Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 15:43

Belarus'' oppozitsiäse häm Könbatış küzätüçeläre: referendum tupas bozular belän ütkärelde


İnde mäğlüm bulğança, yäkşämbedä Belarus'' xalqı ilneñ yaña parlamentın saylawda qatnaştı. Ämma çınbarlıqta ällä ni zur qüwäte bulmağan parlament öçen tawış birü, prezident Aleksandr Lukaşenkanı üz urınında öçençe märtäbägä dä qaldıru turındağı referendum külägäsendä qaldı. Xakimiat anda uñışqa ireşüen tantana itsä, xalıqara küzätüçelär häm oppozitsiä, kiñküläm xärämläşü häm aldawlar turında belderä.

Belarus''täge referendum, aldan kötelgänçä, bernindi dä ğäcäp närsä alıp kilmäde, xörmätle tıñlawçılar. İldäge räsmi xakimiat anda prezident Lukaşenkanıñ yaqlanuın belderä, oppozitsiä häm xalıqara küzätüçelär isä tawış birüneñ tupas bozular belän oyıştırıluın faş itä. Üzäk saylaw komissiäse räisäse Lidiä Yermoşina mäğlümatına qarağanda, saylawlarda tawış birü xoquqı bulğannarnıñ 89 protsentı qatnaşqan häm älegä sanalğan tawışlar, xalıqnıñ 2006-nçı yılda Aleksandr Lukaşenkağa öçençe märtäbä dä prezident bulunı röxsät itüne yaqlawın kürsätä.

Audio, Lidiä Yermoşina

Lukaşenka üze, referendum näticälärennän bik qänäğät buluın belderä.

Audio, Aleksandr Lukaşenka

Läkin bäysez Gallup institutı tarafınnan yäkşämbe könne tawış birü urınnarında ütkärelgän fiker beleşülär, Lukaşenkağa qulay täqdimneñ barı tik 48 protsent qına yaqlaw qazanuın kürsätä, ä bu isä anıñ qabul itelüe öçen citärlek tügel, yaqlaw kimendä 50 protsent häm östämä ber tawış külämendä bulırğa tieş. Şuşı fiker beleşü 38 meñ keşene soraştıruğa nigezlängän häm Gallup üze, yalğışu ixtimalı 1 protsent çaması ğına bula ala dip belderä. Referendum häm saylawlarnıñ berençel näticälären iğlan itkän şul uq matbuğat oçraşuında Lidiä Yermoşina, xakimiatneñ bäysez fiker beleşü näticälären kire qağuın äytte.

Audio, Lidiä Yermoşina

Läkin Belarus'' saylawlarındağı säyerleklär monıñ belän genä çiklänmi. Yevropada iminlek wä xezmättäşlek oyışması tawış birü häm sanaw barışın küzätü öçen bar il buylap 300-läp wäkilen urnaştırğan ide. Düşämbe oyışma maxsus belderüen bäyän itte häm ul anda, Belarus''täge tawış birü demokratik saylawlarğa xas taläplärne ütäwdän yıraq tordı dip belderä. Könbatıştan kilgän küzätüçelärne citäkläwçe Tone Tingsgaard.

Audio, Tone Tingsgaard

"Bezneñ tulayım fikerebez şundıy - 17-nçe üktäbrdä ütkän saylawlar Yevropada iminlek wä xezmättäşlek oyışması taläplärennän şaqtıy yıraq tora, belorus xakimiate xalıqnıñ telägen belü öçen iñ möhim şartlarnı tudıra almadı" dip isäpli şul oyışmanıñ küzätüçelären citäklägän Tone Tingsgaard. Anıñ şuşı fikere belän ildäge oppozitsiä dä kileşä. Äle Sovetlar tarqalğan çorda Belarus''neñ Yuğarı Şurası räise bulıp torğan, üzen irekle bazar tarafdarı itep tanıtqan Stanislav Şuşkeviç radiobızğa bolay dip belderde.

Audio, Stanislav Şuşkeviç

Bernindi dä saylawlar bulmadı, barısı da aldan äzerlängän häm bilgele ide dip isäpläwçe Şuşkeviçne şulay itep bigräk tä Rusiä häm BDB illäreneñ Belarus''täge xärämläşülärgä küz yomuı borçıy. BDB-nıñ başqarma komitetı räise Vladimir Ruşaylo Minskidä berdämlek illärennän kilgän küzätüçelärne citäkläde, düşämbedä ul prezident Lukaşenka xakimiaten yaqlağan belderü belän çıqtı.

Audio, Vladimir Ruşaylo

Vladimir Ruşaylo şulay itep, Könbatış, ayırım alğanda qayber Yevropa buınnarı häm Quşma Ştatlar Belarus'' saylawların aldan uq tiskäre itep kürsätergä tırıştı digän fikerdä tora.

Kärim Kamal
XS
SM
MD
LG