Accessibility links

шимбә, 10 декабрь 2016, Казан вакыты 06:03

Terrorğa qarşı niçek köräşü mäs''äläsendä Yewropa belän AQŞ arasında fiker törlelege qala birä


Londondağı şartlawlar terrorğa qarşı köräş mäs''äläsen yänä kön üzägenä kütärde, xörmätle tıñlawçılar. Britan premyerı Tony Blair da, amerikan prezidentı George Bush ta terror belän köräşne tuqtatmayaçağın, anı ciñügä tikle alıp baraçağın belderä. Şuña da qaramastan, Amerika belän Yewropa arasında bu suğışnı niçek alıp baru mäs''äläsendä haman da törle qaraş qala birä.

Başta ber soraw, xörmätle tıñlawçılar - Londondağı şartlawlar yewropalılarnı häm amerikannarnı terrorğa qarşı köräş ölkäsendä ber-bersenä tağın da yaqınayttımı? Cawap - äye dä, yuq ta. Yewropalılar xäzer torğan sayın terrorğa qarata amerikannarnıñ qırıs çaraların qullanu, yäğni politsiä wäkalätlären arttıru häm däwlät çiklären yabu yağın ala bara. Atna başında Britaniä premyer-ministrı Tony Blair da, Quşma Ştatlar prezidentı George Bush ta, üz illäreneñ terror belän köräşne London faciğäsenä qaramastan hiç kenä dä tuqtatmayaçağın belderde. Ämma küzgä şul taşlana - bu köräşne ciñügä tiklem alıp baraçağın beldersä dä, yaqlar anı niçek alıp baru mäs''äläsendä haman da törle qaraşta tora. Amerikan prezidentı Bush:

Audio, George Bush

"Bez höcümne däwam itäbez, doşmannı üz öyebezdä kürergä telämibez häm şuña kürä dä aña qarşı bez Ğiraqta da, Äfğanstanda da, ğomumän, bar dönya buylap köräşäbez" di amerikan citäkçese, üz ileneñ terrorğa qarşı suğışnı berençe çiratta xärbi köç qullanıp alıp baruına işarä itep. Ämma Yewropada bu köräşne niçek alıp baru yulların beraz başqaçaraq kürälär, Rimdäge Xalıqara eşlär institutında eşläwçe Jean-Pierre Darnisneñ fikere şundıy. Ul, irland respublikannarı bulsın, basklar yäisä italyan sulçıları bulsın, Yewropada terror belän härzaman politsiä eş itte dip belderä:

Audio, Jean-Pierre Darnis

"Terrorğa qarşı biredä härzaman politsiä qullanıldı. Ä inde amerikannar tösle ğäskär belän, yäğni politsiä tügel, ä qorallı köçlär yardämendä Yaqın Könçığış illärendä xakimiat üzgärtü eşe, Yewropadağı säyäsi dairälär tarafınnan terrorğa qarşı köräşneñ zaruri ber öleşe itep kürelmi" di xärbi belgeç Darnis. Ul, soñğı terror ğämälläre kiresençä, alarnıñ näq menä Ğiraq arqasında buluı şigen uyattı digän fiker dä belderä:

Audio, Jean-Pierre Darnis

"London şartlawları Yewropada Ğiraq suğışı döres ide digän fiker tudırmadı, yuq, biredä ğomumi fiker şundıy ki, Ğiraq suğışı terror afäten arttırdı ğına, Ğiraqnıñ üzendä wäzğiat xäzer tağın da qatlawlandı, häm şuña kürä Yewropanıñ iminlege dä, suğışqa qädärge çor belän çağıştırğanda qurqınıçlandı ğına" di Jean-Pierre Darnis. Anıñ belän Britaniädäge St.Andrews Universitetındağı terror belgeçe Magnus Ranstorp ta kileşä:

Audio, Magnus Ranstorp

"Londondağı tösle höcümnärdän soñ cämäğätçelektä, Quşma Ştatlar belän bergä bulu terror yanawın arttıra digän xis qaldıra, bu Britaniä öçen bik xas bulmasa da, İtaliä öçen isä hiçşiksez şulay, anda inde "bez Quşma Ştatlarnı tağın küpme yaqlarbız ikän?" digän bäxäslär bara" di terror belgeçe Ranstorp.

Kärim Kamal
XS
SM
MD
LG