Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 07:29

Yevropa Komisiäse xisabı:Törkiä belän äğzalıq söyläşülärenä yul açıq


Yevropa Komisiäse Törkiä turınğı ike xisab proyektın äzerläp beterde. Şulay itep komisiä 6nçe üktäberdä Berlekkä dikäber sumitında Ankara belän äğzalıq söyläşüläre başlau öçen waqıt bilgelägez digän kiñäş biräçäk. Xisab proyektların qarap çıqqan radiobıznıñ Brüsseldäge xabärçese Törkiä demokratik reformaları öçen maqtalsa da, citeşsezleklär buluı da telgä alına dip belderä. Komisiä räsmiläre üzaralarında uñay qarar garantiälängän bulsa da Törkiä öçen mäxsus şartlar da bilgelänäçäk dip söyli.

Kiläse atnada Yevropa Komisiäseneñ Törkiä belän äzğalıq söyläşüläre başlau turında belderäçägenä şik şäbxä yuq. Äzerlängän här ike progres raportında da Törkiä äğzalığına şiklänep qarauçı illärneñ yaqlawın alu öçen qayber şartlar östälgän. Yevropa Komisiäseneñ yıllıq progres xisabında 1999nçe yılda başlağan demokratik reformalarnı sonğı 2 yılda tizlätkän Törkiägä yuğarı bäyä birelä,ämma dokumentta Ankara demokratiä, qanun tärtip, keşe xoquqları belän eş itkän Kopenhag qısaların tulısınça ütäde dip äytelmi .Ä Törkiädä modern Yevropa standartları belän qapma qarşılıqlı bulğan qayber ölkälär telgä alına. Konstitutsiä reformalarında sivil- xärbilär balansı sivillärgä taba üzgärsä dä, qaldırılğan qayber maddälär xärbilärgä nindider däräcädä ireklek birä dielä.. Berniçä kön elek kenä qabul itelgän cinayätlär kodeksı, ülem cazasın köçtän çığarğan, xatın qız xoquqların nıq kiñäytkän öçen xuplana. Yevropa Berlegeneñ tikşerü törkeme ütkän ayda Törkiädän äylänep qayttı häm Ankara cäberläw ,tän cazasına bernindi çıdamlıq kürsätmi dip belderde. Ämma törkem qayber urınnarda qulğa alınuçılarğa naçar möğämälä kürsätelüenä dä işarä itte.Başqa mäsälälärdä dä reformalar yuğarı bäyälänä ämma qapma qarşılıqlı praktika kürenä digän süzlär bar. Mätbuğat ireklege bulsa da äle 2003nçe yılda ğına qayber kitaplar tıyıldı häm yazuçıları mäxkämä aldına çığarıldı. Törkiäneñ azçılaqlarğa mäğämäläseneñ nıq üzgärüe radio televdiniädä kördçä, ğäräbçä, boşnaq häm çerkez tellärendä tapşırular başlauı maqtalsa da, çiklängän waqıt bilgeläüne tänqitlänä. İkençe xisapta Törkiä äğzalığınıñ Yevropa berlegenä potensial täsire turında süz bara Anda Törkiä 2014nçe yıldan elek blokka quşıla almas dielä.2014tä Berlekneñ küpyllıq budjet tsiklı başlana . Tikşerünüdä Törkiäneñ xalıq sanı zurlığı häm ceografik urını säbäple anıñ äğzalığı eleke kiñäyülärdän başqa bulaçaq dip äytelä. Awıl xucalığı ölkäsendä Törkiägä 11milliard yevro yäki Berlekneñ älege budjetınıñ 10% subsidiä bularaq bireläçäk dip faraz itelä.Şulayuq eşçelärneñ irekle räweştä küçep yörüe da ozaq waqıt töreklär öçen çikläner dip kötelä. Törkiä şunduq vizasız säyäxät turındağı Schengen kileşüenä dä kertelmiäçäk.Bu inde çik kontrolläre qalaçaq digän süz. Törkiäneñ blokka quşıluı Yevropa Berlege öçen tışqı säyäsättä uñay potensial bulaçaq. Xalqınıñ küpçelege möselman ,strategik pozitsiädäge Törkiä Berlekneñ kiñräk yaqın könçığıştağı rolen uñay yaqqa üzgärätäçäk, Törkiä reformalar öçen möhim model bula ala. Ämma xisapta Ğıraq, Kafkaz häm möselman dönyasına mönäsäbätlärdä Törkiä belän Yevropa Berlege yış qına qapma qarşılıqlı säyäsät alıp bara dielgän. Törkiä könyaq Kafkazda Berlekneñ täsiren totrıqlandıru öçen kanal bula ala. Älbättä bolarnıñ hämmäse Ankaranıñ telägennän bäyle bulaçaq. Bigräk tä Ärmänstan belän mänäsäbätlärneñ yaxşıruı şart. Tikşerü 1915, 1916nçe yılda ärmännärne küpläp üterü mäsäläsendä ike yaq tatulaşırğa tieş dip kiñäş itä. Ankara şulayuq Ärmänstan belän Azärbaycan arasındağı kierenkelekne sülpänäytügä öleş kertergä tieş. Yevropa Komisiäseneñ raportında Törkiä Üzäk Aziäne totrıqlandıruda Yevropa Berlegenä yardäm itä ala dip yazılğan. färidä xämit
XS
SM
MD
LG