Accessibility links

шимбә, 10 декабрь 2016, Казан вакыты 23:46

Peterburg uramı Gumilev häykäle belän açıldı


Qazan meñ yıllığı tantanaları inde xäbär itelgänçä şähär üzägendäge elekkege Sverdlov, xäzer inde Peterurg dip atalğan uramnı açu belän başlandı. Çärşämbe köndezge öçkä bilgelängän uram açu tantanası yartı säğätkä soñardı. Tantanağa berniçä meñ xalıq cıyılğan ide.

Qazandağı peterburg uramı Tatarstanqkunaqxanäse yanınnan başlana. Monda, tanılğan tarixçı Lev Gumilevka häykäl tora. Peterburg bu urında Petr 1 gä häykäl quymaqçı ide, Qazandağı cämäğätçelek qarşılığına oçrap, äzer urınğa Gumilev byustı qunaqladı. Uramnı açu tantanaları da, şuşı urında başlandı. Tatarstan Prezidentı Mintimer Şäymiev, Peterburg gubernatorı Valentina Matvienko, Qazan merı Kamil İsxakov häm başqa citäkçelär qısqaça ğına notıq tottılar. Başta, şähär xucası bularaq Kamil İsxakov süz aldı.

Bügenge waqiğa ike unikal' şähär, Qazan häm peterburgnıñ simvolı bulıp tora. Bezneñ üzara mönäsäbätlärneñ tamırları tirän häm alar törle çorlarnı kiçergän. Ä iñ möhime – alar uñışlı bulğan

Kamil İsxakov, annan soñ Peterburg gubernatorı Valentina Matvienkoga süz birde.

Min, Qazannıñ meñyıllığı aldınnan, peterburglılar Qazanğa tulı ber uram tözekländerep birülärenä bik şatmın. Bu bezneñ Qazanğa cawabıbız. Çönki, Qazan, anıñ xalqı, Peterburgnıñ 300 yıllığına Qazan uramın tözekländergän ide

Valentina Matvienko Qazanda uram tözekländerep birü belän genä tuqtap qalmasqa bulğan, ä östämä büläk tä alıp kilgän. Peterburgta zooparkınnan aqbars büläk itte.

Peterburg gubernatorınnan soñ Mintimer Şäymiev süz aldı. Häm, berwaqıt, Qazannan, Peterburg mäçelär alıp kitkän ide, şähärdäge kimerüçelär belän köräşer öçen, menä şul mäçelärneñ toqımı, aqbars Qazanğa qayttı dip şayartıp ta aldı.

Bez, sezneñ belän, menä bu minutlardan alıp, Qazannıñ meñ yıllığın bäyräm itä başladıq. Bez bäyräm estafetasın Sankt-Peterburgtan qabul itep aldıq. Bu ike şähär yubileyların ütkärü buyınça komissiä räise Rusiä prezidentı Vladimir Putin bulıp toruı, bezne tağı da bäyli

Şundıy cılı süzlärdän soñ Tatarstan prezidentı, Lev Gumilevqa quyılğan häykäl-byust mä’säläsenä küçte.

Bu häykälne bäyälär öçen tarixnı belergä kiräk. Tanılğan urıs yazuçıları Axmatova häm Gumielwnıñ ulları Lev Gumilev bik küp märtäbälär törmädä utırğan. Läkin ul duslıq digän töşençägä tuğrı qalğan

Şäymiev Gumilevnıñ, min urıs keşese, ämma ğömerem buyı tatarlarnı yaqladım digän häm millätara duslıq turındağı süzlären qabatladı. Añlağanığız, yärdäm itkänegez öçen räxmät sezgä dip, ällä Gumilev urınına quyılası bulğan Petr 1 häykälenä qarşı köräşkän qazanlılarğa, ällä, Petr berençe byustın quyarğa telägän Peterburg xakimiätenä räxmätlären belderde. Monnan tış, cıyılğan xalıq aldında, Mintimer Şäymiev, Qazannıñ tağın ber üzäk uramı Bauman turında da fikeren belderde. Qazan xakimiäte bu uram isemen alıştıru täqdime belän çıqqan ide. Cıyılğan xalıqqa mintimer Şäymiev, alıştırabız mı dip soraw birde.

(kiräkmi alıştırırğa digän tawışlar)

Xalıq şulay cawap tottı. Şäymiev isä, menä referendum dip sanağız, alıştırmıybız. Kiläçäk buınnar, üzläre bäyälär dä, üzläre alıştırır dip belderde. Bu waqıtta, qazan xakimiäte başlığı Kamil İsxakovtan yılmayu qiäfäte yuğalıp ta aldı berara.

Şundıy çığışlardan soñ, uramnı açu tantanası buldı. Gumilev häykäle aldında torğan tasma kisep, anıñ kiseklären milli muzeyğa tapşırırğa wäğdälär birep, uram açıldı. Cıyılğan xalıq häm citäkçelär, , bik küp jurnalistlar , tän saqçıları, militsionerlar belän bergäläp Sankt –Peterburg uramı buylap kittelär. Şäymiev häm Matvienkoğa . Alar belän bulğan başqa citäkçelärgä uramdağı, Peterburg şähärendägelärgä oşatıp yasalğan fontannarnı, küperlärne, puşka, Äbi patşanıñ Qazanğa yözep kilgän köymäseneñ keçkenä küçermälären kürsättelär.

Uramnıñ ikençe başında, säxnä kötä ide. Citäkçelär belän bergä xalıq ağımı kilep citkäç, anda Peterburgtan kilgän säxnä ähelläre konsert birä başladı. Alar arasında Edita P'yexa, Albert Äsadullin kebek kürenekle cırçılar da bar. Bu xäbär äzerlängändä, älege konsert däwam itä ide.

Qazanda Peterburg uramın töze, Sankt-Peterburg byudjetına 150 million sumğa töşkän. Läkin bu aqça ğına citmägäç, Qazandağı Piter uramındağı buş urınnar auksionda satılıp, şul kerem dä eşkä cigelgän. Uramnıñ ğomumi mäydanı 28 meñ gektar täşkil itä. Ozınlığı yartı çaqırımnan artıq. Döres, xäzergä uram tulısınça äzer tügel. Küp kenä yortlarğa, matur pärdälär elengän. Anda tözeleş bara.

Räfis Cämdixan

XS
SM
MD
LG