Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 18:43

Human Rights Watch: Üzbäkstan militsiäse tağın ber keşene qıynap ütergän


Comğa könne xalıqara Human Rights Watch oyışması Üzbäkstanda tağın ber keşeneñ militsiä cäberläwennän ülüe turında xäbär itte. Oyışmanıñ räsmi belderüendä äytelgänçä, uzğan yılnıñ mayında Quşma Ştatlar, keşe xoquqları ölkäsendä Üzbäkstanda cizelerlek täräqqiät küzätelä, dip beldergännän birle bu inde bişençe şundıy oçraq bulıp tora.

Human Rights Watch oyışmasınıñ räsmi belderüendä äytelgänçä, 36 yäşlek Andrei Şelkavenko sişämbe irtäsendä başqala Taşkent yanındağı Ğazalkänt militsiä bülegendä dönya quyğan. Oyışma wäkile Andreinıñ mäyeten barıp kürgän häm anıñ tänendäge cäräxätlärne taswirlıy: başınıñ sul yağında 5 sm zurlıqta qanlı yara, muyınnıñ artqı öleşe, iñsä, qullar kügärep betkän, censi äğzası qabarıp qara yanğan, bot-ayaqlarda cäräxätlär.

Militsiä Andreinı keşe üterüdä ğäyepläp 23 april kiçendä totqarlağan. Änise belän señlese militsiä bülegenä kilgäç, xezmätkärneñ berse, alarnı yaqın kitermägez dip qıçqırğan, ikençese - qoral töbäp, yaqın kilsägez atam dip kisätkän. Soñraq militsiä xezmätkäre sezneñ ulığıñ üterüçe, ğäyeben tanıdı, sezne atırğa kiräk, digän.

İkençe köngä Anrdeinıñ änise yanına ber keşe kilep uzğan töndä militsiä bülegendä ulığıznıñ qıynaluın kürdem dip söylägän. Advokatqa Andreinı 4 könnän soñ ğına kürergä röxsät birelgän. Bu oşraşunı militsiä räsmiläre küzätep torğan. Advokat Andreinıñ ğailäsenä anıñ qıynalğan buluın söylägän. Tağın ike könnän anı señlese barıp kürgän. Andrei üz tänendäge cäräxätlärne militsiä qıynadı dip añlatqan. 3 atnadan, 19 may töştän soñ, Andreinıñ tuğannarına anıñ ülüe turında xäbär kilgän. Alar militsiägä şaltıratqan, militsiä xezmätkäre Andreinıñ irtänge bişençe yartıda ülüwen raslağan.

Xäzer militsiä räsmiläre Andrei Şelkavenko üzenä qul salırğa, törmä yatağına asılınırğa niätlägän, ul xastaxanägä alıp barğanda yulda ülde dip belderä. Militsiä räsmiläre tärmädä ülü oçraqların yış qına qul salu dip añlata. Human Rights Watch belgeçläre tändäge cäräxätlär kiresen söyli dip belderä.

Näq ber yıl elek Quşma Ştatlar Üzbäkstanğa finans yärdäm birü mäsäläsen xäl itkändä, keşe xoquqları ölkäsendä bu ildä cizelerlek täräqqiät küzätelä digän näticä yasağan ide. Üzbäk räsmiläre üzläre dä törmälärdä cäberläwlärne beterü ölkäsendä çaralar kürelä dip täqrarlıy. Ämmä Human Rights Watch oyışmasınıñ Yevropa häm Üzäk Aziä bülege citäkçese Rachel Denber süzlärençä, Andrei Şelkavenko belän bulğan xäl näq kiresen söyli. Oyışma mäglümätenä qarağanda soñğı ber yıl eçendä bu inde 5nçe şundıy oçraq bulıp tora. Denber bu xälgä bäysez tikşerü ütkärergä, Andreinıñ ğäwdäsen çit il belgeçlärenä kürsätergä, anıñ üleme öçen ğäyeplelärne cawapqa tartırğa çaqırdı.

Yaqın arada Quşma Ştatlar däwlät departamentı Üzbäkstanda keşe xoquqları torışın qabat tikşerergä cıyına. New Yorkta urnaşqan Human Rights Watch oyışması amerikan xökümäten terrorğa qarşı suğışta tarafdar sanalğan Üzbäk räsmilärenä, keşe xoquqların ihtiram itergä kiräklegen äytep, qatı häm qırıs kisätü yasarğa çaqırdı.

Ali Gilmi, Praga
XS
SM
MD
LG