Accessibility links

сишәмбе, 6 декабрь 2016, Казан вакыты 15:18

Putinneñ xezmät xaqların arttıruı rişwätçelekne beterügä kiterä alırmı?


Russiä prezidentı Putin, korrupsiägä qarşı köräş çarası bularaq minsterlärneñ, şulay uq tübäneräk qatlam qayber dävlät xezmätkärläreneñ xezmät xaqın kütärü turında färman çığardı. Läkin bu färman barlıq dävlät xezmätkärläreneñ yaqınça 10 protsentına ğına qarıy dip xisaplana. Russiädä kiñ çäyelgän rişvätçelekne monıñ belän genä kimetep bulır mikän?

Prezident Putin näticälelekne üsterü häm rişvätçelekkä qarşı köräş çarası bularaq üzeneñ häm federal xezmätkärlärneñ mäğaşlaın şaqtıy kütärde. Premier ministerneñ xezmät xaqı yaqınça biş märtäbägä arta, yaqınça 4 meñ dolarğa citä. Federal ministerlärneke yaqınça 3 meñ dollar, alarnıñ urınbasarlarınıqı ber meñ biş yözär dolar bulaçaq. Qalğan federal dävlät eşlekleläreneñ xezmät xaqları 100 belän 500 dollar arasında artaçaq. Putin monda üzen dä onıtmadı, prezidentnıñ xezmät xaqın biş meñ 100 dollarğa citkerde. İspan premiereneñ xezmät xaqı da şundıy uq. Ekonomika buyınça Yuğarı Mäktäpneñ rektorı Yugoslav Kuzminovnıñ xisaplaularına qarağanda, xezmät xaqların kütärü, törle federal ministerleklärdä, agentlıqlarda häm prezident administratsiäsendä eşlävçe yaqınça 350 meñ dävlät xezmätkärenneñ 10 protsentına , yäğni 35 meñene genä qarıy. İnde qalğan çinovniklarnıñ xezmät xaqları kütärelerme, kütärelgän xäldä qayçan digän soraularğa älegä cavap yuq. Premier ministerneñ urınbasarı Aleksander Jukov bu çara rişvätçelekkä qarşı köräşkä yardäm itäçäk häm yuğarıraq sıyfatlı professional xezmätkärlär tabıp eşkä alunı ciñeläytäçäk dip belderde. Küpkenä küzätüçelär monı döres yulda atlanğan adım dip xisaplasalar da, monıñ belän genä rişvätçelekne tuqtatu mömkin bulmas kebek. Dävlät sektorında korrupsiä qayber vaqıtta iñ tübän däräcädän başlap iñ ülkän ministergä qädäre totaşqan çılbır bulıp tora. Trasnparancy İnternationalnıñ Britan bülege räise Laurence Cockborn radiobız xäbärçesenä monı bolay dip añlattı

Audio

"Bu qayber vaqıtta oyışqan räketerlekneñ ber öleşe. Ğadi militsiner xalıqtan rişvätne üz başlığı xisabına ala. Şuşı başlıq üze kontrol itkän tübäneräk därçädäge militsionerlar yardämendä küpläp aqça cıu yağın qarıy. Şul säbäple vaq rişvätçelek yäşäv öçen kiräk dip qabul itelsä dä, bu här vaqıt döreslekne çağıldırmıy."

Anıñ süzlärneçä, ölkän däräcädäge şäxeslär, ministerlär möhim informatsiägä häm qarar birü xakimiätenä iälär. Alar milinnağan dolar qazana alalar, şul säbäple, alarnıñ xezmät xaqın ike-äç märtäbägä arttırunıñ faydası bulalamıy. Transparancy İnternational Oyışmasınıñ raportına qarağanda, 133 il arasında Russiä, Mozambik belän bergä 86-nçe urında tora. Xezmät xaqın kütärü belän ber rättän, eşquarlıq qäğidäläreneñ açıqlığı, qanunçılıq, media ireklege häm mädäni basım bulğan xäldä genä rişvätçelekkä qarşı näticäle räveştä köräşep bulır.

Färit İdelle, Praga.
XS
SM
MD
LG