Accessibility links

дүшәмбе, 5 декабрь 2016, Казан вакыты 15:40

Abxaziä Rusiägä yaqınlaşırğa, assotsiatsiäle ağza bulırğa teli


Görcstannıñ separatist respublikası Abxaziäneñ prezidentı Çärşämbedä yasağan çığışında, Mäskäv belän ekonomik elemtälären nığıtunı häm qanunnarnı Rusiänekenä yaraqlaştırunı maqsät itep quyuın belderde. Ber ük vaqıtta ul Görcstan belän 13 yıldan birle dävam itep konfliktqa tınıç xäl çarası tabılır digän ömet belderde.

Abxaz prezidentı Bagapş İnterfax agentlığınıñ Mäskävdäge baş kvartirında jurnalistlar belän oçraşqanda, cemhüryäten Rusiägä yaqınlaştırırğa niätlänüen äytte.

Audio

"Abxaziäneñ Rusiä federatsiäsendä assotsiatsiäle ağza bulu xäräkäte dävam itä. Bez bu xaqta minem saylaualdı kampaniäse vaqıtında kileşkän idek häm anı ğämälgä quyu eşe dävam itä. Bez üz qanunarıbıznı Rusiä federatsiäsenekenä yaraqlaştırabız. Monıñ säbäben min äyttem inde. Rusiä, zur külämle investitsiäse säbäple, Abxaziäneñ töp ekonomik partnerı."

Abxaziä 1990-nçe yıllarda Rusiäneñ xärbi yardäme belän Görcstannan ayırılıp çıqqan ide. Şul vaqıttan birle Mäskäv Abxaziäneñ töp politik häm sävdä partnerı bulıp tora. Abxaziäneñ pensiä yäşendägelärneñ 70 protsentınıñ pensiäsen Rusiä tüli. Xalıqnıñ 84 protsentınıñ häm Abxaz häm Rusiä vatandaşlığı bar. Rusiä Abxaziä häm Görcstannan ayırılıp çıqqan , läkin, xalıqara säyäsättä şulay uq tanılmağan Könyaq Osetiadä yäşävçelärgä 4 yıl elek Rusiä vatandaşlığın birä başlağan ide. Tiflis moñı üzeneñ suverenlığın çikläv dip xökem itä. Abxaz häm Könyaq Osetia Rusiä vatandaşlığı çit ilgä säyäxät itü öçen kiräk digän argument alğa sörälär. Bagapş Abxaziädä yäşävçelärneñ barısı da ber yıl eçendä Rusiä vatandaşlığına iä bulaçaql dip belderde. Bagapş Mäskävdä çaqta şähär märe Lujkov belän dä oçraştı, cir häm dingez buyındağı qayber kurortlarnı Mävkäv idaräsenä satu mäsäläsen tikşergänen äytte.

Audio

"Min aqça qazanıp, anı başqa sektorlarda sarıf itü öçen qayber näräslärne satarğa kiräk dip uylıym."

Bagapş Mäskäv belän yaqınlaşu telägen belderü belän ber rättän Görçestan prezidentı Saakaşvili belän politik dialogqa da äzer toruın belderde, läkin, Abxaziäneñ bäysezlegennän ber vaqıtta da vaz kiçmiäçägen azsızıqladı.

Audio

"Könbatışta belem alğan häm demokrat dip atalğan Saakaşvilinıñ Abxaziäneñ bäysezlegen tanuı öçen zur mömkinlek bar. Ul monı eşlägän xäldä, Abxaziäneñ iñ xörmätle qunağı bulır ide."

Bagapşnıñ Mäskävgä vizitı Abxaziädä ere xärbi küneglär ütkän vaqıtqa turı kilde. Görcstannıñ konfliktlarnı xäl qılu ministere Giorgi Xayndrava Rusiäne bu künegülärne finansiälävdä ğäyepläde. Anıñ süzlärençä, Abxaziäneñ künegülärne finansiäläv mömkinlege yuq. Bagapş bu ğäyeplävlärne kire qaqsa da, ber ük vaqıtta AQŞ häm başqa NATO illärenneñ Gruziä armiäsen öyrätüe häm cihazlandıruı kebek, Rusiäneñ dä Abxaziägä yardäm birüe mömkin dip tä äytte. Saakaşvili üzeneñ prezidentlıq möddäte tulğança 2009-nçe yılğaça Abxaziä häm Könyaq Osetiäne Görcstan kontrolenä yañadan kertüne maqsät itep quyuın belderde. Läkin, ul bu tınıç yullar belän eşlänäçäk dip belderep kilä. Şulay da Suxumidä Tiflisnıñ köç qullanunı saylauı ixtimal digän borçılu bar.

Färit İdelle, Praga.
XS
SM
MD
LG