Accessibility links

җомга, 9 декабрь 2016, Казан вакыты 16:31

Qırğızstan parlamentı Aqayıvnıñ prezident urınınnan kitüen qabul itte häm yaña saylawlar bilgeläde


Qırğızstan parlamentı düşämbedä nihayät xakimiattän çitlätelgän prezident Äskär Aqayıvnıñ urınınnan kitüen qabul itärgä buldı. Xäzer inde ul "elekke prezident" dip atala, bu üz çiratında, anıñ elekke däwlät başlığı bularaq nindider qulaylıqlarğa iä bulaçağın añlata. Parlament şunda uq kiläse prezident saylawların da bilgeläde, ul yülneñ 10-ında uzaçaq. Ul arada Qırğızstannıñ Yuğarı mäxkämäse Aqayıv çorında törmägä utırtılğan elekke vitse-prezident Feliks Kulovtan ğäyepläwlärne aldı häm şulay itep anıñ prezidentlıq yarışında qatnaşuı öçen yulnı açtı.

Şulay itep düşämbedä Qırğızstannıñ yaña parlamentı ike möhim qarar qabul itte. Monı radiobızğa anıñ citäkçese Omurbäk Tekebayıv üze añlatıp birde:

Audio, Omurbäk Tekebayıv

"Bügen parlament prezident Aqayıvnıñ üz ğözeren ütäp anıñ wäkalätlären tuqtatu turında qarar qabul itte. Başqa ber qarar waqıtınnan alda prezident saylawların ütkärü turında ide. Alar 10-nçı yülgä bilgelände. Işanam ki, bu qararlar ifrat zur säyäsi ähämiatkä iä, çönki bez şulay itep aldağı prezident saylawların qanunilaştırdıq" di Qırğızstan parlamentı citäkçese Tekebayıv. Ul şulay uq, deputatlarnıñ Äskär Aqayıvnı xäzer kem dip iğlan itü turında da fiker alışuların xäbär itte. Bäxäslär anı "berençe" yä "elekke" dip ataw tiräsendä barğan, berençe qaraşqa alarnıñ ällä ni ayırması bulmasa da, Tekebayıv, älege süzlär artında Aqayıvqa tieş qulaylıqlarnıñ nindi külämdä buluı yata dip belderä.

Audio, Omurbäk Tekebayıv

"Elekke prezidentnıñ finans tä''minatına kilgändä, bu mäs''älä yañadan ber qaraldı häm Aqayıvnıñ kiläçäktäge mömkinlekläre şaqtıy çiklände. Ul kriminal'' häm administrativ ezärlekläwdän azat bulaçaq, häm ul aqça belän tıynaq qına bulsa da tä''min iteläçäk" dip añlata elekke qırğız prezidentı Äskär Aqayıvnı kiläçäktä ni kötkänen parlament citäkçese Omurbäk Tekebayıv. Ä inde Aqayıvnıñ ğailä äğzalarına kilgändä, bu qulaylıqlar alarğa cäyelmi. Yäğni alar mömkin qanuni ezärlekläwdän azat bulmayaçaq. Ä menä Aqayıvqa "berençe prezident" digän status birelsä, şul isem anıñ ğailä äğzalarına da xoquqi yaqlaw birgän bulır ide. Ul xäzer, äle xakimiattä çaqta qabul itelgän qanundağı qayber säyäsi xoquqların da yuğalta - misal öçen, elekke prezident İminlek Şurasında ğömerlek äğza bulmayaçaq, ul parlamentqa möräcäğät itü xoquqınnan mäxrüm itelä. Aqayıvqa üz xezmätkärlären totu kire qağıla, ul Issıq-kül buyındağı cir bilämäsennän dä waz kiçärgä tieş bulaçaq. Aña häm anıñ ğailä äğzalarına buşlaw däwalanu häm xökümät qulındağı şifaxanälärdä yal itü mömkinlege genä birelä, anıñ şulay uq Qırğızstan eçendä tän saqçıları bulaçaq. Tekebayıv süzlärenä qarağanda, Äskär Aqayıvqa birelgän şuşı qulaylıqlar, başqa illärdä yalğa çıqqan yuğarı citäkçelärnekennän bik ayırılmıy. Ä inde Qırğızstanda waqıtınnan alda prezident saylawların bilgeläwgä kilgändä, parlament citäkçese bu ilneñ konstitutsiäsenä turı kiterep eşlände, anda alarnıñ prezident urınınnan kitkännän soñ öç ay eçendä uzdırıluı qaralğan di:

Audio, Omurbäk Tekebayıv

İlneñ yaña prezidentı bulu ixtimalı äle dä xäzerge citäkçe Qormanbäk Baqievtä zur bulıp qala. Anıñ yaqlaw kiñ häm Aqayıvnı bärep töşerüne näq menä ul citäklägän ide. Läkin aña xäzer şaqtıy abruylı ikençe ber şäxes - elekke vitse-prezident Feliks Kulov köndäş bulırğa tora. Äskär Aqayıv anı 2000-nçe yılda rişwätçelektä, däwlät aqçasın tuzdıruda ğäyepläp törmägä yapqan ide, xäzer isä Qırğızstannıñ Yuğarı mäxkämäse anı şul ğäyepläwlärdän azat itte häm şulay itep, aña prezident yarışına çığu öçen yul açtı.

Kärim Kamal
XS
SM
MD
LG