Accessibility links

чәршәмбе, 7 декабрь 2016, Казан вакыты 19:29

Group Menatep Rusiäne mäxkämägä birde


Sişämbedä Yukos neft şirkäteneñ baş aksionerı bulğan Menatep törkeme Rusiä xökümäten mäxkämägä birüe turında belderde. Menatep Rusiäne törkemneñ investitsiälären saqlıy almawğa ğäyepli häm zıyannı qaplatu öçen 28 milliard dollar taläp itä.

Yukosnıñ baş aksionerı, Gibraltarda terkälgän Menatep törkeme bu şiqäyäten Energiä xartiäse dip atalğan xalıqara kileşügä nigezlänep birgän. Bu xartiädä, energetika ölkäsenä aqça salğan investornıñ milege tartıp alınğan oçraqta, aña kilgän zıyannı qaplaw qaralğan. Rusiä bu kileşüne imzalasa da, älegä raslamağan, şul säbäple anıñ moñarçı ällä ni qullanılğanı yuq ide.

Menatep törkemenä kergän häm Yukosnıñ 51% aksiäsen totqan ike şirkät tarafınnan birelgän şiqäyättä äytelgänçä, 2003neñ üktäberendä, Yukos başlığı Mixail Xodorkovski qulğa alınğançığa qädär kompaniäneñ bäyäse 17 milliard dollar täşkil itkän. Neft bäyäläre artu säbäple xäzer, 16 ay ütkännän soñ ul tağı da yuğarıraq bulır ide. Läkin kompaniä tar-mar itelde. Menatep törkeme şuşı zıyannı qaplatu öçen xäzer Rusiädän 28.3 milliard dollar aqça taläp itä.

Xartiädä, taraflar kileşügä ireşä almasa, berençe kisätüdän 3 ay ütkäç mondıy bäxäslär xalıqara mäxkämägä çığarılırğa mömkin dielgän. Menatep Rusiä xökümäten bu turıda uzğan yılnıñ 2 noyäberendä kisätkän bulğan. Menatep başlığı Teem Osborn süzlärençä, 3 ay uzğan, kötü waqıtı çıqqan, häm alar xäräkät itä başlıy. Osborn, monıñ soñğı şikäyät bulmayaçağın, Yuganskneftegaz şirkäten satıp aluçılarnı da mäxkämägä tartaçağın belderde.

Yukosnıñ töp neft çığaruçısı bulğan Yuganskneftegaz uzğan yılnıñ 19 dikäberendä ütkän säyer auksionda, berkemgä bilgele bulmağan Baykalfinansgroup isemle şirkätkä 260 milliard rublgä satıldı. Berniçä könnän anı däwlät qaramağındağı Rosneft satıp aldı. Bu alış-bireş tiräsendä qupqan ğawğa äle dä tınmıy. Berkemgä bilgele bulmağan şirkät andıy zur aqçanı qayan alğan, ul aqça qaya kitkän, Yuganskneftegaz xäzer kem qulında digän sorawlar äle dä quyıla.

Şuşı wazğiätne xättä Rusiä prezidentı Vladimir Putinnıñ iqtisad kiñäçşese Andrei İllarionov ta añlamıy. Sişämbedä ütkän matbuğat oçraşuında ul, bu alış-bireş turında ber dokument ta yuq, dide. Finans ministrı Aleksei Kudrin Rosneft Qıtay bankınnan 6 milliard dollar kredit alğan dip, añlatma birergä tırıştı, tik wazğiätne tağı da butadı ğına axrı. Çönki bu kredit uzğan atnada, yağni alış-bireştän soñ 20 kön ütkäç alınğan.

Andrei İllarionov süzlärençä, bu alış-bireş näticäsendä Rusiä mäshärägä qaldı, anıñ iqtisadına zur zıyan kilde. Bu wazğiättän çığu öçen ber genä yul bar, ul da bulsa Yuganskneftegaz şirkäten kire xucasına qaytaru. İrtäme-soñmı bu şulay bulaçaq, min moña şiklänmim dide, Putinnıñ iqtisad kiñäşçese.

Şulay itep, Yukos qissası däwam itä. Menatep törkeme, Yuganskneftegaz kem qulına ğına küçmäsen anıñ belän mäxkämäläşü däwam itäçäk dip kisätä. Äytkändäy, Yuganskinıñ xäzerge xucası, Rosneft kompaniäsennän, Menatep, elegräk birelgän 1 millard 600 million kreditnıñ 900 millionın inde xäzer ük qaytarırğa taläp itä.

-Ali Gilmi
XS
SM
MD
LG