Accessibility links

якшәмбе, 4 декабрь 2016, Казан вакыты 07:07

Sumatra yarlarındağı cir teträwe sunami qurqınıçın iskä töşerde


300meñ çaması keşene ütergän töbäktä düşämbe kiç yañadan köçle cir teträwe buldı.Bu märtäbä Sumatra yarları selkende , İndoneziäneñ Nias utrawı in zur yuğaltuğa duçar buldı – meñnän artıq keşe häläk buldı dip farazlana. Belgeçlär sonğı cir teträwendä dä tsunami xasıyl buldı läkin dulqınnar könyaqqa hind Okeanı häm Antartikağa taba yünälde dip belderä.

Richter şkalası belän äytkändä 8.7 köçendäge cir teträwe näticäsendä İndoneziäneñ Nias utrawına in küp zian kilde.Xakimiätlär anda tabılğan mäyetlär tügel ä cimerelgän yortlarğa qarap , meñnnän artıq keşe häläk buldı dip belderä.Utrawdağı in zur şähär Gunung Sitolidä binalarnıñ 70%tı cimerelgän yäki bik nıq zararlanğan.İndonezieneñ mäğlümät ministırı

Sofyan Djalil(audio)

Gunung Sitolidä hava mäydanıñ qullanıp bulmıy, çönki kontrol manarası cimerelep yulnı yapqan dide .Anda boralaqlar belän genä täminat kiterü mömkin. İndoneziä prezidentı Susilo Bambang Yudhoyono tarafınnan Niasqa ilçe bulıp cibärelgän Silalahi süzlärençä bu utraw bik keçkenä, Niasta 700meñ keşe genä yäşi.Minemçä anda çit il xärbiläre yardäm itergä tieş.Älbättä bez här ildän kilgän yardämne xuplıybız.Zilzele bulğan urınnardağı xabärçelär andağı wazğiätne ütä panika dip taswirlıy. Unmeñnnäçä keşe tönbuyına yardan biyektä urnaşqan urınnarğa taba qaçırğa tırışqan.BMOnıñ aşığıç xällär koordinatorı Jan Egeland çönki dikäber ayında 300meñ keşeneñ ülemenä kitergän tsunami äle dä xalıqnıñ xäterendä dip äytte

Egeland(audio)

''Bez nıq qurqınğan xalıq arasında panikanıñ cäyelüen küräbez.Bu yardäm tırışlıqlarına ğına tügel ä rekonstruksiä, yañadan tözü tırışlıqlarına da külägä töşeräçäk.''Hindistan Şrilanka yarlarında tsunami qurqınıçı iğlan itelgännän soñ xalıq qalqıluqlarğa kütärelde häm unmeñnnärçä keşe yoqıısz tön ütkärde.Sişämbe irtän tsunamineñ yarlarğa bermäw xabäre här kemne tınıçlandırdı.Şulay da belgeçlär xalıqnı kiläçäktä köçle cirteträwläre bula ala dip äytep uyaw bulırğa çaqırdı häm düşämbedäge zilzilä näticäsendä dä tsunami xasıl buldı dip belderde. Hind Okeanınıñ könyağında Kokos utraularında 25cm biyeklegendä tsunami dulqınnarı ülçälde ä dikäber ayında şuluq utrawlarğa kilep citkän tsunami dulqınnarı 32cm biyeklegendä bulğan. Tsunami dulqınnarı yarğa taba kilgändä , alarnıñ biyeklege arta . Bu märtäbä Hind Okeanı häm Antartikağa taba yünälgän tsunami dulqınnarı bik köçle bulmağan , Sumatra yarlarınıñ bik tirän bulmawı dulqınnarnıñ köçen kimetkän .Sonğı cir teträwe Hind Okeanında tsunami qurqınıçın aldan xabär itkän sistemanı urnaştıru öçen töbäktäge xökümätlärgä basımnı artıra. Düşämbe könne Hawai utrawlarındağı tın okeanı stansiesennän täbäktäge illärgä tsunami qurqınıçı turında xabär itelde. Xabärlärgä qarağanda küp kenä illär afät bulğan urınnnarğa yardäm cibärä başlağan färidä xämit
XS
SM
MD
LG