Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 10:50

Räsmi xäbärlärgä küzätü


Düşämbe könne Qazan Kremlendä respublika İminlek şurası utırışı uzdı. Utırış “Tatarstannıñ investitsion qızıqsındıruçanlığın häm xalıqnıñ mäşğüllegen arttıru maqsatında eşmäkärlek üseşe, innovatsion eşçänlek turında“-digän mäs’äläne tikşerde. Utırışta prezident Mintimer Şäymiev räislek itte. Ul utırış başında respublikanıñ 2003nçe yılda sotsial'-iqtisadıy üseş näticälären iğlan itte. Respublika iqtisadı tulayım 5 protsent çaması üseş birgän häm bu nigezdä nefteximiä xisabına ireşelgän. İqtisadnıñ ikençe ber töp tarmağı-industriä farazlağan üseşkä ireşä almağan. Barı tik “Kamaz”, Sergo isemendäge zavod, “Nijnekamskşina” kebek berläşmälär genä berniqädär uñışqa ireşä alğannar dip sanala. Läkin uzğan yıl däwamında älege berläşmälärdä dä meñärlägän eş urınnarı qısqartılğanıñ iskä alğanda bu uñışlarnıñ da bäxäsle buluı añlaşıla. Soñğı waqıtta matbuğatta respublikağa it, söt, may produktsiäseneñ yartısınnan kübräge çittän kertelä digän yazmalar işäyde. Ä bit respublika awıl xucalığında Rusiädä berençe urınnarda bara. İminlek şurası utırışında başqa produktsiä xaqında da misallar kiterelde.

Äytik respublika çittän ber yarım milliard sumlıq urın-cir cäymäläre satıp alğan. Şulay itep qayber mäs'älälärdä xäzer süz respublikanıñ iqtisadıy bäysezlege, ikençe törle äytkändä iqtisadıy iminlege turında bara. Tatarstanda keçe eşmäkärlekkä inde küptännän iqtisad tärräqiäteneñ kiläçäge itep qarıylar. Keçe eşmäkärlek üsterü programmaları bar, şöğellänüçe instansiälär dä şaqtıy. Xökümät törle faydalı başlanğıçlar belän çığa. Läkin küp oçraqta eş byurokratiä başbaştaqlığına terälep qala. Äytik Tatarstan Rusiädä berençelärdän bulıp ber täräzä prinsibın tormışqa aşırdı. Yäğni üz eşen başlarğa niätlägän keşe ber binağa kilä ber täräzägä kilep dokumentların tapşıra da ber niçä säğättän eşmäkär bulıp litsenziä alıp qaytıp kitä. Şaw-gör kilep Qazan urtasında şundıy “ber täräzä” binası açqaç eşem töşep barırğa turı kilde. Alğı işeklären yabıp quyğannar. Ällä qayan artqı ber işek tabıp kerep kittek. Ozın tar koridor, eçe tulı keşe. Yaq yaqta isäpsez-xisapsız işeklär tezelep kitkän. İşektä ni nomer, ni çinovnik iseme. Barısına da barı tik-“Kerü qatğıy tıyıla” dip yazıp quyılğan. Menä İminlek şurası utırışında da keçe eşmäkärlek tarmağındağı ğäcäp xällär mäğlüm buldı. Statistika mäğlümatlarınça respublikada 600 meñ keşe keçe biznesta mäşğül. Bu respublika iqtisadınıñ 1/3 öleşen täşkil itä. Läkin keçe eşmäkärlektän kergän salımnar barlıq salım keremnäreneñ 6 protsentın ğına täşkil itä. Utırışta qatnaşuçı keçe eşmäkärlek öçen cawaplı xökümät citäkçeläre monı sorı xezmät bazarı belän bäylädelär. Yäğni räsmi eşkä alınmıyça ğına eşlätelä torğan çittän kilgän “gosarbayter”lar, yä başqa eş tabalmıy intekkän cirle xalıq belän. Xökümät citäkçelege Tatarstanda mondıy xoquqsız eşçelär sanı 300 meñ keşe dip isäpli. Tatarstan İminlek şurası 2004-2008nçe yıllarğa respublikanıñ innovatsion üseş programmasın tikşerde. Programmanıñ töp maqsatı- respublikada innovatsiälär kertü häm keçe biznes üseşenä şartlar tudıru xisabına üzebezdäge citeşterüne arttıru dielä räsmi xäbärlärdä.

Sişämbe könne basılıp çıqqan prezident ukazı da şul uq maqsatlarğa yünälderelgän dilär. Ukaz “Tatarstan territoriäsendä cir kişärlären rezervlaw” dip atala. Ukaz nigezendä cir kişärläreneñ däwlät rezervı buldırıla. Bu däwlät rezervı xökümät qaramağında bula. Rezerv berençe çiratta ipoteka tözeleşe programmasın tormışqa aşıru öçen qullanılaçaq dielä räsmi xäbärdä. Şulay itep toraq tözeleşe belän şöğellänüçe eşmäkärlärgä şähärdä buş torğan cir kişärläreneñ här kvadrat metrı öçen şähär administratsiäse belän äytkändäy “qanlı suğış” alıp barular küpkä ciñeläyer, İnşalla.

Yunıs Ätnäle.

XS
SM
MD
LG