Accessibility links

пәнҗешәмбе, 8 декабрь 2016, Казан вакыты 01:30

Ğiraqnıñ yaña xakimiate Saddam Xösäenne üze xökem itärgä cıyına


Ğiraqnıñ yaña xakimiate amerikannarnıñ yaqın aralarda elekke diktator Saddamnı üzenä tapşıruına ömetlänä. Bu xaqta ilneñ yaña premyer-ministrı İyad Älläwi belderde. Läkin Ğiraqnıñ Saddam mäxkämäsen niçek oyıştıruı, anıñ iminlegen niçek tä''min itüe, xökem qararınıñ ğadellegenä niçek ireşüe turındağı sorawlar älegä cawapsız qala.

Premyer-ministr Älläwi, Quşma Ştatlar xärbi citäkçelege Saddamnı Ğiraqnıñ yaña xakimiatenä inde aldağı ike atna eçendä ük tapşırır dip ömetlänä.

Audio, İyad Älläwi

"Xäzerge totqınnar, bernindi çığarmasız, Ğiraqnıñ yaña xakimiatenä tapşırılaçaq. Bu aldağı ike atna eçendä bulaçaq, başqalar belän bergä Saddam da ğiraqlılarğa, yaña xökümät qulına tapşırılaçaq" di ilneñ premyer-ministrı. Häm bolay dip däwam itä:

Audio, İyad Älläwi

"Mäxkämä mömkin qädär tizräk başlanaçaq, totqınnarnı küçerü xäldän kilgänçä açıq ütäçäk" dip ışandıra dönya cämäğätçelegen Ğiraqnıñ yaña premyer-ministrı. Anıñ şuşı belderüe Saddam Xösäen Ğiraq xakimiatenä niçek tapşırılaçaq soñ digän bäxäsne quyırtıp cibärde. Älegä ul Quşma Ştatlarnıñ Qatardağı xärbi nığıtmasında totıla digän farazlar yöri. Älläwi telgä alğan ike atna eçendä nilär buluın aldan äytüe qıyın. Pentagondağı çığanaqlar CNN telekanalına ğomumän, Washingtonnıñ üzendäge totqınnarnı xäzerdän üq Ğiraq xökümätenä tapşıru planı yuq dip belderde. Alarnıñ süzlärenä qarağanda, 30-nçı yündä Ğiraqtağı xakimiat räsmi töstä cirle idarägä küçkännän soñ da totqınnar küpmeder waqıtqa amerikan xärbiläre qaramağında qalaçaq. İkençe ber ixtimalnı düşämbedä Quşma Ştatlarnıñ Bagdadtağı xärbi wäkile Barry Johnson bäyän itte. Şuşı ay azağına qädär amerikannar Ğiraq xökümätenä 1400-läp totqınnı tapşıra ala, läkin alar üzlärenä äle dä qurqınıç tudıra ala dip isäplägän 4-5 meñläp Ğiraq totqının üzendä qaldırırğa cıyına. Johnson Saddamnıñ kiläçäk yazmışı turında berni dä äytmäde. Ämma Ğiraqnıñ yaña citäkçelege xäzer üz qulına anı da töşerü turında torğan sayın yışraq söyli. Sişämbedä bu xaqta ilneñ prezidentı Ğäzi äl-Yäwir dä belderde. Anıñ süzlärenä qarağanda, Washington Saddamnı Ğiraq xökümäte qulına tapşırırğa riza.

Audio, Ğäzi äl-Yäwir

"Xätta prezident Bush üze minnän, sez qayçan elekke prezident Saddam Xösäyenne üzegezgä tapşıruğa äzer bulaçaqsız dip soradı, Quşma Ştatlar moña äzer" di Ğiraq prezidentı Ğäzi äl-Yäwir. Läkin ul da, Saddamnı şulay amerikannardan Ğiraq xakimiatenä tapşıru anıñ ber urınnan ikençe urınğa küçüen añlataçaqmı, ällä ul elekkeçä ildän çittä totılaçaqmı, moña açıqlıq kertä almadı. Saddam amerikannar tarafınnan älegä suğış äsire bularaq totıla, xalıqara qanun nigezendä 30-nçı yüngä qädär, yäğni Ğiraqtağı xakimiat cirle idarägä tapşırılğançı ul yä räsmän ğäyeplänergä, yä azat itelergä tieş. Ğiraq mäxkämäse tarafınnan isä Saddam, 1988-nçe yılda kördlärgä qarşı ximik qorallar qullanuı häm Farsı qultığı suğışı waqıtında könyaqtağı şığıy möselmannarnı qıruı öçen keşeçelekkä qarşı cinayätlär qıluda ğäyepläner dip kötelä. Quşma Ştatlar da, Ğiraqnıñ yaña xakimiate dä Saddam Xösäyenne ilneñ üzendä ğadel mäxkämägä tartu Ğiraqnıñ şomlı ütkäne belän xuşlaşıp, yaña kiläçäk tözüen kürsätü öçen zaruri dip isäpli.

Kärim Kamal
XS
SM
MD
LG