Accessibility links

якшәмбе, 4 декабрь 2016, Казан вакыты 13:25

Qırğızstannıñ KelKel yäşlär törkeme: köräş däwam itä


Bilgele bulğança, Serbiä, Gruziä, Ukrainada bulğan inqilaplar bu illärneñ yäşlär xäräkätennän başlanıp kitte. Küplär Qırğızstanda da şulay bulır, bu wazifanı KelKel dip atalğan yäşlär oyışması başqarır dip kötte. KelKelçelär "lälä inqilabına" nindi öleş kertkänder, äytüe qıyın. Yäşlär üzläre inqilaptan soñ Bişkäktä tärtip urnaştıruda yärdäm itülären häm alğa taba yaña xakimiätne diqqät belän küzätep baraçaqların belderä.

Qırğızstandağı "lälä inqilabı" xättä oppozitsiäneñ üze öçen dä kötelmägän xäl buldı. Martnıñ 24endä Bişkäkneñ Alatoo mäydanına cıyılğan yäzlägän keşe prezident Akaevnıñ urınınnan kitüen taläp itte. Küp xalıq tuplanğan urında bula torğan çualışlardan soñ xalıq taşqımı saqçılar safın ciñel genä ütep xökümät binasına yünälde häm anda bärep kerep täräzädän cihazlar ata başladı. KelKel äğzası 20 yäşlek Çulpan Bakieva ul könne bolay iskä ala:

Audio (Çulpan Bakieva)

"Barısı da bez mizgel eçendä buldı, min berni añlamıy qaldım. İñ elek şatlıq xise bulğandır, annarı ğına, xäzer ni eşlärgä, xakimiätkä kem kiler digän ayığraq uylar kilä başladı."

KelKel süzeneñ qırğız telendä borıñğıdan qalğan tağın ber mäğnäse bar: mullıq, yañarış digänne añlata. Xäräkätneñ äydämanı 30 yäşlek Alişer Mamasaliev süzlärençä, ul könne alar oppozitsiä citäkçelärennän berär törle färman kötkän, läkin kötep ala almağan:

Audio (Alişer Mamasaliev)

"Bez oppozitsiä citäkçelärennän färman köttek, yänäse, tegendä basığız, monı qarağız digän.. Kötep ala almağaç, üzebez xäräkät itä başladıq."

KelKelçelär xökümät binası tiräli basıp xalıqnı tınıçlıqqa, binanı talawdan tuqtarğa çaqırğan, yäş soldatlar belän xalıq arasında bäreleşlär buldırmasqa tırışqan. Tön citügä Bişkäktä talawlar başlanğaç, kelkelçelär törmädän çıqqan oppozitsiä citäkçese Feliks Kulov möräcägäte nigezendä şähärdä tärtip saqlawda yärdäm itü öçen ixtiarıy törkemnär tözi başlağan.

Gruziädäge Kmara yäşlär oyışması "gölçäçäk inqilabın" oyıştıruçılarnıñ berse bulsa, KelKel xäräkäteneneñ qırğız oppozitsiäse belän tığız bäyläneşe yuq ide. Şuşı yılnıñ ğinwarında ğına oyışqan KelKel Akaevnı 3nçe möddätkä prezidentlıqqa ütkärmäwne maqsatlarınıñ berse itep quydı. Bu maqsat inde ütälgän diergä bula. Meñgä yaqın äzğası bulğan KelKel xäzer diqqät belän yaña xakimiätne küzätep barırğa cıyına:

Audio (Alişer Mamasaliev)

"Bakievnıñ säyäsäte bezneñ qaraşqa qarşı bulsa, bez süzebezne äytäçäkbez. Kiräk bulsa, yänä piketlarğa çığaşaqbız."

Yäşlärneñ yaña citäkçelärgä inde sorawları da bar. Misal öçen alar kiçäge oppozitsiäneñ bügen televideniedä kontrol urnaştıru niäten önäp betermi. Şulay da, yäşlär Qırğızstannıñ kiläçägenä ömet belän qarıy. Sez häm sezneñ kebek başqa törkemnär ilneñ kiläçägenä yoğıntı yasıy alamı, digän sorawğa, KelKel citäkçese Alişer Mamasaliev, älbättä, bez tağın ni öçen kiräk soñ dip cawap qaytara.

-Ali Gilmi
XS
SM
MD
LG