Accessibility links

сишәмбе, 6 декабрь 2016, Казан вакыты 08:50

Ukrainada protest çaraları, 5nçe kön – Yuçenko berençe keçkenä ciñügä ireşte


5 kön qarşılıqtan soñ Yuçenko tarafdarlarlı berençe uñışlarğa ireşä başladı. Pänceşämbe kiçendä Ukrainanıñ Yuğarı Mäxkämäse Yanukoviçnıñ ciñüe turındağı räsmi näticäne räsmi matbuğatta bastırmıy torırğa qarar itte. Comğa könne Yuçenko tarafdarları başqaladağı xökümät binaların tomalap quydı. Krizisnı çişü maqsatında Kievqa Yevropanıñ yuğarı däräcädä räsmiläre kilde.

Pänceşämbe kiçendä oppozitsiä citäkçese Viktor Yuçenko 5 kön buyına mäydan totqan meñlägän tarafdarı aldına çığıp, berençe keçkenä ciñüläre turında xäbär itte:

Audio (Viktor Yuçenko)

"Ukrainanıñ yuğarı möxkämäse, Yuçenko şikäyätläre tikşerelgänçegä qädär, üzäk saylaw komissiäsenä räsmi näticälärne bastırıp çığarunı tuıa."

Saylaw qanunı nigezendä üzäk saylaw komissiäse üzeneñ näticäsen 3 könnän dä qalmıyça ilneñ ike räsmi gäzitendä bastırırğa tieş. Bu yaña prezidentnıñ wazifağa kerüe öçen nigez bulıp tora. Yuğarı Mäxkämä Yuçenkonıñ şikäyäten tikşergänçegä qädär şuşı protseduranı tuqtatıp torırğa buldı. Mäxkämä utırışı düşämbe säğät 11gä bilgelände. Yuçenkonıñ şikäyäte mäglüm: ul saylawlarda ciñüe, xakimiätneñ bu ciñüne anıñ qulınnan tartıp aluı turında belderä. Kiçäge tapşıruda äytkänebezçä, oppozitsiä ike yul belän baraçağın iğlan itkän ide. Berse – Yuğarı mäxkämä, ikençese - ilküläm qarşılıq. Berençe yuldağı berençe uñış turında äytep Yuçenko, bu äle "başı ğına" ğına dide:

Audio (Viktor Yuçenko)

"Bu äle başı ğına, bez şuşı könnärdä kürgän ğazaplarğa keçkenä genä kompensatsiä. Läkin bez ul ğazaplarnı Ukraina xaqına küräbez."

Ul arada ilküläm qarşılıq aksiäse däwam itä. Comğa irtäsendä Yuçenko tarafdarları Kievtağı xökümät binaların qamap aldı häm eşkä kilüçe räsmilärne eş urınnarına kertmäde. Uram cıyınnarı Kievta ğına tügel, Ukrainanıñ başqa ere şähärlärendä dä bara. Yuçenkonıñ nığıtması sanalğan Lviv şähärendä bügen qarşılıq xäräkätenä uqıtuçılar häm uquçılar quşıldı. Bu uñaydan Yanukoviç televidenie aşa çığış yasap üz köndäşlären tınıçlanırğa çaqırdı:

Audio (Viktor Yanukoviç)

"Minem köndäşlär uramğa mäktäp balaların çaqıra başlağan, bu romantika, qurqınıç, min alarnı tınıçlanırğa çaqıram."

Ämmä bäysez mäglümät çaraları, şulisäptän "5 kanal" telekompaniäse, Yuçenko tarafdarlarınıñ qarşılıqqa üzläre teläp qatnaşuın, ä menä Yanukoviç tarafdarlarınıñ başqalağa köçläp, yä aqça tüläp kiterelüen xäbär itä. Bügen Kievnıñ başqa ber cirendä Yanukoviç tarafdarları cıyıldı, alar aldında çığış yasap, Yanukoviç, min Yuçenko digän "yolqış mäçe" belän söyläşergä äzer dip belderde:

Audio (Viktor Yanukoviç)

"И сегодня я вызываю на переговоры, так, как и на дебатах, этого шкодливого кота Леопольда – Ющенко."

Söyläşülär digännän. Ukrainada kilep tuğan wğaziätne çişüdä yärdäm iter öçen, comğa könne Kievka Yevropanıñ ber törkem räsmie kilep töşte: Yevropa Berlegeneñ tışqı säyäsät räsmie Havier Solana, Polşa prezidentı Aleksandr Kvasnevski, Litva prezidentı Valdas Adamkus, Yevropada İminlek häm Xezmättäşlek oyışması citäkçese Jan Kubiş. Näq menä şuşı räsmilär aradaşçılığında cirle waqıt belän kiçke 6da ike köndäş ber östäl artına utırır digän xäbärlär bar.

Ukrainada yäşäwçe millättäşebez fikere

Ukrainanıñ tönyaq-könbatış töbäklärendä Yuçenkonı xuplap mitinglar şawlawı añlaşıla. Ä menä könyaq-könçığış töbäklärdä bügen nindi wazğiät. Şuşı soraw belän min Ukrainanıñ könyağında urnaşqan Nikolaev şähärendä menä inde 30 yıl yäşäwçe millättäşebez, Azatlıqnıñ daimi tıñlawçısı Şamil äfände İhsanovqa möräcäğät ittem:

Audio (Şamil İhsanov)

"Min Nikolaev şähärendä yäşim. Ukraina öçen qıyın waqıtlar kilde. Nikolaev kübräk Yanukoviç yağında, läkin Yuçenkoğa tawışlarin birgännär dä citärlek, 30% çaması. Bügen meñnän artıq keşe anı yaqlap üzäk uramğa çıqtı. Inde saylawlarğa kilgändä dustım eşlägän caylaw bülegendä törle yaqlardan küzätüçelär bulğan, ikese Yevrosoyuz illärennän. Saylaw waqıtında xärämdäşülärgä urın qalmagan. Läkin öylärendä tawış birüçelärneñ sanı berençe turda 47 keşe bulsa, ikençe turda 300gä citkän (bötön caylawçılarnıñ sanı 2300 çaması). Bolardan niçek itep tawışların cıyğannarı dustıma bilgele tügel. Minemçä, xäzer berdän ber yul – saylawlarnı yañadan ütkärü, bar bulğan xärämläşülärne mäxkämädä faş itü."

Bu Ukrainanıñ Nikolaev şähärendä yäşägän millättäşebez Şamil İhsanov fikere buldı. Anıñ fikerençä, xäzer berdän ber yul – saylawlarnı yañadan ütkärü. Äytergä kiräk, namzätlärneñ berse, Yuçenko, moña äzer buluın aldan uq äytep quydı. Ciñüçe dip iğlan ielgän Yanukoviç awızınnan älegä andıy süz çıqmadı.

-Ali Gilmi
XS
SM
MD
LG