Accessibility links

шимбә, 10 декабрь 2016, Казан вакыты 08:09

Gruziä-Rusiä mönäsäbätläre: Mäskäwneñ mömkinlekläre


Görcstan saqlanu ministere Georgi Baramidze üzara mönäsäbätlärdä kierenkelekne yomışartu öçen Mäskävdä söyläşülär alıp bara. İke yaq ta konfliktnıñ çığuın telämäsä dä, Abxaziä, Könyaq Osetia problemmasın xäl qılu ciñel bulmayaçaq. Görcstan prezidentı Saakaşvili şuşı ike töbäkne yañadan Tiflisnıñ kontrolenä kertü berençel maqsät bulıp tora dip belderep, Russiäne kirtä quyarğa tırışuda ğäyepläde. Kremlneñ vazğiäte ciñel tügel.

Russiä häm Görcstan räsmiläre Abxaziä häm Könyaq Osetiä tiräsendäge kierenkelekne yomışartırğa öndägändä, Görcstan saqlanu ministere Georgi Baramidze bügen dä Mäskävdä söyläşülären dävam itte. Soñğı 10 yılda ike il arasındağı yaxşı mönäsäbätlärgä bu ike töbäk tiräsendäge bäxäs töp kirtä bulıp tordı häm tora. Üzäk xökümätkä qarşı suğışqanan soñ anardan ayırılıp çıqqan Abxaziä belän Könyaq Osetianıñ bäysezlege xalıqara saxnädä tanılmağan. Bu ike tübäk de fakto bäysez häm cirle xökümätlär anı idarä itälär. Läkin, Görcstannıñ yaña prezidentı Saakaşvili bu xäl belän kileşep bulmıy dip belderde. Acariäne May ayında Tiflis kontrolenä kertügä ireşkän Saakaşvili inde Abxaziä belän Könyaq Osetiyanı da üzäkkö yañadan buysındırmaqçı. Bu isä Russiäne qıyın xäldä qaldıra. Dönya mäsälälärendä Russiä isemle abruylı jurnalnıñ baç möxärrirı Fyoder Lukyanov Azalıq Radiosı xäbärçesenä Mäskävneñ problemmasın bolay añlattı.

Audio

"Saakaşvilinı çiklärne saqlarğa häm terriotrial bötenlekne urnaştırırğa tırışqanı öçen tänqitläp bulmıy. Läkin, bu abstrakt idea turında söyläv ber närsä, anı ğämälgä quyu ikençe närsä."

Görcstannıñ Eçke Eşlär Ministere Mäskävne Könyaq Osetia östenä şpion oçqıçları cibärüdä ğäyepläde. Saakaşvili Abxaz sularına kergän Russiä köymälären batıru belän kisätte. Görcstan citkçeläreneñ Abxaziä belän Könyaq Osetanıñ status quosın üzgärtergä qararlığına qarata Mäskävneñ mömkinlekläre çiklängän. Lukyanovnıñ süzlärneçä

Audio

"Vazğiät bigeräk tä Russiä öçen bik qatmarlı. Anıñ manever mömkinlekläre çiklängän. Mäskäv şuşı ike töbäkneñ bäysezlek taläben yaki alarnıñ Russiägä quşılu telägen yaqlıy almıy. Çönki bu xalıqara xoquqqa qarşı. Monı Russiä Konstitutsiä Mäxkämäse dä berniçä kön elek kenä rasladı. Annan başqa piyaladan eşlängän öydä yäşävçelär taş taşlamasqa tieşlär. İnde Abxaziä häm Könyaq Osetiägä bäysezlek taläp itsäñ , ul çaqta Russiäneñ Kafkaz respublikalarınıñ bäysezlege dä köntärtibenä menä..."

İkençe yaqtan Russiä bu mäsälädän çittä dä qala almıy. Abxaziä belän Könyaq Osetiädä yäşävçelärneñ küpçelege Russiä federatsiäseneñ ber öleşe bulırğa telilär häm Mäskävneñ ütkändäge pasport säyäsäte säbäple xäzer Russiä vatandaşları. Lukyanovnıñ fikerençä,

Audio

"Russiä politik häm xissi säbäplärdän bu başqa ber ilneñ territoriäse häm bezneñ eşebez tügel dip säxnädän ciñel genä kitä almıy. Russiä üz parpostların tarattı häm üz vatandaşların saqlarğa tieş häm vazğiätneñ totrıqsızlanuı Russiä öçen dä qurqınıçlı bulır ide. Könyaq Osetiädä ğısyan başlanğan xäldä monıñ näticälären aldan farazlau qıyın."

Lukyanov, Saakaşvili Acariädäge uñışın Abxaziä häm Könyaq Osetiädä dä qabatlap bulır dip ışana ikän yalğışa digän fikerdä. Acariädän ayırmalı bularaq şuşı ike töbäktäge konfliktıñ nigezendä etnik mäsälä yata. Abxazlar da, Osetinnar da Tiflisnıñ täsirennän qotılır öçen suğıştılar häm yañadan görcelär täsierenä kerüdän qurqalar. Mäskävneñ bu regionda täsire zur bulsa da, anıñ manever mömkinlekläre çiklängän. Läkin, Saakaşvilineñ dä arttırıp cibärüe, qısqa vaqıtta bu ike töbäkne üz kontrolenä kertü öçen basımnı arttıruı, anıñ öçen dä tiskäre näticälär tudıra ala. Saakaşvili Russiäneñ zurlığın, xärbi quäten genä tügel, ä ekonomik ködräten häm Görcstanda energiäne taratu çeltären äle genä kontrol itä başlauın onıtmasqa tieş.

Färit İdelle, Praga.
XS
SM
MD
LG