi partiälär häm xäräkätlär oyışuı şart. Bolarnıñ berse dä älegä Ğiraqta yuq diärlek.

Kärim Kamal, Praga
XS
SM
MD
LG