Accessibility links

шимбә, 3 декабрь 2016, Казан вакыты 07:41

Ğiraq saylawlarına xärämläşülär külägä töşerä


Ğiraqta 30 ğinwar könne birelgän tawışlarnı sanaw däwam itä, häm şulay uq qanun bozunıñ yañadan yaña oçraqları açıqlana bara. Moña qaramastan, Ğiraq häm BMO räsmiläre, ildäge wazğiätne isäpkä alğanda, saylawlar şoma uzdı, dip belderä.

Ğiraqnıñ tönyağındağı Nineveh provinsiäsendä 30 ğinwar könne saylawlarğa qarşı toru köçle bulğan. Ğiraq saylaw komissiäse räise Safwat Räşit süzlärenä qarağanda, tawış birügä äzerlängän 330 urınnıñ 93e genä açılğan bulğan. Şulay uq saylaw üzäkläreneñ qayberlärenä qorallanğan ğısyançılar kerep äzerlängän qağäzlärne tar-mar itep kitkän. Älegä, bu – iñ zur qanun bozu oçrağı bulıp sanala.

Saylaw räsmiläreneñ berse, al-Mohammadi, böten xärämläşülär turında ayırım xisap äzerlänäçäk, dip xäbär itte: "Saylaw komissiäse şurası böten qanun bozularnı açıqladı. Alarnıñ här bersen ayırım tikşerergä kiräk. Annan soñ Ğiraq xalqına tikşerü näticäläre iğlan iteläçäk," dide saylaw räsmie.

"New York Times" gazetı, saylaw komissiäse äzerlägän xisapta 200gä yaqın xärämläşü oçrağı turında süz bara, dip yazıp çıqtı. Alar arasında – Törkmän häm Xristian törkemnäreneñ häm Ğiraq prezidentı Ğazi al-Yawar''nıñ – qayber töbäklärdä bületennär citmäwe turındağı şikäyätläre bar.

Milli Mäclestä sönni möselmannarınıñ wäkilläre az bulaçağına borçılular arta. Saylaw komissiäse mäğlümatlärenä qarağanda, 1 million 200 meñlek, alarnıñ 3tän 2 öleşe sönnilär bulğan Sälähetdin provinsiäsendä tawış birüdä barı tik 125 meñ keşe qatnaşqan.

Älegä sanalğan tawışlarğa qarağanda, şiğilär yulbaşçısı Ayatolla Ali al-Sistani citäkçelegendäge Berläşkän Ğiraq Alyansı iñ köçle säyäsi firqa bulıp bara. İkençe urında kördlär häm öçençe bulıp - waqıtlı premyer-ministr İyad Allawi koalisiäse kilä.

Ämma tawış birü näticäläre qayçan iğlan iteler – ansı bilgesez. Şulay uq älege 3 partiä arasındağı ayırma da artırğa yä kimergä mömkin.

Saylawlar uzğaç ta, räsmi sannar 10 könnän bulır dip wäğdä itelgän ide, yağni bu atnada, fivralneñ 9da 10 kön bula. Ämma älegä saylaw näticäläre bilgele bulır digän işarälär yuq.

BMOnıñ Ğiraqtağı wäkile Aşraf Qazi, saylawlarnı "kötelmägän uñış" dip bäyäläde. Tawış birüçelärneñ sanı – ildä säyäsi söyläşülär başlar öçen citärlek buldı, dip belderde ul: "Saylaw könendä – iminlek bulmawına qaramastan bik küp keşeneñ barıber kütärenke käyef belän tawış birergä kilüen küzätep bula ide. Bu - saylawlarğa kilmäwçelärgä dä qağıla, dip uylıym. Şuña da saylawlar – utırıp söyläşergä mömkinlek tudırdı," dide BMO wäkile.

Säyäsätçelär, yaña xökümättä Ğiraqtağı barlıq milli häm säyäsi törkemnärneñ wäkilläre bulırğa tieş dip sanıy.

Tawış birüdä qatnaşmağan sönnilärneñ Ğiraq İslam Partiäseneñ matbuğat wäkile Ayad Samarrai, täqdimnärne qararğa äzer bulğannarın belderde. "Xökümätkä yä Milli Mäcleskä kerü alay uq möhim tügel – säyäsi prosessnıñ öleşe bulu möhimräk", dide ul.

Bıyıl Ğiraqnı tağın saylawlar kötä. Milli Mäcles Ğiraqnıñ yaña waqıtlı xökümäten saylayaçaq häm yaña konstitusiäneñ yazıluın küzätäçäk. 15 üktäber könne Ğiraqlılar yaña konstitusiä mäs''äläsendä referendumda qatnaşaçaq. Töp qanun xuplansa, xalıq 15 dikaberdä yaña xökümätne saylayaçaq.

Alsu Qormaş
XS
SM
MD
LG