Accessibility links

якшәмбе, 4 декабрь 2016, Казан вакыты 17:25

11-nçe sintäbr höcümnäre könen bilgeläw aldınnan "äl-Qaidä" yaña yanawlar belän çıqtı


11-nçe sintäbrneñ öçyıllığına "äl-Qaidä" törkeme üz citäkçeläreneñ möräcäğäte yazılğan çirattağı videotasma bäyän itte. Pänceşämbe könne "äl-Cäzirä" telekanalında kürsätelgän şul tasmada oyışmada ikençe citäkçe sanalğan Ayman äl-Zäwähri, Amerikanı Äfğanstanda da, Ğiraqta da ciñelü kötä dip belderä. İminlek belgeçläre xäzer şul tasmada äytelgännär sürätendä, "äl-Qaidä"neñ çınnan da terror eşen däwam itüe, yaña höcümnär äzerläwe ixtimalın tikşerä.

Audio, Zawahri

"Möselman Ğiraqqa kilgändä, andağı waqıtlı xökümätneñ köçsezlege açıqlanğannan soñ ildäge möcähidlär Amerika plannarın astın öskä kiterde. Amerikanıñ Ğiraq häm Äfğanstandağı ciñelüe barı tik waqıt mäs''äläse genä, ike ildä dä amerikannar ike ut arasında: ägär dä alar anda qala ikän, alardan ülgänçe qan sawaçaq, ägär dä inde kitsälär, alar bar närsäne dä yuğaltaçaq" dip kisätä yaña ğına bäyän itelgän videomöräcäğätendä "äl-Qaidä" citäkçeläreneñ berse Ayman äl-Zäwähri. Elekke yıllardağı tösle ük bıyılğı tasma da 11-nçe sintäbr höcümnären bilgeläw köne aldınnan päyda buldı. Bıltır, New York häm Washington höcümnäreneñ ikeyıllığına Ayman äl-Zäwährineñ Osama bin Laden belän bergä tawlarda yörüen kürsätkän sürätlär bäyän itelgän ide. Bin Ladenneñ bıyılğı tasmada kürenmäwen belgeçlär, amerikannarnıñ anı qulğa töşerü tırışlıqların arttıruı çorında bik ük küzgä bärelergä telämäwe belän añlata. Läkin äl-Zäwähri dä bin Ladennan qalışmıy diärgä bula, qayberäwlär xätta, terror ğämällären äzerläw eşe berençe çiratta näq menä anıñ qulında dip isäpli. Beleme belän tabib bulğan şuşı mısırlı bin Laden tarafdarları safına 90-nçı yıllarda quşılğan dip farazlana. Zamanında ul äle Mısır prezidentı Änwär Sadatnı üterügä qatnaşı buluda ğäyeplängän ide, ämma ul çaqta anıñ ğäyeben isbatlıy almadılar. Pakstandağı Mısır, Keniä häm Tanzaniädäge amerikan ilçeleklären şartlatu, nihayät 11-nçe sintäbr höcümnäre - bolar barısı da äl-Zäwähri oyıştırğan eşlär dip farazlana. Mısırda ul inde bolay da ülem cäzasına xökem itelgän. Soñğı videotasmağa "äl-Qaidä" citäkçeseneñ uñ qulı aq çalmada, yanına avtomat quyıp töşkän, çığışında ul küptän tügel genä Sudanda bulğan xällärgä işarä yasıy, häm bu şulay itep tasmanıñ da şuşı aralarda töşerelüen raslıy bulıp çığa. Amerikannarğa Ğiraq häm Äfğanstanda ciñelü wäğdä itüdän tış äl-Zäwähri "äl-Qaidä"neñ Quşma Ştatlarda yaña höcümnär äzerläwenä dä işarä itä. Prezident Bushqa möräcäğät itep ul, "New York häm Washingtonğa üz köräşçelären inde ber cibärgän islam milläte ülem çäçü öçen yañaların cibäräçäk" dip belderä. "äl-Cäzirä" telekanalı mäğlümatına qarağanda, bar çığışnıñ ozınlığı 12 minut çaması, ämma telekanal anıñ özeklären genä kürsätergä bulğan. Tasmanıñ qaydan kilüe xaqında "äl-Cäzirä" berni dä äytmäde. Bin Laden da, äl-Zäwähri dä Äfğanstannıñ Pakstan belän çigendäge tawlı töbäktä qaçıp yata dip isäplänä. Şuşı könnärdä genä Pakstan xärbiläre, Könyaq Wäziristan wilayätendä islamçılarnıñ ber künegü üzägen tar-mar itüe xaqında belderde. Şul töbäktä bügenge köndä Pakstannıñ 70 meñläp ğäskärie urnaşqan, alarnıñ maqsatı - töbäkne radikal'' islamçılardan arındıru. Äfğanstan yağında näq şul uq eşne äle amerikan ğäskärläre dä alıp bara. Pänceşämbe könne üz ilendä "äl-Qaidä"gä bäyle 4 keşeneñ qulğa alınuın Ğiraq premyer-ministrı İyäd Ğälläwi dä iğlan itte.

Audio, İyäd Ğälläwi

Ğiraq premyerı süzlärenä qarağanda, "äl-Qaidä"gä bäyle buluda şiklänelgän şuşı 4 keşe çittän kilgän.

Kärim Kamal
XS
SM
MD
LG