Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 03:15

Ni öçen Waşington sıyınu xoquqı birgän Çeçneneñ eleke tışqı eşlär ministırın ildän quarğa teli ?


1999-nçe yılğa qädär Çeçnäneñ tışqı eşlär ministırı bulıp torğan İlyas Axmedovqa may ayında AQŞnıñ Boston şährendä säyäsi sıyınu xoququ birelä. Axmedov çeçen suğışçılarınıñ qayber ğämällären terror aktı dip xökem itkän häm rus-çeçen suğışında söyläşülär aşa kileşügä ireşergä tırışqan şäxes bulsa da,. Amerikanıñ iminlek departamentı Axmedov terrorçı dip belderep, qararnıñ üzgärtelüe öçen möräcäğät itte.AQŞ administratsiäse nindi mäqsat quya, bu turıda belgeçlär närsä äytä.?

AQŞlarında İlyas Axmedovnı yaqlawçılar küp. Alar arasında älege kongress äğzaları häm eleke däwlät sekretarların telgä alıp bula.Ämma Bush administratsiäse eleke opozitsiä räsmien terrorçı dip belderep AQŞtan kitergä tieş digän qaraşta. Bushnıñ İminlek departamentı birelgän politik sıyınu xoququnıñ köçtän çığarıluın sorap möräcäğät itte.Bu möräcäğät turıdan turı bulmasa da, Rusiäneñ Çeçnädä alıp barğan suğışnı yaqlaw bula. V.Putin küptän inde Aslan Masxadovnıñ separatist xökümäten terrorçılar xökümäte dip atağan häm küräsen Bush administratsiäse dä bu qaraşnı yaqlıy. Bu işarä qayberäwlärgä qapma qarşılıqlı bulıp kürenä.Çönki Putin Bushnıñ Ğıraq suğışın yaqlamadı. WP gazetası muxarrire Anne Applebaum Axmedov waqıyğäsen qızıqsınu belän qarap bara. Ul Bush administratsiäseneñ Axmedovnı ildän quu motivın añlau qıyın di Applebaum radiobızğa birgän ängämä waqıtında ni öçen AQŞlarınıñ Axmedownı terrorçı itep tamğalarğa tırışaçağın bolay dip añlata berençedän Bush administratsiäsendä beräw dä anı çın terrorçıdan ayıru öçen citärlek mäğlümätkä iä tügel,ällä ni ışınıçlı argument tügel . İkençe mömkinçelek AQŞ belän Rusiä arasındağı tübän däräcädäge elemtälär säbäple Axmedov belän mäşğül bula başladılar , moña bälkim dä kübräk ışanıp bula . Ämma in ışandıruçı bulğanı öçençe açıqlau di Applebaum(audio) Aqyort yäki İminlek departamentı Putinneñ küñelen kürergä qarar birep, Axmedownı quarğa tırışabız dip kürsätä yäğni Axmedowqa bez terrorçı dip qarıybız, bez Putinnıñ interpretatsiäsen yaqlıyıbz , Axmedov mäxkämä protessları belän mäşğül bulaçaq , çönki Putin alarnıñ şulay eşläwen teli dip belderde Applebaum. Rusiä mätbuğatı moñı İminlek departamentı Putinnıñ Çeçnä säyäsäten yaqlıy dip bäyäliäçäk.Bu inde Waşington çeçen separatistları qanunsız , çäçän suğışçılarına isä terrorçılar dip qarıy digän mäğnä kilep çığaçaq dip äytä WP muxarrire Applebaum.Ul süzlärenä däwam itep tağı bolay dip äytte (audio) Minemçä Amerikannar Çeçnä mäsäläsennän yıraqlaşqan . Çınbarlıqta alarnıñ Çeçnä säyäsäte yuq.Axmedov turındağı qararnı üzgärtü möräcäğäte alarnıñ bu eşkä qatnaşmawın küräsätä yä dä min äytkän kebek belä torıp qatnaşmıylar çönki Putin alarnı qatnaşuın telämi. Ni öçen Bush adminstratsiäse prezident Putinnı Çeçnä mäsäläsändä yaqlıy soñ? Putin bit Bushnıñ baştağı duslıq uvertürlären kire qağıp AQŞnıñ Ğıraq säyäsäten yaqlamadı . Cato institutında eşläwçe saqlanu analitığı Charles Pena qaraşınça cawap bik ğadi: (audio) Rusiäneñ äle dä bik zur strategik atom qoralları arsenalı bar. Bez bergäläp anı kimetergä tırışabız. bu protsessnı qurqınıç astına quyu AQŞ mänfäğätenä ber dä turı kilmi.Şulayuq Rusiädäge qatı qul säyäsäte häm xärbi elementlarnıñ başkütärüe turında da borçılular yuq tügel.Älbättä bu post sovet çorındağı progrestan soñ ber dä xuplanmağan täräqiät bulır ide. Küp kenä küzätüçelär Putinnıñ citäkçelek stilına borçılu belän qarıy. Ämma Pena V:Putinnıñ köçle iqtisad buldıru häm könbatış belän yaxşı mönäsäbätlär urnaştıru tırışlıqların AQŞ häm könbatış illäre xuplarğa tieş ide di.Pena süzlärençä(audio) Putinnıñ xakimiät däwre tämamlanğannan soñ da urınına kilgän şäxes Putin ğämälgä quyğan säyäsät häm reformalarnı däwam itterer digän idea yata. Sin ilneñ şul yünäleştä däwam itüen garantiälärgä telisen. Şulay Global tängällek aktı urtasında İlyas Axmedovnıñ yazmışı elenep tora.

färidä xämit,praga
XS
SM
MD
LG